Πρώτη ἡ Θεοτόκος

εἶδε τὸν Ἀναστάντα

Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς

Μυροφόρες εἶναι οἱ γυναῖκες ποὺ ἀκολουθοῦσαν τὸ Κύριο μαζὶ μὲ τὴ Μητέρα του, ἔμειναν μαζί της κατὰ τὴν ὥρα τοῦ σωτηριώδους πάθους καὶ φρόντισαν νὰ ἀλείψουν μὲ μύρα τὸ σῶμα τοῦ Κυρίου.

Ὅταν δηλαδὴ ὁ Ἰωσὴφ καὶ ὁ Νικόδημος ζήτησαν κι\’ ἔλαβαν ἀπὸ τὸ Πιλᾶτο τὸ δεσποτικὸ σῶμα, τὸ κατέβασαν ἀπὸ τὸ σταυρό, τὸ περιέβαλαν σὲ σινδόνια μαζὶ μὲ ἐκλεκτὰ ἀρώματα, τὸ τοποθέτησαν σὲ λαξευτὸ μνημεῖο κι\’ ἔβαλαν μεγάλη πέτρα πάνω στὴ θύρα τοῦ μνημείου, παρευρίσκονταν θεωρώντας κατὰ τὸν εὐαγγελιστὴ Μᾶρκο ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ καὶ ἡ ἄλλη Μαρία ποὺ καθόταν ἀπέναντι τοῦ τάφου. Ἄλλη Μαρία ἐννοοῦσε ὁπωσδήποτε τὴ Θεομήτορα. Δὲν παρευρίσκονταν μόνο αὐτές, ἀλλὰ καὶ πολλὲς ἄλλες γυναῖκες, ὅπως ἀναφέρει καὶ ὁ Λουκᾶς.

Ἡ ἀνάσταση τοῦ Κυρίου εἶναι ἀνανέωση τῆς ἀνθρώπινης φύσεως καὶ ἀνάπλαση καὶ ἐπάνοδος πρὸς τὴν ἀθάνατη ζωὴ τοῦ πρώτου Ἀδὰμ ποὺ καταβροχθίσθηκε... ἀπὸ τὸ θάνατο λόγω τῆς ἁμαρτίας καὶ διὰ τοῦ θανάτου ἐπανῆλθε πρὸς τὴ γῆ ἀπὸ τὴν ὁποία πλάσθηκε.

Ὅπως λοιπὸν ἐκεῖνον στὴν ἀρχὴ δὲν τὸν εἶδε κανεὶς ἄνθρωπος νὰ πλάττεται καὶ νὰ παίρνει ζωή, ἀφοῦ δὲν ὑπῆρχε κανεὶς ἄνθρωπος ἐκείνη τὴν ὥρα, μετὰ δὲ τὴ λήψη τῆς πνοῆς ζωῆς μὲ θεῖο ἐμφύσημα πρώτη ἀπὸ ὅλους τὸν εἶδε μιά γυναίκα, γιατί μετὰ ἀπὸ αὐτὸν πρῶτος ἄνθρωπος ἦταν ἡ Εὔα. Ἔτσι τὸν δεύτερο Ἀδάμ, δηλαδὴ τὸ Κύριο, ὅταν ἀναστήθηκε ἀπὸ τοὺς νεκρούς, κανεὶς ἄνθρωπος δὲν τὸν εἶδε, ἀφοῦ δὲν παρευρισκόταν κανεὶς δικός του καὶ οἱ στρατιῶτες ποὺ φύλαγαν τὸ μνῆμα ταραγμένοι ἀπὸ τὸ φόβο, εἶχαν γίνει σὰν νεκροί, μετὰ δὲ τὴν ἀνάσταση πρώτη ἀπ\’ ὅλους τὸν εἶδε μία γυναίκα.

Ὑπάρχει κάτι συνεσκιασμένο ἀπὸ τοὺς εὐαγγελιστές, τὸ ὁποῖο θὰ ἀποκαλύψω στὴν ἀγάπη σας. Πραγματικὰ πρώτη ἀπ\’ ὅλους τους ἀνθρώπους, ὅπως ἦταν σωστὸ καὶ δίκαιο, εἶδε τὸν ἀναστάντα καὶ ἀπόλαυσε τὴν ὁμιλία του καὶ ἄγγισε τὰ ἄχραντα πόδια του, ἔστω καὶ ἂν οἱ εὐαγγελιστὲς δὲν τὰ λέγουν φανερά, μὴ θέλοντας νὰ φέρουν ὡς μάρτυρες τὴ μητέρα, γιὰ νὰ μὴ δώσουν ἀφορμὴ ὑποψίας στοὺς ἀπίστους. Ἐπειδὴ τώρα ὁμιλῶ πρὸς πιστοὺς θὰ διευκρινήσω τὰ σχετικά.

Ἀφοῦ λοιπὸν οἱ μυροφόρες ἑτοίμασαν τὰ μύρα καὶ τὰ ἀρώματα, κατὰ τὴν ἐντολή, τὸ Σάββατο ἡσύχασαν. Ὁ Λουκᾶς ἀναφέρει: «Τὴ πρώτη τῆς ἑβδομάδος, ὄρθρο βαθύ, ἦρθαν στὸ μνῆμα, ἡ Μαρία Μαγδαληνή, ἡ τοῦ Ἰακώβου, ἡ Ἰωάννα καὶ ἄλλες μαζί τους.» Ὁ Ματθαῖος λέγει: «ἀργὰ τὸ Σάββατο, ξημερώνοντας τὴν πρώτη τῆς ἑβδομάδος καὶ δυὸ μυροφόρες προσῆλθαν.» Ὁ Ἰωάννης λέγει: «Τὸ πρωϊ, ἐνῶ ἦταν σκοτεινὰ καὶ ἦταν μόνο ἡ Μαρία Μαγδαληνή». Ἐνῶ ὁ Μᾶρκος ἀναφέρει: «Πολὺ πρωϊ τῆς πρώτης ἑβδομάδος καὶ ἦταν τρεῖς οἱ προσερχόμενες μυροφόρες.»

Πρώτη τῆς ἑβδομάδος ποὺ ἀναφέρουν ὅλοι οἱ εὐαγγελιστὲς εἶναι ἡ Κυριακή. Ἀργὰ τὸ βράδυ, ὄρθρο βαθύ, πολὺ πρωϊ καὶ πρωϊ σκοτεινὰ ἀκόμη, ὀνομάζουν τὸ χρόνο γύρω ἀπὸ τὸν ὄρθρο, ἀνάμικτο ἀπὸ φῶς καὶ σκοτάδι. Φαίνονται βέβαια νὰ διαφωνοῦν κάπως οἱ εὐαγγελιστὲς μεταξὺ τους τόσο γιὰ τὴν ὥρα, ὅσο καὶ γιὰ τὸν ἀριθμὸ τῶν γυναικῶν.

Οἱ μυροφόρες ἦταν πολλὲς καὶ ἦλθαν στὸν τάφο ὄχι μία φορά, ἀλλὰ καὶ δυὸ καὶ τρεῖς φορές, συντροφιὰ μέν, ἀλλ\’ ὄχι οἱ ἴδιες. Κατὰ τὸν ὄρθρο μὲν ὅλες, ἀλλ\’ ὄχι τὸν ἴδιο χρόνο ἀκριβῶς.

