Επιστολή Αυτοκράτορος Ιωάννου Βατάτζη (+4 Νοεμβρίου) προς τον Πάπα Γρηγόριο.

 

Eισαγωγικά.

Η επιστολή του αυτοκράτορα της Νίκαιας Ιωάννη Γ’ Δούκα Βατάτζη προς τον πάπα Γρηγόριο Θ’ (περ. 1237) αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα και πλέον εμβληματικά κείμενα της μεσαιωνικής ελληνικής ιστορίας.

Η επιστολή δεν αποτελεί απλώς μια διπλωματική απάντηση σε μια παπική επιστολή, αλλά ένα πολιτικό και εθνικό μανιφέστο. Συμπυκνώνει την αμυντική στάση του Ελληνισμού απέναντι στις δυτικές αξιώσεις, θέτει τα όρια του σεβασμού προς τη Ρώμη (μόνο υπό καθεστώς ισοτιμίας και αναγνώρισης των δικαίων του Γένους) και διατρανώνει την αδιάσπαστη συνέχεια του Ελληνισμού από την αρχαιότητα μέχρι τη μεσαιωνική και νεότερη εποχή.

Όπως ορθώς επισημαίνει ο ιστορικός Απόστολος Βακαλόπουλος, η περίοδος της αυτοκρατορίας της Νίκαιας (1204-1261) σφυρηλατεί τη συνείδηση του Νέου Ελληνισμού. Στην απουσία του παραδοσιακού εθνικού κέντρου (της υπό λατινικής κατοχής Κωνσταντινούπολης), ο όρος «Έλλην» παύει πλέον να σημαίνει αποκλειστικά τον «ειδωλολάτρη» (όπως συνηθιζόταν στο πρώιμο Βυζάντιο) και ταυτίζεται με την εθνική, γλωσσική, πολιτισμική και πολιτική ταυτότητα των Ρωμαίων/Ελλήνων.

Τα Κύρια Σημεία & η Σημασία του «Μανιφέστου»

1. Ο Βατάτζης αποδέχεται τη διαπίστωση του Πάπα ότι η σοφία και η γνώση άνθησαν στο ελληνικό γένος και διαδόθηκαν στον υπόλοιπο κόσμο.Συνδέει ευθέως τη σοφία των αρχαίων Ελλήνων με την πολιτική διαδοχή της Χριστιανικής Αρχής από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο.

2. Ο αυτοκράτορας τονίζει ότι η βασιλεία της Κωνσταντινούπολης κληροδοτήθηκε στο ελληνικό γένος και ότι οι δυναστείες (Δούκες, Κομνηνοί) κατάγονται από αυτό. Αμφισβητεί ανοιχτά τη νομιμότητα του Λατίνου αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης (Ιωάννη de Brienne), τον οποίον ειρωνεύεται ως «βασιλέα χωρίς επικράτεια».

3. Ο Βατάτζης απαντά με καυστικό χιούμορ στις αξιώσεις της Ρώμης: σημειώνει ότι ο θρόνος του Πάπα δεν βρίσκεται στα σύννεφα ώστε να χρειάζονται «μετεωρολογικές γνώσεις» για να τον κατανοήσει κανείς, αλλά στη γη, όπως όλοι οι επισκοπικοί θρόνοι.

4. Στηλιτεύει την IV Σταυροφορία (1204), χαρακτηρίζοντας τις ενέργειες των Λατίνων ως ληστρικές, μιαιφόνους και ασεβείς, χειρότερες ακόμα και από τις επιδρομές των Ισμαηλιτών (Αράβων/Σαρακηνών). Αποκαλύπτει την υποκρισία των κηρυγμάτων της Σταυροφορίας, κατηγορώντας τη Δύση ότι χρησιμοποιεί τον Σταυρό και τους Αγίους Τόπους ως «εύσχημη πρόφαση» για φιλάργυρες και φίλαρχες βλέψεις.

5. Υπογραμμίζει ότι η βασιλεία δεν συνίσταται από «λίθους και ξύλα» (τα τείχη), αλλά από το έθνος, τον λαό και το πλήθος.Διακηρύσσει ότι ο αγώνας για την ανάκτηση της Κωνσταντινούπολης είναι ιερό καθήκον και ζήτημα υπαρξιακής άμυνας για τους νόμους της φύσης, τους θεσμούς της πατρίδας, τους τάφους των πατέρων και τα ιερά προσκυνήματα.

