Ο μακαριστός Μητροπολίτης Νικοπόλεως και Πρεβέζης κυρός Μελέτιος Καλαμαράς περί των βοηθών επισκόπων

 

«Εἰ ἔτι ἀνθρώποις ἤρεσκον,  Χριστοῦ δοῦλος οὐκ ἄν ἤμην» (Γαλ. 1,9)

(Ο απ. Παύλος, και μαζί με τους τόσους ανά τους αιώνες 

μιμητές του, και ο π. Μελέτιος Καλαμαράς!!)

Μια μαρτυρία, θεολογική-διδαχή και ελεύθερη ποιμαντική στάση, από έναν κληρικό, που όλη του τη ζωή φώναζε ότι «ο ανθρωποκεντρισμός συντρίβει την πίστη και διαλύει την Εκκλησία» («Ομορφιά από τις στάχτες», βιογραφία του από τις εκδόσεις ΙΩΝΑΣ) και ο οποίος δεν περιόριζε τον ανθρωποκεντρισμό στα έξω αλλά και στα έσω! Κριτήριο των ενεργειών του είχε το θέλημα του Θεού, την συνείδηση του που διατήρησε ακατάγνωστη, και την ελευθερία που θεωρούσε προϋπόθεση υγιούς πίστεως, και υγιούς εκκλησιαστικής ατμόσφαιρας! Έλεγε… οι Μητροπόλεις δεν διοικούνται με υπακοή, διοικούνται με λογική!!! Πού να άκουγε την… τρέχουσα εκκλησιαστική καραμέλα της υπακοής!! Κατά τα άλλα… έχουμε μείωση των ιερατικών κλήσεων…!! “Αυτοκρατορικές” αυταπάτες που κάθε μέρα θα λιγοστεύουν τους… απλούς ιερείς…!!

Μέσα στο όλο κλίμα καριερισμού και κοινωνικής ανάδειξης (=απαξίωσης, από τους σκεπτόμενους και μη για οιονδήποτε λόγο γλείφτες) στο οποίο έχει εκπέσει ο… “ανώτερος” κλήρος, ήρθε κερασάκι και η ιστορία των βοηθών επισκόπων! Υπόθεση αντικανονική θεολογικά και ποιμαντικά, που θα ήταν και παράνομη επίσης, αν δεν είχε γίνει… διάτρητος σε τροποποιήσεις ο Καταστατικός Νόμος 590/77, νομιμοποιώντας τα αντικανονικά και φέρνοντας στο εσωτερικό της Εκκλησίας την φρικτή διάκριση του… νόμιμου και του ηθικού-κανονικού!!!

Παραθέτουμε συνημμένα έγγραφο–απάντηση του π. Μελετίου σε Εγκύκλιο της Συνόδου, το οποίο έγγραφο είναι… ζυγός δικαιοσύνης, θεολογίας και ποιμαντικής, για την υπόθεση. Είναι να εκπλήσσεται κανείς όταν σκεφτεί ότι από τη μία το Πατριαρχείο που αξιοί την τήρηση των όρων της Πατριαρχικής Πράξεως του 1928 παραβαίνει το ίδιο τις προβλεπόμενες από αυτήν την Πράξη απαγορεύσεις! Και από την άλλη η Εκκλησία της Ελλάδος, που αφού γιόρτασε την αποκατάσταση της Κανονικής Τάξεως με το Νόμο 590/77 (Καταστατικός Χάρτης), στην οποία αποκατάσταση, η κατάργηση των βοηθών επισκόπων ήταν αφορμή πανηγυρισμών, κάνει κατ’ εξακολούθηση ακύρωση αυτής της κανονικότητας με αντικανονική επαναφορά του θεσμού, σε πληθωριστική απαξίωση, κατά το Γραφικό της Β΄ Πέτρου, κεφ. 2, στ. 22!! [Είναι κωμικοτραγικό να σκεφτεί κανείς ότι τότε βοηθοί επίσκοποι ήταν ο π. Δημήτριος Τρακατέλης, ο π. Αναστάσιος Γιαννουλάτος, ο π. Ευθύμιος Στύλιος και τρεις ακόμη δευτερεύοντες, ένας εκ των οποίων ήταν χειροτονία του Οικουμενικού Πατριαρχείου (ο Δέρβης Κοσμάς), πράγμα που τελικώς κάνει την εξαίρεση ενισχύουσα τον κανόνα απαγόρευσης].