Ὅπως ἐγὼ ὑπολογίζω καὶ συνάγω ἀπὸ ὅλους τούς εὐαγγελιστές, πρώτη ἀπ\’ ὅλους ἦλθε στὸν τάφο τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ ἡ Θεοτόκος, ἔχοντας μαζί της τή Μαγδαληνὴ Μαρία. Τὸ συμπεραίνω ἀπὸ τὸν εὐαγγελιστὴ Ματθαῖο. Γιατί λέγει, «ἦλθε ἡ Μαγδαληνὴ Μαρία καὶ ἡ ἄλλη Μαρία», ποὺ ἦταν ὁπωσδήποτε ἡ Θεομήτωρ, «γιὰ νὰ δοῦν τὸν τάφο. Καὶ ἔγινε μεγάλος σεισμός, γιατί ἄγγελος Κυρίου ἦλθε, σήκωσε τὴ μεγάλη πέτρα ἀπὸ τὸ μνημεῖο καὶ κάθησε πάνω της. Ἦταν ἡ μορφή του σὰν ἀστραπὴ καὶ τὸ ἔνδυμά του λευκὸ σὰν χιόνι καὶ ἀπὸ τὸ φόβο τους ταράχθηκαν οἱ φύλακες καὶ ἔγιναν σὰν νεκροί».

Νομίζω ὅτι γιὰ τὴ Θεοτόκο ἀνοίχθηκε ὁ ζωηφόρος τάφος (γιατί γι\’ αὐτὴ πρώτη καὶ μέσω αὐτῆς ἔχουν ἀνοιχθεῖ σ\’ ἐμᾶς ὅλα, εἴτε στὸν οὐρανὸ εἴτε στὴ γῆ) γι\’ αὐτὴν ἄστραψε ὁ ἄγγελος νὰ δεῖ τὸν ἄδειο τάφο καὶ τὸ μέγα θαῦμα τῶν ἐνταφίων χωρὶς τὸν ἀναστάντα Κύριο. Καὶ προφανῶς ὁ εὐαγγελιστὴς αὐτὸς ἄγγελος ἦταν ὁ Γαβριήλ, ποὺ ἀνάφερε τὴν ἀνάσταση δείχνοντας τὸ κενὸ μνημεῖο καὶ λέγοντας στὶς μυροφόρες νὰ τὴν ἀναγγείλουν στοὺς μαθητές. Καὶ τότε «ἐξῆλθαν μὲ φόβο καὶ χαρὰ μεγάλη».

Ἐγὼ νομίζω καὶ πάλι ὅτι τὸν φόβο ἔχει ἀκόμη ἡ Μαρία Μαγδαληνὴ καὶ οἱ ἄλλες γυναῖκες, ἐνῶ ἡ Θεομήτωρ ἀπέκτησε τὴ μεγάλη χαρά, γιατί κατενόησε τὰ χαρμόσυνα λόγια τοῦ ἀρχαγγέλου τὰ ὁποῖα πίστευσε καὶ ἀπὸ τὰ τόσα ἀξιόπιστα γεγονότα, τοῦ σεισμοῦ, τῆς μετάθεσης τοῦ λίθου, τοῦ ἄδειου τάφου, τῶν ἄλυτων ἐνταφίων, ἀδειανῶν ἀπὸ τὸ σῶμα.

Καὶ τέλος πρώτη ἡ Θεοτόκος ἀναγνώρισε τὸν ἀναστάντα καὶ προσέπεσε στὰ πόδια του καὶ ἔγινε ἀπόστολος πρὸς τοὺς Ἀποστόλους, ὅταν ἐπιστρέφοντας ἐμφανίσθηκε ὁ Ἰησοῦς στὶς μυροφόρες, λέγοντας τό: «Χαίρετε».

(Ἀπόσπασμα ὁμιλίας τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Παλαμᾶ)

ΣΧΟΛΙΟ ΣΤΟ ΠΡΟΣΦΑΤΟ ΠΡΟΚΛΗΘΕΝ ΣΧΙΣΜΑ ΣΤΟΝ ΑΓΓΛΙΚΑΝΙΣΜΟ.

       Στις 25 Μαρτίου έγινε η ενθρόνιση της Most Rev Dame Sarah Mullally ως 106ου «Αρχιεπισκόπου» του Καντέρμπουρι, πρώτης γυναίκας «Πριμάτου» της Αγγλικανικής «Εκκλησίας».

     Για την εκλογή της το Γραφείο μας είχε εκδώσει σχετική ανακοίνωση, με τίτλο: «Σχόλιο στην ανάδειξη γυναίκας ως «Πριμάτου» της Αγγλικανικής «Εκκλησίας» [1]. Σε αυτό εκθέσαμε τις απόψεις μας σχετικά με την αποστασία του δυτικού Χριστιανισμού η οποία είναι ραγδαία, φανερώνοντας το απύθμενο χάσμα, που τον χωρίζει από την Ορθοδοξία μας, η Οποία, μόνον Αυτή διασώζει επακριβώς, χωρίς προσθαφαιρέσεις, την αρχέγονη και σώζουσα διδασκαλία της Εκκλησίας, και για τούτο μπορεί να ταυτιστεί με την Μία, Αγία, Καθολική και Αποστολική Εκκλησία του Χριστού.

      Μια από αυτές τις αιρετικές ομάδες, που ξεπήδησε από τον Παπισμό, είναι και ο Αγγλικανισμός, ο οποίος αποκόπηκε από αυτόν τον 16ο αιώνα, για πολιτικούς  λόγους. Το 1534 ο Βασιλιάς Ερρίκος Η΄ και το αγγλικό κοινοβούλιο, απέκοψαν  την Αγγλική «εκκλησία» από την Ρώμη, για να μπορέσει ο Άγγλος βασιλιάς να χωρίσει την νόμιμη σύζυγό του Αικατερίνη της Αραγωνίας και να νυμφευτεί την Άννα Μπολέυν, διότι ο «Πάπας» αρνιόταν να του δώσει την άδεια διαζυγίου και να επιτρέψει τον δεύτερο γάμο στον Άγγλο μονάρχη. Με άλλα λόγια, η Αγγλικανική «Εκκλησία» δημιουργήθηκε κατ’ ουσίαν, όχι ως διαμαρτυρία στις τερατωδίες του αιρετικού Παπισμού, αλλά για ιδιοτελή σκοπό! 

Προσβλητικοί ισχυρισμοί για τη Θεοτόκο από Πεντηκοστιανούς.

Πρωτοπρ.Βασιλείου Α. Γεωργόπουλου στη Romfea.gr
Αναπλ.Καθηγητή Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ

---

Το λεγόμενο Τρίτο Κύμα του Πεντηκοστιανισμού έκανε την εμφάνισή του στις αρχές της δεκαετίας του 1990, αποτελώντας μια ακόμη φάση στην ιστορική πορεία και εξέλιξη του αιρετικού Πεντηκοστιανικού κινήματος.

Σε αντίθεση τόσο με το κλασικό Πεντηκοστιανικό Κίνημα των αρχών του 20ού αιώνα όσο και με το Νεοπεντηκοστιανικό ή Χαρισματικό Κίνημα (1960–1980), το Τρίτο Κύμα (1990 - σήμερα) αναπτύχθηκε και δραστηριοποιήθηκε κυρίως στο εσωτερικό ήδη υφιστάμενων Πεντηκοστιανικών κοινοτήτων και  συναθροίσεων (P.Zimmerling, Charismatische Bewegungen,2009).