π.Δ.Α

ΤΟΥ ΑΟΙΔΙΜΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΚΥΡΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΔΟΥΚΑ
ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΤΕ ΠΑΠΑΝ ΓΡΗΓΟΡΙΟΝ

Σύμφωνα με τον μεγάλο ιστορικό μας Απ. Βακαλόπουλο, ο Νέος Ελληνισμός απλώνει τις ρίζες του στην αυτοκρατορία τα Νίκαιας, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους, το 1204. Με την παρακάτω επιστολή ο αυτοκράτορας Ιωάννης Γ’ Δούκας Βατάτζης (1222-1254) απαντά σε προηγηθείσα του πάπα Γρηγορίου Θ’ (1227-1241). Η επιστολή μπορεί να εκληφθεί ως το μανιφέστο του Νέου Ελληνισμού, που διακηρύσσει παγκοσμίως τον ασίγαστο πόθο του για την απελευθέρωση του σκλαβωμένου εθνικού  κέντρου και τον αγώνα των Ελλήνων για την διατήρηση της πολιτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς τους, αρχαίας και μεσαιωνικής. Ταυτόχρονα, δείχνει ποια είναι η πρέπουσα απάντηση από πλευράς Ελληνισμού στις προσπάθειες προσέγγισης και στις αξιώσεις του παπισμού.

Το κείμενο δημοσιεύθηκε το πρώτον υπό του Ι. Σακελλίωνος, Ανέκδοτος επιστολή του αυτοκράτορος Ιωάννου Δούκα Βατάτση προς τον πάπα Γρηγόριον, Αθήναιον τ. 1 (1872), 372-378. Περιλαμβάνεται στο Α. Βακαλόπουλος, Πηγές της Ιστορίας του Νέου Ελληνισμού, Θεσ/νίκη 1965, 50-52.

*****

Ἰωάννης ἐν Χριστῷ τῷ Θεῷ πιστός βασιλεύς καί αὐτοκράτωρ Ῥωμαίων ὁ Δούκας τῷ ἁγιωτάτῳ πάπα τῆς πρεσβυτέρας Ῥώμης Γρηγορίῳ σωτηρίας καί εὐχῶν αἴτησιν.

Οι απεσταλμένοι της μακαριότητάς σου, όταν αφίχθηκαν προς την βασιλεία μου, παρέδωσαν σε αυτή γράμμα, για το οποίο αυτοί διατείνονταν ότι είναι της αγιότητός σου και ισχυρίζονταν ότι έχει σταλεί στην βασιλεία μου˙  η βασιλεία μου, όμως, βλέποντας με αποστροφή την ατοπία των γεγραμμένων, δεν το πολυπιστεύει ότι είναι δικό σου το γράμμα, αλλά κάποιου συντρόφου της εσχάτης ανοησίας, που έχει την ψυχή γεμάτη αλαζονεία και αυθάδεια. Πως θα μπορούσε να νομισθεί διαφορετικός, αυτός που θέλησε με  γράμματα να φερθεί προς την βασιλεία μου με αυτό τον τρόπο, σαν να επρόκειτο για κανέναν των ανωνύμων και άδοξων, ή να πω καλύτερα των αγνώστων και αφανών, αυτός που δεν μπορεί να διδαχθεί το πρέπον, ούτε από την πείρα των πραγμάτων, ούτε από το μέγεθος της εξουσίας; Αντίθετα, η αγιότητά σου έχει στολισθεί με φρόνηση και διάκριση διαφορετική από των πολλών. Γι’ αυτό και με δυσκολία το είχε η βασιλεία μου να πιστεύει ότι είναι δικό σου το γράμμα, πολύ δε περισσότερο ότι γράφτηκε αυτό για να σταλεί στην βασιλεία μου.

Αυτό το γράμμα τόνιζε, ότι στο δικό μας γένος των Ελλήνων βασιλεύει η σοφία, και,  ωσάν να πρόκειται για πηγή, από αυτήν παντού ανέβλυσαν σταγόνες˙  και είναι το σωστό για μας, που λάμπουμε από τέτοια διάκριση, να μην αγνοούμε την αρχαιότητα του θρόνου σου˙ σαν να πρόκειται για την απόδειξη κάποιου μεγάλου θεωρήματος που χρειάζεται μεγάλη σοφία για να το καταλάβει κανείς. Αν και ποιος από μας έχει  ανάγκη της σοφίας, για να καταλάβει ποιος είσαι και τι είδους είναι ο θρόνος σου;  Διότι αν ήταν και αυτός τοποθετημένος επάνω στα σύννεφα ή βρίσκονταν κάπου στα ψηλά, θα μας ήταν ίσως απαραίτητη κάποια μετεωρολογική γνώση, για ν’ αναγνωρίσουμε την φύση και σύστασή του, μαζί με τις θύελλες και τους κεραυνούς και όλα τα υπόλοιπα, όσα από την φύση τους φτιάχτηκαν για να βρίσκονται στα υψηλά˙ επειδή όμως είναι στηριγμένος στη γη, και δεν διαφέρει σε τίποτα από τους άλλους θρόνους, που φτιάχτηκαν ν’ αντέχουν αρχιερείς, πως λοιπόν να μην είναι πρόσφορη σε όλους; Ότι, βέβαια, από το δικό μας γένος άνθησε η γνώση και το αγαθό αυτής και διαδόθηκε στους άλλους, όσους φροντίζουν με επιμέλεια για την απόκτηση και την άσκησή της, αυτό σωστά ειπώθηκε. Εκείνο όμως πως αγνοήθηκε, ή και αν δεν αγνοήθηκε,  πως παρασιωπήθηκε,  το ότι μαζί με την σοφία που βασιλεύει σε μας, κληροδοτήθηκε στο δικό μας γένος η κοσμική αυτή βασιλεία από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο, ο οποίος φρόντισε να προσθέσει στην εξουσία το σεμνό και το τίμιο, δια της ανταποκρίσεως στην του Χριστού κλήση; Διότι ποιος απ’ όλους αγνοεί ότι η κληρονομιά της διαδοχής του μεταβιβάστηκε στο δικό μας γένος και εμείς είμαστε οι κληρονόμοι και διάδοχοί του;