………………………………………………………………………..

Παραθέτουμε κατωτέρω την Κανονικού κύρους επιστολή– απάντηση του π. Μελετίου στην Σύνοδο, για να έχουν, τουλάχιστον στο χώρο της Εκκλησίας και για όσους δεν έχουν ιδιοτελείς σκοπιμότητες, οι λέξεις, το βάρος του περιεχομένου τους, και να μην καταντήσουμε… Nomina nuda tenemus.

—————————————————————————————–

Πρέβεζα, 18 Αὐγούστου 2008

Ἀριθμ. Πρωτ. 220

Ἱεράν Σύνοδον

τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος

Ἰασίου 1

115 21 ΑΘΗΝΑΣ

Μακαριώτατε Πρόεδρε,

Ἀπαντώντας στήν ὑπ᾿ ἀριθμ. 2865/2183/26.6.2008 Ἐγκύκλιο «περί τῶν 6 θέσεων Βοηθῶν Ἐπισκόπων τοῦ Ν. 1951/1991» παρατηροῦμε:

1. Ἡ Πατριαρχική καί Συνοδική Πρᾶξις τοῦ 1928 ἀπαγορεύει τήν ὕπαρξη βοηθῶν ἐπισκόπων στίς πατριαρχικές ἐπαρχίες τῶν λεγομένων Νέων Χωρῶν. Καί συνεπῶς δέν ἔχω εὐχέρεια καί ἄδεια νά προβάλω σχετικό αἴτημα.

Θεωρῶ δέ χρέος μου νά ἐπισημάνω, ὅτι ἡ τυχόν ἐμμονή στήν προώθηση πληρώσεως «τῶν 6 θέσεων βοηθῶν ἐπισκόπων τοῦ Ν. 1951/1991», ἐκτός τοῦ ὅτι ἀποτελεῖ κατάφωρη καταφρόνηση τῶν ὅρων τῆς Πατριαρχικῆς Πράξεως τοῦ 1928, δημιουργεῖ δύο κατηγοριῶν ἀρχιερεῖς: Α΄ κατηγορίας-προνομιούχους- μέ τήν δυνατότητα νά ἔχουν καί βοηθό ἐπίσκοπο, καί Β΄ κατηγορίας-μή προνομιούχους· (ἀποφεύγω νά προβῶ σέ ἄλλους χαρακτηρισμούς). Ὅμως ἡ Πατριαρχική Πρᾶξις, μέ τούς βασικούς της ὅρους, τήν διάκριση αὐτήν θέλει νά ἀποκλείσει. Κατ᾿ ἐμέ, δέν ἐπιτρέπεται μέ κανένα τρόπο νά παραθεωρεῖται ἡ βασική ἀρχή ἴσων δικαιωμάτων μεταξύ τῶν ἱεραρχῶν τῶν Μητροπόλεων τῆς Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας καί τῶν Μητροπόλεων τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου.