Στο πλαίσιο του Τρίτου Κύματος παρατηρούνται φαινόμενα τα οποία συχνά χαρακτηρίζονται ως εκστατικά και ανορθολογικά.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται το ανεξέλεγκτο γέλιο (γνωστό και ως «άγιο γέλιο»), το έντονο κλάμα, το τρέμουλο, η πτώση στο έδαφος —φαινόμενο που αποκαλείται «ανάπαυση εν Πνεύματι»— καθώς και, σε ορισμένες περιπτώσεις, η παραγωγή ήχων που θυμίζουν ζώα (R.Hempelmann, EZW- Texte 173(2003). 

Σύμφωνα με τους θεωρητικούς και υποστηρικτές του χώρου, τα φαινόμενα αυτά συνδέονται με την πεποίθηση ότι η παρουσία του Αγίου Πνεύματος δύναται να εκδηλωθεί με έντονο και απτό σωματικό τρόπο.

Ωστόσο, ενώ για τους οπαδούς του Τρίτου Κύματος οι εκδηλώσεις αυτές αποτελούν ένδειξη θεϊκής ενέργειας, άλλοι, κυρίως εκπρόσωποι του κλασικού Πεντηκοστιανισμού, τις αντιμετώπισαν με επιφυλακτικότητα ή ακόμη και ως δαιμονικές εκδηλώσεις.

Ένα ακόμη χαρακτηριστικό γνώρισμα του Τρίτου Κύματος είναι η έμφαση που δίνεται στον λεγόμενο «ευαγγελισμό με δύναμη» (Η.D.Reimer, “Power Evangelism und Christus Geist”, Theologische Beiträge 27(1996).

Πρόκειται για μια τακτική σύμφωνα με την οποία η πειστικότητά του χριστιανικού κηρύγματος πρέπει να ενισχύεται μέσα από την εκδήλωση υπερφυσικών «δυνάμεων» στους πιστούς, όπως θεραπείες, θαύματα και η ικανότητα εκδίωξης δαιμόνων.

 Στο πλαίσιο αυτής της θεώρησης υποστηρίζεται ότι είναι απαραίτητη η γνώση των ονομάτων και των επιμέρους «τύπων» των δαιμόνων, προκειμένου να καταπολεμώνται αποτελεσματικά, καθώς κάθε δαίμονας φέρεται να διαθέτει συγκεκριμένη «ειδίκευση» και να απαιτεί αντίστοιχη στρατηγική αντιμετώπισης.

Παράλληλα, διατυπώνεται η άποψη ότι ορισμένοι δαίμονες δεν επηρεάζουν μόνο άτομα, αλλά και χώρους, όπως κτίρια, πόλεις, έθνη και κράτη· οι λεγόμενοι «εδαφιαίοι» δαίμονες, οι οποίοι, κατά τους ισχυρισμούς αυτούς, εκδιώκονται με ιδιαίτερες τεχνικές.

Ορισμένοι θεωρητικοί του Τρίτου Κύματος προχωρούν ακόμη περισσότερο υποστηρίζοντας ότι ακόμη και η τιμή και ο σεβασμός που αποδίδονται στο πρόσωπο της Θεοτόκου συνδέονται με δαιμονικές επιρροές.

Συγκεκριμένα, ισχυρίζονται ότι η Μαρία, όπως αναφέρεται στην Αγία Γραφή ως μητέρα του Χριστού, έχει αποβιώσει, η ψυχή της βρίσκεται στον ουρανό και ότι η Αγία Γραφή απαγορεύει την τιμή, την προσευχή ή την επίκληση προς νεκρούς ανθρώπους. 

Επικαλούμενοι, επιπλέον, «προφητικές αποκαλύψεις» από το Άγιο Πνεύμα, υποστηρίζουν ότι η Θεοτόκος που τιμάται από τον υπόλοιπο χριστιανικό κόσμο ταυτίζεται στην πραγματικότητα με τη θεά Άρτεμη, η οποία συνδέεται με τα γεγονότα που περιγράφονται στο 19ο κεφάλαιο των Πράξεων των Αποστόλων. Κατά την ίδια ερμηνεία, η Άρτεμη θεωρείται εκδήλωση της «Βασίλισσας του Ουρανού», ενός ισχυρού «εδαφιαίου» δαίμονα και συνεργάτη του Σατανά.

Αφού, σύμφωνα με αυτή την αφήγηση, ηττήθηκε αρχικά με τη μορφή της Άρτεμης, η «Βασίλισσα του Ουρανού» επανεμφανίστηκε στους χριστιανούς μέσω θαυμάτων και εμφανίσεων, παρουσιάζοντας τον εαυτό της ως τη Μαρία παραπλανώντας τους πιστούς ήδη από τους πρώτους αιώνες. 

Η κριτική και πολεμική του Τρίτου Κύματος στράφηκε ιδιαίτερα εναντίον της ρωμαιοκαθολικής «Μαριολoγίας». Κατά τους υποστηρικτές αυτών των απόψεων πρόκειται για μορφή λατρείας που προέκυψε από την εξαπάτηση που αποδίδεται στον  «εδαφιαίο» δαίμονα, τη «Βασίλισσα του Ουρανού».

Με αφετηρία αυτή τη δοξασία οργανώθηκαν διάφορες πρωτοβουλίες, όπως μεγάλες συγκεντρώσεις προσευχής και εξορκισμών οπαδών του Τρίτου Κύματος με στόχο την εκδίωξη του εν λόγω δαίμονα.

Τέτοιες εκδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν τόσο στη Λατινική Αμερική όσο και σε τόπους που συνδέονται με εμφανίσεις και προσκυνήματα της ρωμαιοκαθολικής ευσέβειας προς τη Θεοτόκο.

Στο στόχαστρο τέθηκαν και σημαντικά ευρωπαϊκά ρωμαιοκαθολικά προσκυνήματα, όπως η Λούρδη στη Γαλλία και η Φάτιμα στην Πορτογαλία.

Οι σχετικές ενέργειες προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις και αντιπαραθέσεις, καθώς οι ρωμαιοκαθολικοί πιστοί άκουγαν ότι οι  εμφανίσεις της Παναγίας ερμηνεύονται ως εκδηλώσεις ενός επικίνδυνου δαίμονα, ενώ ταυτόχρονα λάμβαναν χώρα πράξεις όπως η καύση ροζαρίων και αγαλμάτων της Παναγίας.

Η επίθεση κλιμακώθηκε όταν προβλήθηκε ο ισχυρισμός ότι η Ρώμη και το Σαντιάγο ντε Κομποστέλα συνιστούν τις κύριες ευρωπαϊκές έδρες της δαιμονικής οντότητας "Βασίλισσα του Ουρανού". 

Οι εκπρόσωποι του Τρίτου Κύματος δεν περιορίστηκαν σε αυτά. Βασιζόμενοι σε μεταγενέστερες «θείες αποκαλύψεις», όπως οι ίδιοι ισχυρίζονταν, άρχισαν να διαδίδουν ότι η σημερινή μεγαλοπρεπής βασιλική Santa Maria Maggiore, η οποία οικοδομήθηκε τον 5ο αιώνα επί Πάπα Σίξτου Γ΄ πάνω στα θεμέλια παλαιότερου ναού του Πάπα Λιβερίου, είχε —κατά τους ισχυρισμούς τους— ανεγερθεί κατόπιν έμπνευσης του Πάπα από έναν αρχαίο δαίμονα συνδεδεμένο με τη θεά Ήρα και ενταγμένο στο σύστημα της λεγόμενης «Βασίλισσας του Ουρανού».