2. Ἡ Ἱερά Σύνοδος (καί ἰδιαίτερα ὁ Μακαριώτατος Πρόεδρος) ἐπαινετῶς ἀναγνωρίζει τήν ἀνάγκη ὑπερβάσεως κάθε λόγου, πού μπορεῖ νά προκαλέσει διατάραξη τῆς ἐπιθυμητῆς εἰρηνικῆς καί ἁρμονικῆς ἐπικοινωνίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος μέ τήν Μητέρα Ἐκκλησία, τό πάνσεπτο Οἰκουμενικό Πατριαρχεῖο.
3. Ἡ Ἱερά Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος μέ μία (παρά μίαν) παμψηφεί ἀπόφασή της τό ἔτος 2004, συν-ομολόγησε καί ἐδεσμεύθη, νά τηρεῖ ὅλους τούς ὅρους τῆς Πατριαρχικῆς Πράξεως τοῦ 1928, μέ τήν ὁποία παραχωρήθηκαν σ᾿ αὐτήν ἐπιτροπικῶς καί ἄχρι καιροῦ οἱ Ἱ. Μητροπόλεις, πού ἀπό τότε συνηθίστηκε νά λέγονται τῶν “Νέων Χωρῶν”.

Σχόλια και Παρατηρήσεις επί της «Ανοικτής Επιστολής Οδύνης» των Βουλγάρων Ορθοδόξων προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη (23 Σεπτεμβρίου 2026)

 

 

Ομάδα  Βουλγάρων κληρικών και λαϊκών απέστειλαν στο Πατριάρχη Βαρθολομαίο «Ανοικτή επιστολή οδύνης» με αφορμή την επίσκεψή του τον Οκτώβριο στην Μονή Αγίου Ιωάννη της Ρίλας. Ολόκληρο το κείμενο δημοσιεύεται στο link. https://orthodoxostypos.gr/%E1%BC%80%CE%BD%CE%BF%CE%B9%CE%BA%CF%84%E1%BD%B4-%E1%BC%90%CF%80%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BB%E1%BD%B4-%E1%BD%80%CE%B4%CF%8D%CE%BD%CE%B7%CF%82-%CE%B2%CE%BF%CF%8D%CE%BB%CE%B3%CE%B1%CF%81%CF%89%CE%BD/

 

Βασικά σημεία του περιεχομένου της επιστολής.

Οι συντάκτες της επιστολής  διατυπώνουν τρεις βασικές κατηγορίες:

1. Κατηγορούν τον Πατριάρχη για συστηματική κήρυξη της καταδικασμένης «θεωρίας των κλάδων», μνημονεύοντας ρητώς πρόσφατες ομιλίες του στο Βίλνιους (8 Ιουνίου 2026) και τη Βουδαπέστη (4 Σεπτεμβρίου 2026) περί «αγωνίας του διηρημένου Χριστιανισμού». Του καταλογίζουν ότι διαστρέφει το ορθόδοξο βίωμα απορρίπτοντας τον δογματικό ζήλο ως «στεῖραν ὁμολογιακὴν περιχαράκωσιν», ενώ παράλληλα εισάγει έναν «νομικὸν οἰκουμενισμόν» που αναγνωρίζει το πρωτείο του Βατικανού χωρίς προηγούμενη δογματική μετάνοια της Ρώμης.
2. Στηλιτεύουν δημόσια τοποθέτησή του στην Κωνσταντινούπολη (29 Ιουλίου 2025), διατείνοντες ότι εξίσωσε τη Θεία Αποκάλυψη με αλλότριες θρησκευτικές παραδόσεις μέσω της αναφοράς ότι το Ἱερόν εκφράζεται εξίσου δια του «Θεοῦ, τοῦ Ἀλλάχ, τοῦ Μπράχμαν ἢ τῆς Φωτεινῆς Κενότητος», ενέργεια την οποία χαρακτηρίζουν ως «βαρεῖα βλασφημία κατὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος».
3. Αποδίδουν στον Οικουμενικό Θρόνο «ἀντικανονικὴν εἰσβολὴν εἰς ἀλλοτρίαν δικαιοδοσίαν» κατά το έτος 2019, υποστηρίζοντας ότι η χορήγηση της Αυτοκεφαλίας αποτέλεσε το υπόβαθρο για βίαιους διωγμούς, φυλακίσεις ιεραρχών και αρπαγές ναών σε βάρος της υπό τον Μητροπολίτη Ονούφριο κανονικής Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.

4.      Οι συντάκτες θεμελιώνουν την άρνησή τους για ευχαριστιακή κοινωνία στην πατερική ρήση που επιστρατεύει ο Μητροπολίτης Φιλάρετος: «Ἀγάπη ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἡνωμένη μὲ τὴν Ἀλήθειαν δὲν εἶναι ἀγάπη Χριστοῦ. Τὸ νὰ ἀποσιωπᾶται ἡ Ἀλήθεια χάριν μιᾶς ψευδοῦς εἰρήνης σημαίνει προδοσίαν τοῦ ἰδίου τοῦ Θεοῦ». Οι συντάκτες του κειμένου ζητούν με αγωνία από τον Πατριάρχη να μην κάνει τη γιορτή αφορμή για διχασμό (σχίσμα) στην Εκκλησία και να προστατεύσει το ποίμνιό του από κακοτεχνίες και εντάσεις.

Η επιστολή τονίζει σωστά ότι η Θεία Λειτουργία απαιτεί απόλυτη ομονοία και αγάπη μεταξύ των πιστών. Ωστόσο, χρησιμοποιούν οι συντάκτες αυτή τη θέση για να δικαιολογήσουν  την άρνησή τους να συμπροσευχηθούν , στηριζόμενη σε απόφαση της Βουλγαρικής Εκκλησίας του 2016 (η οποία είχε απορρίψει τη Σύνοδο της Κρήτης και είχε δηλώσει ότι εκτός της Ορθόδοξης Εκκλησίας δεν υπάρχουν άλλες «εκκλησίες»).

Με βάση αυτή τη γραμμή, οι συντάκτες υποστηρίζουν ότι υπάρχει αγεφύρωτη διαφωνία ανάμεσα στις φιλικές σχέσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη με άλλες ομολογίες (οικουμενισμός) και στη γραμμή της Βουλγαρικής Εκκλησίας. Γι' αυτόν τον λόγο, θεωρούν ότι η παρουσία του Πατριάρχη στη Ρίλα προσβάλλει τη συνείδηση των Βουλγάρων πιστών.

ΣΧΟΛΙΑ

Η αντικειμενική επιστημονική προσέγγιση της «Επιστολής Οδύνης» επιβάλλει μια σταθμισμένη ανάγνωση, η οποία συνεκτιμά την έκδηλη ποιμαντική αγωνία του λαϊκού και μοναστικού πληρώματος έναντι των ατοπημάτων κανονικής τάξεως.Η επιστολή αντικατοπτρίζει την υπαρκτή ποιμαντική αγωνία του πληρώματος απέναντι  σε θεολογικές διατυπώσεις που προκαλούν σύγχυση στην ορθόδοξη πίστη.

1. Οι συντάκτες θεμελιώνουν την θέση τους  στην επίσημη στάση της Εκκλησίας της Βουλγαρίας. Ειδικότερη Παρατήρηση: Η Εκκλησία της Βουλγαρίας δεν συμμετείχε στην Αγία και Μεγάλη Σύνοδο της Κρήτης (2016), χωρίς ωστόσο να προχωρήσει σε επίσημη αποκήρυξη ή δογματική καταδίκη της ως «αιρετικής» , αλλά τήρησε στάση επιφυλακτικότητας και απόρριψης των κειμένων της ως μη αντιπροσωπευτικών Πανορθοδόξως. Με βάση αυτή την πραγματικότητα, οι συντάκτες της επιστολής επιχειρούν να πιέσουν την τοπική τους Ιεραρχία, αξιοποιώντας την απουσία και την κριτική στάση του Πατριαρχείου Βουλγαρίας για να προσδώσουν κύρος στις δικές τους ενστάσεις.