Το Τρίτο Κύμα του Πεντηκοστιανισμού, όπως προκύπτει από την ανάλυση, απομακρύνεται δραματικά από κάθε θεολογική ισορροπία, υιοθετώντας θέσεις και πρακτικές που συχνά αγγίζουν τα όρια του θρησκευτικού παραλογισμού. Ακόμη πιο προσβλητική είναι η επιθετική στάση του Τρίτου Κύματος απέναντι προς το πρόσωπο της Θεοτόκου.

Η ταύτιση της Παναγίας με ειδωλολατρικές θεότητες και δαιμονικές οντότητες, στηριγμένη σε δήθεν αγιοπνευματικές «αποκαλύψεις», παραβιάζει κάθε ιστορική και θεολογική σοβαρότητα. 

Η δαιμονοποίηση τόπων λατρείας και προσκυνημάτων, η εμμονή σε εκστατικά φαινόμενα, η υπερβολική ενασχόληση με τη δαιμονολογία και η αντίληψη ότι η χριστιανική πνευματικότητα λειτουργεί μέσω «ειδικευμένων» δαιμόνων και συγκεκριμένων τεχνικών εξορκισμού διαμορφώνουν ένα πλαίσιο που παραπέμπει περισσότερο σε κίνημα πνευματικής σύγχυσης και ιδεοληπτικής προσκόλλησης παρά σε στάση κριτικής σκέψης και θεολογικής υπευθυνότητας.

Το αποτέλεσμα είναι μια θρησκευτική αφήγηση που διχάζει, παραπλανά και τελικά υπονομεύει την ίδια τη χριστιανική πίστη.

 ΚΑΤΑ ΜΑΝΙΧΑΙΩΝ,

του Ιερου ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ ΙΠΠΩΝΟΣ.

«Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανόν καὶ τὴν γῆν» και: «Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος»

Όποιος θυμάται το χρέος του και την αποστολική ρήση που λέει: «Μηδενὶ μηδὲν ὀφείλετε, εἰ μὴ τὸ ἀγαπᾶν ἀλλήλους» (Ρωμ. 13, , ο ίδιος αναγκαστικά πρέπει να το αποδώσει. Πράγματι, με όσο θόρυβο και αν ο φόβος των οφειλομένων πιέζει τους οφειλέτες, πολύ σφοδρότερα το απαιτεί η αγάπη, η οποία αφαιρεί από την επεξεργασία του θέματος το βάρος του φόβου και επιβάλλει μεγαλύτερη ντροπή. Θυμάμαι να υποσχέθηκα στην αγάπη σας ότι δεν θα παραλείψω να απαντήσω στις ανόητες και ολέθριες κατηγορίες των μανιχαίων, με τις οποίες επιβουλεύονται την Παλαιά Διαθήκη, όσο καταξιωθεί ο Κύριος να χαρίσει.

Προσέχετε, λοιπόν, και βλέπετε τις οφιοειδείς παγίδες, απομακρυνθείτε από εκεί και θέσατε τους αυχένες κάτω από τον ζυγό του Χριστού. Τολμούν, μάλιστα, εκείνοι να προβάλλουν τέτοια τεχνάσματα στους αφύλακτους, ώστε να λένε ότι είναι αντίθετες μεταξύ τους η Καινή και η Παλαιά Διαθήκη, έτσι ώστε να μη είναι δυνατόν αμφότερες να διασώζουν την ενιαία πίστη. Μηχανεύονται να πείσουν ότι ακόμη και οι ίδιες οι αρχές του βιβλίου της Γενέσεως και του κατά Ιωάννην ευαγγελίου είναι αντίθετες μεταξύ τους, σαν να πράττουν κάτι αντίθετο ήδη από την αρχή.

2. Ισχυρίζονται ότι, όταν ο Μωυσής λέει: «Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν» (Γέν. 1, 1), δεν μνημονεύει τον Υιό, με τον οποίο έγιναν τα πάντα, ενώ ο Ιωάννης λέει: «Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος. Οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεόν. Πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν» (Ιω 1, 13). Αυτό ακριβώς είναι αντίθετο ή μάλλον αντιλέγουν με τον εαυτό τους αυτοί, οι οποίοι προτίμησαν αυτά που δεν καταλαβαίνουν να κατηγορήσουν, επειδή είναι τυφλοί, παρά να τα εξετάσουν με ευλάβεια.

Τι θα πουν, δηλαδή, όταν θα απαντήσω ότι αυτή ακριβώς η “αρχή” είναι ο Υιός του Θεού, εν τω οποίω λέει η Γένεση ότι ο Θεός έκανε τον ουρανό και τη γη; Άραγε δεν θα μπορέσω να το αποδείξω, εφόσον γνωρίζω ότι έχω πρόχειρες τις μαρτυρίες από την ίδια την Καινή Διαθήκη, στην οποία υποτάσσονται εκόντες, άκοντες, διότι θραύεται ο υπερήφανος αυχένας τους;

Ἅγιος Ἰωάννης Χρυσόστομος. Ομιλία "Εἰς τὴν Καινὴν Κυριακὴν καὶ εἰς τὸν Ἀπόστολον Θωμᾶν"

 

Επιμέλεια κειμένου: πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Αθανασίου

 

Περίληψη της Ομιλίας

 

Εισαγωγή (§1)

Ο Χρυσόστομος αρχίζει με ρητορικό τόνο: έρχεται να εκπληρώσει την υπόσχεσή του να εξηγήσει την απιστία του Θωμά. Ζητά από το ακροατήριο να συνεργαστεί και να «ικετεύσει» τον Απόστολο Θωμά να «νευρώσει τη γλώσσα του» — δηλαδή να του δώσει έμπνευση για την ερμηνεία.

 

Η Οικονομία της Απουσίας (§2-3)

Ο Θωμάς απουσίαζε όταν ο Χριστός εμφανίστηκε για πρώτη φορά στους μαθητές με κλεισμένες τις πόρτες. Αυτή η απουσία δεν ήταν τυχαία, αλλά θεία οικονομία:

«Ἡ ἀπομάκρυνση τοῦ μαθητοῦ νὰ προξενήσῃ περισσότερη ἀσφάλεια καὶ βεβαιότητα»

Αν ήταν παρών, δεν θα είχε αμφιβολίες → δεν θα ζητούσε να ψηλαφήσει → δεν θα ομολογούσε «Κύριος καὶ Θεός» → δεν θα είχαμε διδαχθεί να δοξολογούμε έτσι τον Χριστό.

 

Η Μεθοδολογία της Έρευνας του Θωμά

Ο Θωμάς δεν αρνείται την αλήθεια από πείσμα, αλλά θέτει τις βάσεις μιας εμπειρικής επαλήθευσης. Το αίτημά του κινείται σε τρία κλιμακούμενα επίπεδα:

Πρώτον, ζητά να δει τα ίχνη των καρφιών στις παλάμες, επιζητώντας την οπτική επιβεβαίωση της πραγματικότητας της Σταύρωσης. Δεύτερον, προχωρά στην απαίτηση να θέσει το δάχτυλό του επί τον τύπον των ήλων, ώστε να βεβαιωθεί μέσω της αφής ότι η Ανάσταση δεν είναι μια φανταστική ή πνευματική οπτασία, αλλά ένα γεγονός με υλική υπόσταση. Τέλος, ζητά να βάλει το χέρι του στην πλευρά του Χριστού, επιδιώκοντας την απόλυτη ταύτιση: ο αναστημένος Διδάσκαλος πρέπει να φέρει το ανεξίτηλο σημάδι από τη λόγχη, αποδεικνύοντας πως είναι το ίδιο ακριβώς πρόσωπο που μαρτύρησε.