Η ΕΥΣΕΒΕΙΑ......"ΕΥΣΕΒΙΣΜΟΣ"

 ΑΗΘΗΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΤΟΡΗΤΗ ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ "ΘΕΟΛΟΓΙΑ" ΣΕ ΒΑΡΟΣ ΤΩΝ ΙΕΡΑΠΟΣΤΟΛΙΚΩΝ ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΡΙΠΤΙΚΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ "ΖΩΗ

Εύλογο προβληματισμό γεννά άρθρο στο τελευταίο τεύχος τοῦ περιοδικοῦ Θεολογία (1/2026, σσ. 17-50), πραγματευόμενο τὸ ἱστορικό πλαίσιο τῆς ἱδρύσεως πρὸ 100 περίπου χρόνων τοῦ περιοδικοῦ. Ο συντάκτης του ἀντιδιαστέλλει στὸν προτεσταντικῆς ἐμπνεύσεως «εὐσεβισμὸ» τῶν χριστιανικῶν ὀργανώσεων τὴν ἵδρυση καὶ ἀποστολὴ τοῦ περιοδικοῦ Θεολογία. Κατὰ τὴ γνώμη του, ὁ «εὐσεβισμὸς» ὑπῆρξε καρπὸς τῆς δράσεως τῶν διαφόρων χριστιανικῶν ὀργανώσεων τῆς περιόδου πρὸ τοῦ 1923. Ἄν καὶ ὁ συντάκτης τοῦ ἄρθρου προσπαθεῖ νὰ κρατήσει κάποιες ἰσορροπίες, ἀναγνωρίζοντας ὅτι «ἀσφαλῶς ἡ ἑλληνικὴ ἐκδοχὴ τοῦ Εὐσεβισμοῦ δὲν ἦταν ἀμιγῶς προτεσταντική, καθὼς ἔχουμε τὴ δυνατότητα νὰ ὑποστηρίξουμε ὅτι “ὀρθοδοξοποιήθηκε”, προσαρμόσθηκε δηλαδὴ στὴ λατρευτικὴ καὶ μυστηριακὴ ζωὴ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», καθὼς καὶ ὅτι οἱ Ἀδελφότητες «ἔδωσαν ὤθηση στὴ νεοελληνικὴ θεολογικὴ παραγωγὴ καὶ στὴν κοινωνικὴ-φιλανθρωπικὴ δράση» (σ. 24), εἶναι ὅμως χρήσιμο νὰ σταθοῦμε στὸ θέμα τοῦ Εὐσεβισμοῦ.

Ἡ Θρησκευτικὴ καὶ Ἠθικὴ Ἐγκυκλοπαίδεια στὸ λῆμμα «Πιετισμός» (= Εὐσεβισμός, τόμ. 10, στ. 388) ἀναφέρει δεκατρία χαρακτηριστικὰ γνωρίσματα τοῦ Προτεσταντικοῦ Εὐσεβισμοῦ, ὁρισμένα ἐκ τῶν ὁποίων ἀναφέρονται καὶ στὸ ἄρθρο τοῦ περιοδικοῦ Θεολογία σὲ ὑποσημειώσεις. Αὐτὰ μποροῦν νὰ συνοψισθοῦν σὲ δύο βασικὲς ὁμάδες:

• α) τὴν ἀπόρριψη καὶ τὴ μὴ ἐνασχόληση μὲ τὰ δογματικὰ ζητήματα, τὰ Μυστήρια καὶ τὴν ἐπίσημη Λατρεία τῆς Ἐκκλησίας
• β) τὴν ἐνασχόληση μόνο μὲ τὴν ἠθικὴ ζωὴ καὶ τὴν ἐφαρμογὴ τῶν ἐντολῶν τοῦ Χριστοῦ γιὰ ἠθικὴ καθαρότητα, γιὰ φιλανθρωπία καὶ κοινωνικὴ δράση.

Σὲ ὅ,τι ἀφορᾷ αὐτὴ τη δεύτερη ὁμάδα τῶν γνωρισμάτων τοῦ Εὐσεβισμοῦ, ὀφείλουμε νὰ μὴ λησμονοῦμε ὅτι ἡ τήρηση τῶν ἐντολῶν ἐπιβάλλεται ἀπὸ τὸν Ἴδιο τὸν Κύριο: «Πᾶς οὖν ὅστις ἀκούει μου τους λόγους τούτους καὶ ποιεῖ αὐτούς, ὁμοιώσω αὐτὸν ἀνδρὶ φρονίμῳ» (Ματθ. 7: 24). Ἡ εὐσέβεια δὲν εἶναι «εὐσεβισμὸς» καὶ παραθεώρηση τῆς θεολογικῆς ἔρευνας καὶ ἐργασίας· εἶναι ἐπιταγὴ τοῦ Κυρίου μας καὶ προϋπόθεση γιὰ τὸ ὀρθοδόξως θεολογεῖν (πρβ. Ἰωάννου Σιναΐτου: «Οὐκ ἀσφαλὲς μετ' ἐσθῆτος νήχεσθαι· οὐδὲ πάθος ἔχοντα, θεολογίας ἄπτεσθαι»).

Κόνιτσα: Η νύχτα της προσευχής.Θαύμα στην αυλή του Πατροκοσμά; Όταν οι φλόγες χάθηκαν από την Τραπεζίτσα (Σεπτέμβριος 2026)

 

του Μπάμπη Στέρτσου

 Η νύχτα που η φωτιά έκαιγε πάνω από την πόλη, τα ιερά λείψανα βγήκαν στην αυλή και, δύο ώρες αργότερα, οι πιστοί αντίκρισαν μια διαφορετική Τραπεζίτσα.

Υπάρχουν νύχτες που δεν τελειώνουν όταν ξημερώσει. Μένουν στη μνήμη ενός τόπου, περνούν από στόμα σε στόμα και, με τα χρόνια, γίνονται μέρος της ιστορίας του. Μια τέτοια νύχτα έζησε η Κόνιτσα την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2026.

 Η Τραπεζίτσα καιγόταν. Οι φλόγες υψώνονταν μέσα στο σκοτάδι και, από την πόλη, έμοιαζαν να σχίζουν τον ουρανό σαν πύρινες γλώσσες. Το βουνό που στέκει αιώνες πάνω από την Κόνιτσα, άλλοτε σαν φυσικό τείχος και άλλοτε σαν σιωπηλός φρουρός της, είχε μεταμορφωθεί σε μια τεράστια κόκκινη πληγή.

Και δεν ήταν μόνο αυτό που έβλεπαν οι άνθρωποι. Ήταν και αυτό που άκουγαν. Ο υπόκωφος βόμβος της μεγάλης φωτιάς, το δάσος που καιγόταν, οι απότομοι ήχοι της καύσης, ο αέρας που περνούσε από τις πλαγιές. Ένας θόρυβος ξένος και τρομακτικός κατέβαινε από το βουνό μέχρι την πόλη και έκανε τον φόβο πραγματικό.

Στα σπίτια, οι κάτοικοι περίμεναν. Κοιτούσαν προς την Τραπεζίτσα. Τηλεφωνούσαν ο ένας στον άλλον. Ρωτούσαν πού βρίσκεται το μέτωπο, προς τα πού φυσά ο άνεμος, πόσο κοντά έχουν φτάσει οι φλόγες.

Μια σκέψη είχε αρχίσει να περνά από σπίτι σε σπίτι:

Αν η φωτιά κατεβεί προς την Κόνιτσα, θα πρέπει να φύγουμε.

Στις πλαγιές της Τραπεζίτσας, την ίδια ώρα, πυροσβέστες και πεζοπόρα τμήματα έδιναν μια εξαντλητική μάχη. Μέρες τώρα πάλευαν με το δύσβατο βουνό, τις αναζωπυρώσεις, τον άνεμο και την κούραση. Ενώ εκεί πάνω δινόταν η μάχη με τη φωτιά, χαμηλότερα, μέσα στην Κόνιτσα, άρχιζε μια διαφορετική αγωνία. Οι άνθρωποι κατευθύνονταν προς τον Άγιο Κοσμά.