Η Παιδαγωγική Αξία της Αμφιβολίας

Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, με την οξυδερκή του ματιά, δεν επιπλήττει τον Θωμά. Αντιθέτως, εγκωμιάζει την επιμονή του. Χρησιμοποιεί τη φράση «Ἀγαπῶ τὸ διχασμὸ τῶν λογισμῶν σου, γιατί κόβει κάθε διχασμό», θέλοντας να δείξει πως η προσωρινή αμφιβολία ενός ανθρώπου γίνεται το φάρμακο για την αμφιβολία όλων των υπολοίπων.

Σημείωση: Ο Θωμάς λειτουργεί ως ο εκπρόσωπος του ορθολογισμού μέσα στον κύκλο των Μαθητών. Η δική του «απιστία» είναι στην πραγματικότητα μια φιλότιμη αναζήτηση βεβαιότητας.

Η Απιστία ως Θεμέλιο Πίστης

Η στάση αυτή μετατρέπεται σε «παιδαγωγικό εργαλείο» για την Εκκλησία και την ιστορία. Η λεπτομερής εξέταση των σημαδιών του Χριστού από τον Θωμά αφαιρεί από κάθε μεταγενέστερο σκεπτικιστή το επιχείρημα ότι οι Μαθητές υπήρξαν θύματα ψευδαίσθησης ή εύπιστοι ακόλουθοι.

Με αυτόν τον τρόπο, η ερευνητική διάθεση του Θωμά δεν γκρεμίζει την πίστη, αλλά την οικοδομεί πάνω σε ακλόνητα, «ψηλαφητά» θεμέλια, καθιστώντας την εμπειρία του μια παγκόσμια κληρονομιά βεβαιότητας.

Η Δεύτερη Εμφάνιση του Χριστού (§9-13)

Μετά από οκτώ ημέρες, ο Χριστός εμφανίζεται πάλι με κλεισμένες τις πόρτες. Απευθύνεται απευθείας στον Θωμά, επαναλαμβάνοντας ακριβώς τα λόγια που είχε πει ο μαθητής:

«Βάλε τὸ δάχτυλό σου ἐδῶ καὶ ἰδὲς τὰ χέρια μου»

Ο Χρυσόστομος εκπλήσσεται από την ταπείνωση του Θεού: δεν περιμένει ο Θωμάς να πλησιάσει — ο Χριστός τραβάει ο ίδιος το χέρι του μαθητή στις πληγές Του.

 

Η Θεολογία των Πληγών (§14-17)

Οι πληγές του Χριστού έχουν πολλαπλή λειτουργία:

1. Αποδεικτική: κατά των Ιουδαίων που θα αρνηθούν τη σταύρωση
2. Θεραπευτική: «γιὰ νὰ θεραπεύουν τὰ χτυπήματα τῶν δικῶν σας ψυχῶν»
3. Εγγυητική: «ὁμήρους γιὰ τὸν ξαναγεννημό σας», «ἐνέχυρα γιὰ τὴν ἀνάστασή σας»
4. Προστατευτική: «ἄγκυρα ποὺ ἔπεσε στὸ βυθὸ τοῦ Ἅδη»

 

Η Ομολογία της Πίστεως (§18-20)

Αφού ψηλάφησε, ο Θωμάς ξεσπά σε ύμνο:

«Κύριέ μου καὶ Θεέ μου»

Ο Χρυσόστομος αναλύει αυτή την ομολογία:

• Κύριος: ως άνθρωπος και φιλάνθρωπος
• Θεός: ως Θεός και Δημιουργός

Ο Θωμάς πλέον αποκηρύσσει την περιέργεια και ασπάζεται την πίστη χωρίς εξέταση:

«Πιστεύω, δὲν κάνω πιὰ ἔλεγχο. Πιστεύω, δὲν στήνω πιὰ τὴ ζυγαριὰ τοῦ νοῦ»

 

Επίλογος (§21)

Η ομιλία κλείνει με δοξολογία: «Ἕνα Κύριο καὶ Θεὸ γνωρίζω, τὸν Κύριό μου Χριστό. Ἂς εἶναι δεδοξασμένος καὶ δυνατὸς στοὺς αἰῶνες.»

Στην συνέχεια δημοσιεύουμε ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα του λόγου.

---------------------------------------------------------------------------------------

¨…Ἄκουσα, Θωμᾶ, ἀπὼν σὰν ἄνθρωπος ἀλλὰ παρὼν σὰν Θεός, ὅ,τι εἶπες στοὺς ἀδελφούς σου. Ἤμουν κοντά σας μὲ τὴ θεϊκότητά μου καὶ χώρια σας μὲ τὴν ἀνθρωπίνη φύση μου. Θέλεις νὰ σοῦ ὑπενθυμίσω τὰ λόγια ποὺ εἶπες προηγουμένως; Δὲν εἶπες, ἂν δὲ δῶ μέσα στὰ χέρια τοῦ τὰ σημάδια τῶν καρφιῶν καὶ δὲ βάλω τὸ δάχτυλό μου στὰ σημάδια τῶν καρφιῶν καὶ δὲ βάλω τὸ χέρι μου στὴν πλευρά του, δὲ θὰ πιστέψω; Δὲ βγῆκαν ἀπὸ τὰ χείλη σου τὰ λόγια αὐτά; Τὰ λόγια αὐτὰ δὲ ἀνταποκρίνονται στοὺς λογισμούς σου; Γι᾿ αὐτὸ ξαναῆλθα· γιὰ νὰ μὴν ἀμφιβάλλῃς. Γι᾿ αὐτὸ εἶμαι κοντὰ σας δεύτερη φορά, γι᾿ αὐτὰ ποὺ ἐπιθυμεῖς ἔχω φτάσει καὶ τώρα ἦρθα γιὰ σένα, τὸν ἕνα, ἐγὼ ποὺ γιὰ τὸ χαμένο πρόβατο κατέβηκα ἀπὸ τοὺς οὐρανοὺς χωρὶς ἐν τούτοις νὰ τοὺς ἀφήσω. Μὴ διστάσῃς λοιπὸν νὰ μάθῃς ὅ,τι ποθεῖς, μὴν ντρέπεσαι νὰ κοιτάξῃς καλὰ ὅ,τι θέλεις. Μὴν ἀποφύγῃς νὰ βάλῃς τὸ δάχτυλό σου στὰ ἴδια τὰ χέρια μου. Ἀνέχομαι καὶ τὰ περίεργα δάχτυλα, ὅπως ἀνέχτηκα τὰ καρφιά. 

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ ΣΕ ΜΙΑ ΔΙΔΙΚΤΥΑΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΣΧΑ 2026

 

            Πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Αθανασίου

Απαραιτητα εισαγωγικά στοιχεια

Ένα από τα θέματα που θα πρέπει να απασχολεί τον αντι-οικουμενιστικό χώρο είναι και το θέμα του νέου πασχαλίου, που οι οκουμενιστές ετοιμάζονται να εφαρμόσουν, ώστε να υπάρξει κοινός εορτασμός του Πάσχα με τους ετερόδοξους Παπικούς, Προτεστάντες κ.α. Είναι γνωστό ότι οι ασχολούμενοι με το θέμα αστρονόμοι έχουν επισημάνει επανειλημμένα την ανάγκη διόρθωσης των αστρονομικών λαθών της ΕΑΡΙΝΗΣ ΙΣΗΜΕΡΙΑΣ και της ΠΑΣΧΑΛΙΝΗΣ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΥ. Υπενθυμίζω, ότι, σύμφωνα με την απόφαση της Α ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ, η ημερομηνία του ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΠΑΣΧΑ  θα πρέπει να ικανοποιεί τα εξής κριτήρια.