Όταν ο φόβος έγινε προσευχή

Ήταν περίπου 10.30 το βράδυ. Κάτοικοι της Κόνιτσας συγκεντρώθηκαν στον ναό του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού. Δεν ήταν ημέρα γιορτής. Δεν υπήρχε πανηγύρι. Δεν υπήρχε η μεγάλη πομπή του Αυγούστου, όταν κάθε χρόνο, κατά τον εορτασμό του Αγίου στις 23 και 24 Αυγούστου, η εικόνα και το ιερό λείψανό του λιτανεύονται στους δρόμους της πόλης.

Αυτή τη φορά ήταν διαφορετικά. Απέναντι καιγόταν η Τραπεζίτσα.

Στο ένα από τα δύο εσωτερικά παρεκκλήσια του ναού, εκείνο του Αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, τελέστηκε η ακολουθία. Το δεύτερο είναι αφιερωμένο σε έναν Άγιο άρρηκτα δεμένο με την Κόνιτσα, τον Νεομάρτυρα Ιωάννη τον εκ Κονίτσης.

Ο πατήρ Εφραίμ βγήκε στη συνέχεια μαζί με τους πιστούς στην αυλή και μαζί τους βγήκαν τα ιερά λείψανα.

Το τεμάχιο του ιερού λειψάνου του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού και λείψανα του Αγίου Νεομάρτυρος Ιωάννη του εκ Κονίτσης.

Σύμφωνα με μαρτυρίες ανθρώπων που συμμετείχαν στην προσευχή εκείνης της νύχτας, τα ιερά λείψανα περιφέρθηκαν στην αυλή και εψάλησαν τα τροπάρια των Αγίων.

Η εικόνα πρέπει να ήταν συγκλονιστική. Από τη μία πλευρά, η Τραπεζίτσα στις φλόγες. Από την άλλη, οι άνθρωποι στην αυλή του Πατροκοσμά. Ψηλά, η κόκκινη λάμψη της πυρκαγιάς. Χαμηλά, το φως των κεριών. Από το βουνό ερχόταν ο θόρυβος της φωτιάς. Από την αυλή ανέβαιναν οι ψαλμωδίες. Κάποιοι έψαλλαν. Κάποιοι έκαναν τον σταυρό τους. Κάποιοι κοιτούσαν συνεχώς προς το βουνό και κάποιοι ίσως δεν είχαν πια λόγια. Μόνο προσεύχονταν. Ύστερα επέστρεψαν στον ναό και η ακολουθία συνεχίστηκε.

Μπροστά τους βρισκόταν το περίτεχνο ξυλόγλυπτο τέμπλο, έργο του Κωνσταντίνου Σκαλιστή από τον Γοργοπόταμο, που κουβαλά μέσα του μια ολόκληρη παράδοση ηπειρώτικης ξυλογλυπτικής.

Και έξω από τους τοίχους του ναού, λίγα χιλιόμετρα ψηλότερα, το βουνό εξακολουθούσε να καίγεται. Εκείνες τις ώρες η πίστη δεν ήταν για αυτούς τους ανθρώπους μια θεωρητική έννοια. Ήταν κάτι πολύ απλούστερο. Ήταν καταφυγή.

Η ανάγκη του ανθρώπου να ακουμπήσει κάπου τον φόβο του όταν αισθάνεται ότι όσα συμβαίνουν γύρω του ξεπερνούν τις δυνάμεις του.

Ένα λείψανο με διαδρομή περισσότερο από έναν αιώνα

Το τεμάχιο του λειψάνου του Αγίου Κοσμά που βγήκε εκείνη τη νύχτα στην αυλή κουβαλά τη δική του ξεχωριστή ιστορία.