1. Να είναι  μετά  την ΕΑΡΙΝΗ ΙΣΗΜΕΡΙΑ που σήμερα είναι 21 ΜΑΡΤΙΟΥ

2. Να  είναι ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟ ΤΗΣ ΕΑΡΙΝΗΣ ΙΣΗΜΕΡΙΑΣ (ΠΑΣΧΑΛΙΝΗ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ)

3. Να είναι ΚΥΡΙΑΚΗ

4. Να τελείται το ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΠΑΣΧΑ μετά  το ΕΒΡΑΪΚΟ.

Επειδή η Εκκλησία της Ελλάδος στην ημερολογιακή μεταρρύθμιση του 1924 υιοθέτησε το ΔΙΟΡΘΩΜΕΝΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟ (ΝΕΟ), αλλά στο Πασχάλιο διατήρησε τον υπολογισμό με βάση  το ΙΟΥΛΙΑΝΟ, δημιουργούνται τεράστια προβλήματα εφαρμογής της ακριβούς εφαρμογής των όρων της Α ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ, ΛΌΓΩ ΣΥΣΣΩΡΕΥΜΈΝΩΝ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΚΏΝ ΛΑΘΩΝ ΤΟΥ ΙΟΥΛΙΑΝΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΥ.  Αυτό το ξέρουν οι οικουμενιστές και οι συνεργάτες τους αστρονόμοι πιέζουν ποικιλοτρόπως για την ΑΜΕΣΗ ΔΙΟΡΘΩΣΗ. Αξιοσημείωτο είναι ότι οι αστρονόμοι ΔΕΝ ΑΣΧΟΛΟΥΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟΝ ΤΕΤΑΡΤΟ ΟΡΟ ΤΗΣ Α ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ που αφορά στη σχέση ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΑΙ ΕΒΡΑΪΚΟΥ ΠΑΣΧΑ. Προκειμένου να εντοπίσουμε κάθε χρονιά τα λάθη της ημερομηνίας εορτασμού του Πάσχα, δημιουργώντας ένα αρχείο διερεύνησης, ο γράφων δημοσιεύει κάθε Πάσχα τις σχετικές παρατηρήσεις. Η διερεύνηση για την ημερομηνία του Πάσχα 2026 μας επεφύλασσε μια έκπληξη. Παραδόξως η έναρξη του  ΠΑΣΧΑ 2026 ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΚΑΙ ΤΙΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΕΠΕΦΤΕ πριν ΤΟ ΕΒΡΑΪΚΟ και Η ΔΙΑΚΑΙΝΗΣΙΜΟΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΤΩΝ  ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΣΥΝΕΠΙΠΤΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΤΟΥ ΕΒΡΑΪΚΟΥ ΠΑΣΧΑ. Το παράδοξο αυτό δεν θα υπήρχε, αν οι ημερομηνίες υπολογίζονταν με το ΝΕΟ ΔΙΟΡΘΩΜΕΝΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟ.

Η έκπληξή μας αυτή μας οδήγησε στη δημοσίευση των παρακάτω σχετικών άρθρων, που κοινοποιήθηκαν και στο fb, με σκοπό να αρχίσει μία συζήτηση και να εντοπιστούν, αν υπάρχουν, λάθη.

Οι δημοσιεύσεις στο προσωπικό μου ιστολόγιο -ΨΗΦΙΔΕΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΟΜΟΛΟΓΙΑΣ είναι οι εξής:

1.      ΤΕΛΙΚΑ ΠΟΙΟΙ ΓΙΟΡΤΑΣΑΝ ΤΟ ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΠΑΣΧΑ ΜΕΤΑ ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ ΦΑΣΚΑ ΤΟ 2026;; (ΤΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ ΤΩΝ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΩΝ) (https://fdathanasiou-parakatathiki.blogspot.com/2026/04/2026_14.html

2.      ΕΒΡΑΪΚΟ ΚΑΙ ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΠΑΣΧΑ 2026 (https://fdathanasiou-parakatathiki.blogspot.com/2026/04/2026_76.html

3.       Με ποιο ημερολόγιο υπολογίζεται η πραγματική ΕΑΡΙΝΗ ΠΑΣΧΑΛΙΝΗ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ (για τον καθορισμό της ημερομηνίας του Πάσχα) με το Ιουλιανό ή με το ΕΒΡΑΪΚΟ ημερολόγιο.( https://fdathanasiou-parakatathiki.blogspot.com/2026/04/blog-post_55.html

4.      ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΟΥΣ ΑΝΙΣΤΟΡΗΤΟΥΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΛΑΤΡΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΠΑΡΑΓΟΥΝ ΨΕΥΔΗ  (https://fdathanasiou-parakatathiki.blogspot.com/2026/04/blog-post_17.html

 

 

ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΣΥΖΗΤΗΣΗΣ

Α. Τα κείμενά μου αναδημοσιεύτηκαν σε άλλα προφίλ. Αξιοσημείωτο χαρακτηριστικό είναι ότι οι περισσότεροι διαφωνούντες επέλεξαν την πρακτική τους σε άλλα προφίλ και όχι στο δικό μου, (απόδειξη της ατολμίας που τους διακρίνει), διατυπώνοντας συκοφαντίες για το πρόσωπό μου. Συνασπίστηκαν  εναντίον μου Φλωρινικοί και Ματθαιϊκοί (κληρικοί και λαϊκοί) όλων των παρατάξεων  των Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών, οι οποίοι μεταξύ τους αναθεματίζονται και δεν έχουν καμία εκκλησιαστική κοινωνία, για να με κατασπαράξουν επειδή αμφισβήτησα το «άγιο Ιουλιανό ημερολόγιο».

Αυτή η σύμπτωση δεν είναι τυχαία, αλλά αποκαλύπτει το κενό της θεολογικής τους μεθόδου· όπου λείπει η αλήθεια, εκεί η συμμαχία των αλλοτρίων κατά της ορθής πίστης γίνεται αναγκαία.

Β. Οι διαφωνούντες, αντί για θεολογική αντιπαράθεση επί της ουσίας του ζητήματος, ακολούθησαν την εξής αποπροσανατολιστική πρακτική.

Κάποιοι παρέπεμπαν σε αποφάσεις Συνόδων του 16ου αιώνα καταδικαστικές για το Γρηγοριανό ημερολόγιο, χρησιμοποιώντας παράλληλα και πλαστά σιγίλια, σιωπώντας όμως την ιστορική εξέλιξη και τις μεταγενέστερες θεολογικές κρίσεις.

Άλλοι μετέθεσαν τη συζήτηση στην ημερολογιακή μεταρρύθμιση του 1923/1924, σαν να έχουν εκείνα τα γεγονότα άμεση σχέση με την εξεταζόμενη θεολογική ακρίβεια.

Άλλοι προέβαλαν διηγήσεις, που δήθεν επιβεβαιώνουν εκκλησιαστικά το Ιουλιανό ημερολόγιο, αγνοώντας ότι η παράδοση δεν καθίσταται δόγμα μόνο με διηγήσεις, αλλά μέσω της ενέργειας του Αγίου Πνεύματος στις Οικουμενικές Συνόδους.

Άλλοι μπέρδευαν το ημερολόγιο με το Εορτολόγιο και άλλα φαιδρά.

Γ.  Αντί για θεολογικό και επιστημονικό διάλογο, οι σύγχρονοι  ομολογητές της πίστης επιτέθηκαν σε μένα με απρεπείς χαρακτηρισμούς· με αποκάλεσαν πλάνο, αιρετικό, βλάσφημο, με σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα, που ζητάω «μαξιλαράκι» για τη συνείδησή μου, επειδή ακολουθώ το νέο ημερολόγιο,  υβριστή των Αγίων της Α´ Οικουμενικής Συνόδου που δήθεν καθόρισαν το «απαράβατο άγιο Ιουλιανό ημερολόγιο» ως απαράβατο όρο ορθοδοξίας και πολλά άλλα.

Τέτοιου είδους τοποθετήσεις δεν φανερώνουν απλώς ένδεια θεολογικών επιχειρημάτων, αλλά πλήρη έκπτωση εκκλησιαστικού φρονήματος και ήθους. Η προσφυγή σε λοιδορίες και συκοφαντίες προδίδει αδυναμία, όχι ισχύ· σύγχυση, όχι αλήθεια. Η Εκκλησία ουδέποτε δίδαξε την υπεράσπιση της πίστεως με εμπάθεια και προσβολές, αλλά «με πραότητα και φόβο», εντός πνεύματος ταπεινώσεως και αληθείας. Όταν αυτά απουσιάζουν, δεν πρόκειται απλώς για σφάλμα ύφους, αλλά για ουσιαστική αλλοίωση του ίδιου του εκκλησιαστικού ήθους.

Δ. Κανείς από τους αυτοαποκαλούμενους «ομολογητές» δεν τόλμησε να αγγίξει το ουσιώδες: αν δηλαδή η έρευνα που κατέθεσα είναι αληθής ή ψευδής, αν τα επιχειρήματα επιβεβαιώνουν τη θέση μου . Αντί για θεολογική αντιπαράθεση, επέλεξαν τη σιωπή επί της ουσίας και τη φυγή σε προσωπικές αιχμές.

Η τακτική αυτή δεν είναι απλώς αδύναμη· είναι καταδικαστική. Προδίδει αμηχανία απέναντι στα δεδομένα και πλήρη ανεπάρκεια θεολογικής και επιστημονικής  τεκμηρίωσης. Η υπεκφυγή και η αποφυγή της ουσίας δεν είναι στρατηγική· είναι ομολογία αδυναμίας. Όποιος κατέχει την αλήθεια δεν την κρύβει πίσω από προσωπικές επιθέσεις ούτε τη διασώζει με σιωπή· την εκθέτει στον έλεγχο, τον προκαλεί και στέκεται απέναντί του με παρρησία και ευθύτητα.

Ε. Υπήρχαν όμως και φωτεινές εξαιρέσεις και από τον χώρο του νέου, αλλά και του παλαιού ημερολογίου που ζήτησαν περισσότερες εξηγήσεις για το θέμα που διερευνώ με ευπρέπεια και ευγένεια.

Δημοσιεύω παρακάτω μερικά από τα σχόλιά τους με τις απαντήσεις μου. Επαναλαμβάνω: Αν η έρευνά μου βρεθεί λανθασμένη, υποδείξτε μου τα σφάλματα, και θα αναγνωρίσω δημόσια το λάθος μου και θα δημοσιεύσω τις αναιρετικές σας θέσεις. Αυτό απαιτεί το εκκλησιαστικό ήθος, αυτό απαιτεί η αγάπη της αλήθειας, την οποία ομολογούμε όλοι ως τέλος της θεολογικής αναζήτησης.

Η αλήθεια δεν φοβάται τον έλεγχο· όσοι τον αποφεύγουν, αυτοκαταδικάζονται ως φορείς μιας πίστης χωρίς θεμέλιο.

 

ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΕΝΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Όλη αυτή η προσπάθεια να αποδειχθεί το νέο ημερολόγιο ως σωστό μάλλον είναι ψυχολογική ανάγκη για να καθησυχάσει τη συνείδηση που τους ελέγχει.

 

ΑΠΑΝΤΗΣΗ. Η "συνείδηση" που αναφέρετε θα μπορούσε να λειτουργήσει και ανάποδα: όσοι απορρίπτουν το νέο ημερολόγιο μπορεί να νιώθουν την ανάγκη να δικαιολογήσουν μια απόφαση που τους απομονώνει από τον υπόλοιπο κόσμο και δημιουργεί πρακτικά προβλήματα.

Χριστός Ανέστη. Ως ημερολογιολάτρης μπορείτε να επιλεγείτε ως σύμβουλος (αστρονομικός) των Πάπα και Πατριάρχου για την υπόθεση του κοινού Πάσχα. Εάν αποφασίσετε να επανακάμψετε στην παράδοση των Αγίων, εντρυφήσατε στον Άγιο Μελέτιο τον Πηγά και τα σχετικά συγγράμματά του. Θα ωφεληθείτε.

 

ΑΠΑΝΤΗΣΗ. Θα έλεγα ότι το αντίθετο ίσως ισχύει: η άκαμπτη προσκόλληση σε ένα ημερολόγιο που έχει αποδειχθεί αστρονομικά ανακριβές, ενώ αρνείται να δεχθεί διόρθωση, μοιάζει περισσότερο με "ημερολογιολατρεία" από την προσπάθεια ευθυγράμμισης με το αστρονομικό έτος. Οι μελέτες του για το Πασχάλιο είναι σημαντικές, αλλά είναι χρήσιμο να θυμόμαστε ότι:

• Έζησε στον 16ο αιώνα, πριν την πλήρη επιστημονική κατανόηση του ηλιακού έτους
• Ο ίδιος ήταν υπέρμαχος της ακρίβειας, όχι της τυπολατρείας
• Το έργο του είχε πρακτικό σκοπό: τη σωστή τήρηση του Πάσχα

Η παράδοση των Αγίων δεν είναι στατική μίμηση του παρελθόντος, αλλά ζωντανή κληρονομιά, που διακρίνει το ουσιώδες ( πίστη, λατρεία, ηθική) από το εξωτερικό (τα μέσα μέτρησης του χρόνου).

…Η αλήθεια είναι ότι ενώ το λεγόμενο Πανορθόδοξο Συνέδριο του 1923 (υπό τον Μελέτιο Μεταξάκη) είχε όντως εγκρίνει το ημερολόγιο του Μιλάνκοβιτς, η οποία προέβλεπε και ΝΕΟ ΠΑΣΧΑΛΙΟ, αυτό το ημερολόγιο δεν εφαρμόστηκε ποτέ! Το 1924 η επίσημη Εκκλησία υιοθέτησε τελικά το ημερολόγιο της Πολιτείας (δηλαδή το Γρηγοριανό!) για τις ακίνητες εορτές μόνο. Αυτό γράφει ξεκάθαρα η Εγκύκλιος της μεταρρυθμίσεως του 1924, στην οποία πουθενά δεν αναγράφεται η φαντασία σας περί Μιλάνκοβιτς:

ΑΠΑΝΤΗΣΗ.

Η απόφαση της Εκκλησίας της Ελλάδος φαίνεται στο παρακάτω κείμενο:

«Η Εκκλησία της Ελλάδος, συμφώνως τη αποφάσει της Ιεράς Συνόδου, απεδέχθη την ορισθείσαν υπό του Οικουμεν. Πατριαρχείου διόρθωσιν του Ιουλιανού ημερολογίου, καθ' ην η 10 Μαρτίου  του εορτολογίου θα λογισθή και θα ονομασθή(23). Το εορτολόγιον και το Πασχάλιον της ορθοδόξου Εκκλησίας μένουσιν αμετάβλητα. Αι ακίνητοι εορταί θα εορτάζωνται κατά τας ανέκαθεν υπό της Ορθοδόξου Εκκλησίας καθωρισμένας ημέρας. Κατά το έτος μόνον τούτο, εξαιρετικώς, τη Β' Κυριακή της Μεγ. Τεσσαρακοστής θα συνεορτασθή η μνήμη των αγίων των ημερών 10 - 23 Μαρτίου του εορτολογίου. Το Πάσχα και αι άλλαι κινηταί εορταί θα τελεσθώσι κατά τας ημέρας του Πασχαλίου, ονομαζομένας μόνον διά των ημερομηνιών του διορθωθέντος και εν χρήσει της Ορθοδόξου Εκκλησίας όντος Ιουλιανού ημερολογίου, ήτοι το Πάσχα θα εορτασθή τη 27η Απριλίου. Κατά ταύτα από της 23ης αρξαμένου μηνός Μαρτίου θα υπάρχη εν ημερολόγιον εν Ελλάδι διά τε την Εκκλησίαν και την Πολιτείαν. Επεξηγηματική Εγκύκλιος αποστέλλεται»(25).

Η τοιαύτη δε επεξηγηματική Εγκύκλιος υφ' ημερομηνίαν 1-3-1924 τοις Σεβ. Ιεράρχαις της Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Ελλάδος απευθυνομένη(26) απεσκόπει εις την πλήρη διαφώτισιν της σεπτής Ιεραρχίας επί των λόγων οίτινες «προς πρόληψιν της περαιτέρω δεινής και επιζημιωτάτης ημερολογιακής συγχύσεως και ανωμαλίας» ωδήγησαν την Ιεράν Σύνοδον της Ιεραρχίας «όπως προβή εις σχετικήν πρότασιν προς το Οικουμενικόν Πατριαρχείον και δι' αυτού προς τας λοιπάς Αυτοκεφάλους Ορθοδόξους Εκκλησίας, συνυποδεικνύουσα άμα και τρόπον λύσεως του ζητήματος», όστις προς «χάριν του ορθοδόξου ελληνικού λαού» ου μην αλλά και της κανονικής εν τη ορθοδόξω Εκκλησία τάξεως, περιωρίζετο εις απλήν του Ιουλιανού Ημερολογίου «διόρθωσιν».

ΣΧΟΛΙΑ

Η άποψη της Εκκλησίας της Ελλάδος, όπως διατυπώθηκε το 1924, και το επιστημονικό μοντέλο του Σέρβου αστροφυσικού Μιλουτίν Μιλάνκοβιτς (Milutin Milanković) στην πραγματικότητα ταυτίζονται σχεδόν απόλυτα, καθώς η εκκλησιαστική απόφαση βασίστηκε ακριβώς πάνω στο δικό του έργο. Υπάρχει μια σημαντική διαφοροποίηση στο Πασχάλιο: Ο Μιλάνκοβιτς πρότεινε έναν πλήρως αστρονομικό υπολογισμό του Πάσχα βάσει της παρατήρησης από τον μεσημβρινό της Ιερουσαλήμ. Η Εκκλησία της Ελλάδος, ενώ δέχθηκαν το ημερολόγιό του για τις ακίνητες εορτές, κράτησαν το παλαιό Ιουλιανό Πασχάλιο για τις κινητές.

Το αποτέλεσμα: Σήμερα, το «Νέο Ημερολόγιο» που ακολουθούμε είναι το μοντέλο Μιλάνκοβιτς. Για τους επόμενους αιώνες (μέχρι το 2800 μ.Χ.), το μοντέλο αυτό συμπίπτει ημερολογιακά με το Γρηγοριανό, γι' αυτό και γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα μαζί με τη Δύση.

 

Χριστὸς ἀνέστη! Ὁ Θεὸς ἔκανε ἔτσι τὸ στερέωμα ὥστε νὰ ὑπάρχουν αὐτὲς οἱ ἀποκλίσεις. Ὅποιος μιλάει γιὰ «σφάλμα» καὶ ἀνάγκη «διορθώσεως» ἄθελά του βλασφημᾷ. Ἀκόμη καὶ ἐκεῖνοι ποὺ λένε πὼς ἂν δὲν γινόταν ἡ ἡμερολογιακὴ καινοτομία θὰ γιορτάζαμε Πάσχα τὸ κατακαλόκαιρο καὶ μᾷς ἐσῳσαν μὲ τὴν «διόρθωσι» πλανῶνται. Καὶ μετεωρολογικῶς, ὅπως ἀπεδείχθη φέτος, πιο σωστὸ εἶναι τὸ Παλαιὸ Ἡμερολόγιο. Πειὸ ἀργὰ ἀρχίζουν καὶ τελειώνουν οἱ ἐποχὲς τὰ τελευταῖα χρόνια. Οἱ ἀδελφοὶ Παλαιοηερολογῖτες ἔχουν τὰ θεματάκια τους (οὔτε ἐμεῖς εἴμαστε σὲ ὅλα ἐν τάξει ἐκκλησιολογικῶς), ἀλλὰ στὸ πρόβλημα ποὺ προκάλεσαν ἀντίχριστοι μασῶνοι / οἰκουμενιστὲς / (νεο-)οὐνῖτες τὸ 1924 μία εἶναι ἡ λύσι: ἄμεσος ἐπαναφορὰ στὸ ὅ,τι ἴσχυε ἕως τότε. Ὅλοι οἱ Όρθόδοξοι πρέπει νὰ ἐπανέλθουμε στὸ Παλαιὸ Ἡμερολόγιο. Καὶ ἂν τὸ πλήρωμα αἰσθανθῇ ὅτι πρέπει νὰ ἀλλάξῃ κἄτι (ποὺ ἐπιτρέπεται νὰ ἀλλάξῃ) θὰ τὸ πράξῃ ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι συνοδικῶς καὶ πανορθοδόξως, ὄχι μὲ τερτίπια, ἀλχημεῖες καὶ ὄχι μὲ ἀνθρώπους μὲ ἀναφανδὸν στὴν καλλιτέρα τῶν περιπτώσεων ἀμβλυμένο φρόνημα καὶ διακεκηρυγμένο σκοπὸ τὴν ὲορτολογικὴ ταὔτισι μὲ κατεγνωσμένους αἱρετικούς._

 

ΑΠΑΝΤΗΣΗ. Η θέση ότι οι αποκλίσεις ημερολογίου είναι «θεόσδοτες» και όχι «σφάλματα» είναι θεμιτή ερμηνεία. Ωστόσο, ιστορικά, το Ιουλιανό ημερολόγιο είχε ήδη αποκλίσει 10 ημέρες από το αστρονομικό έτος, όταν εισήχθη το Γρηγοριανό (1582), και η απόκλιση σήμερα φτάνει τις 13 ημέρες. Το ερώτημα είναι, αν η «παράδοση» περιλαμβάνει το ακριβές αστρονομικό φαινόμενο ή απλώς την εκκλησιαστική συνήθεια.