Πότε η αποτείχιση διολισθαίνει σε παρασυναγωγή και σχίσμα.

 

Πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Αθανασίου

Η πατερική αποτείχιση δεν καταργεί ούτε παραβιάζει τους Ιερούς Κανόνες· αντιθέτως, αποτελεί πλήρη εφαρμογή της κανονικής νομοθεσίας της Εκκλησίας, λειτουργώντας ως οχύρωση (τείχος) του υγιαίνοντος πληρώματος απέναντι στην εισαχθείσα κακοδοξία.

Αποτελεί κανονικό μέτρο αυτοπροστασίας των πιστών από την αίρεση. Ωστόσο, υπερβαίνει τα πατερικά της όρια και διολισθαίνει σε παρασυναγωγή ή σχίσμα στις εξής συγκεκριμένες περιπτώσεις:

1. Διακοπή Κοινωνίας για Ηθικά, Διοικητικά ή Προσωπικά Θέματα

Δηλ. όταν ένας κληρικός ή λαϊκός διακόπτει την κοινωνία με τον επίσκοπό του προφασιζόμενος προσωπικά παραπτώματα, διοικητικές διαφωνίες ή ηθικά εγκλήματα («προφάσει τινῶν ἐγκλημάτων») πριν από τη συνοδική εξέταση και διάγνωση. Η ενέργεια αυτή χαρακτηρίζεται από τους Ιερούς Κανόνες ως φιλαρχία, φατρία και παρασυναγωγή, διότι διασπά αυθαίρετα την εκκλησιαστική ενότητα.

2. Ίδρυση Παράλληλων Θυσιαστηρίων & Αυθαίρετες Ιεροπραξίες.

Η μετάβαση κληρικού σε ξένη  Μητρόπολη και η άσκηση ιερατικών καθηκόντων χωρίς κανονικό απολυτήριο  συνιστά εισπήδηση και μετατρέπεται σε παρασυναγωγή.

3. Σφετερισμός της Συνοδικής Εξουσίας .

 Η αποτείχιση δεν παρέχει το δικαίωμα στον αποτειχισμένο να θεωρεί εαυτόν «Σύνοδο» και να κηρύσσει τον επίσκοπο καθαιρεμένο ή τα Μυστήρια της Εκκλησίας αυτόματα «ανυπόστατα»  προ της συνοδικής κρίσεως του επισκόπου.  Η τελεσίδικη αφαίρεση της ιερωσύνης και η επιβολή της καθαιρέσεως ανήκουν αποκλειστικά σε αρμόδια Σύνοδο. Όταν ο αποτειχισμένος αποκηρύσσει την ιερωσύνη του επισκόπου ως ανύπαρκτη προ της συνοδικής αποφάσεως, εκτρέπεται στην αυτόματη απώλεια της Ιερωσύνης και τη σχισματική συμπεριφορά.

ΑΙΣΧΟΣ ....ΜΥΡΙΑΚΙΣ ΑΙΣΧΟΣ....

 

ΑΙΣΧΟΣ ....ΜΥΡΙΑΚΙΣ ΑΙΣΧΟΣ....

Καρδινάλιος μοιράζει Αντίδωρο στον Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου στο Άαχεν Γερμανίας [Βίντεο]

Για να μην ξεχνάμε όσα έχουν γίνει και γίνονται

 "Θα τρελαθώ! Δεν υπάρχει αυτό που ζώ»!!!

ΣΕ ΟΣΟΥΣ ΠΙΣΤΕΥΟΥΝ ΑΚΟΜΑ ΟΤΙ ΔΕΝ 

ΕΓΙΝΕ Η ΕΝΩΣΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΑΠΙΚΟΥΣ.

ΑΙΣΧΟΣ ... ΜΥΡΙΑΚΙΣ ΑΙΣΧΟΣ....

ΣΤΙΓΜΙΟΤΥΠΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΟΡΤΑΜΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΣΤΗΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΤΟ 2019.ΦΡΙΞΟΝ ΗΛΙΕ....

 Στο video απο 22.00 έως 49 .00 γίνεται υποδοχή Παπικού, Μονοφυσίτη και Προτεστάντη στην Θεία Λειτουργία στις 06 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2019, κατά τον εορτασμό του πολιούχου Αλεξανδρουπόλεως Αγίου Νικολάου.Αυτός που τους υποδέχεται πρώτος, όπως φαίνεται στο video, είναι ο τότε πρωτοσύγκελλος της Ι.Μ.Αλεξανδρουπόλεως και νυν επίσκοπος Φλωρίνης!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

Ποια είναι η διαδικασία σύγκλησης Μείζονος Συνόδου για την καταδίκη Αίρεσης και ποιός ο ρόλος της Αποτείχισης.

 

Έρευνα: πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου

Εισαγωγικά,

Συνεχίζουμε την δημοσίευση του Γ Μέρους του άρθρου "Οι λόγοι απουσίας των τεσσάρων Αυτοκεφάλων Εκκλησιών από την Σύνοδο της Κρήτης και η σημερινή εκκλησιαστική κατάσταση μετά από αυτή".Στο μέρος αυτό εξετάζουμε τον ρόλο της αποτείχισης στην διαδικασία σύγκλησης Μείζονος Συνόδου για την καταδίκη της αίρεσης, καθώς και την διαδικασία σύγκλησης της Συνόδου.Σκοπός της δημοσίευσης είναι να ξεκαθαρίσουν πλέον οι αποτειχισμένοι ότι η εκκλησιολογία της αποτείχισης έχει συγκεκριμένους κανόνες και όρια, επειδή εύκολα μπορεί να ολισθήσει σε ΠΑΡΑΣΥΝΑΓΩΓΗ.

---------------------------------------------------------------------------------

1. Η Αποτείχιση ως Πρώτο Στάδιο και Συναγερμός

 Βάσει του 15ου Ιερού Κανόνα της ΑΒ΄ Συνόδου (2ο μέρος), η αποτείχιση αποτελεί το πρώτο και άμεσο μέτρο αυτοπροστασίας των πιστών (κληρικών και λαϊκών) από τον πνευματικό συμμολυσμό, όταν ένας επίσκοπος κηρύσσει δημοσίως («γυμνῇ τῇ κεφαλῇ») προκατεγνωσμένη αίρεση. Η διακοπή μνημοσύνου δεν αποτελεί αυτοσκοπό, ούτε σημαίνει τη δημιουργία μιας ιδιωτικής ή αυτόνομης «Εκκλησίας». Λειτουργεί ως εκκλησιαστικός συναγερμός που καταγγέλλει την εισαχθείσα κακοδοξία και ευαισθητοποιεί το συνολικό σώμα της Εκκλησίας. Ο αποτειχισμένος δεν εισάγει σχίσμα, αλλά προστατεύει την Εκκλησία από το σχίσμα που προκαλεί ο αιρετίζων επίσκοπος.

---

2. Η Σύγκληση Μείζονος Συνόδου ως Τελικός Στόχος

Ένας από τους πρωτεύοντες στόχους της αποτείχισης είναι η επιτακτική απαίτηση για τη σύγκληση Μείζονος, Υπερτελούς ή Πανορθοδόξου Συνόδου.

Ο αποτειχισμένος κληρικός ή λαϊκός δεν σφετερίζεται τη συνοδική εξουσία ούτε καθαιρεί ατομικά τον επίσκοπο. Η τελεσίδικη κρίση, η εξέταση της διδασκαλίας και η επιβολή της ενεργείᾳ καθαιρέσεως (αφαίρεσης της Χάριτος της ιερωσύνης) ανήκουν αποκλειστικά στη Σύνοδο.

3. Η Εκκλησιολογική Σύνθεση

Η αποτείχιση χωρίς την επιδίωξη συνοδικής κρίσεως κινδυνεύει να διολισθήσει στον υποκειμενισμό, τον «ακυρωτισμό» ή την παρασυναγωγή. Η παθητική αναμονή μιας Συνόδου χωρίς διακοπή κοινωνίας εκθέτει το πλήρωμα στον αλυσιδωτό πνευματικό συμμολυσμό.

 Η κανονική αποτείχιση περιφρουρεί το υγιαίνον σώμα των πιστών μέχρις ότου συγκληθεί η αρμόδια Σύνοδος, η οποία θα θεραπεύσει οριστικά την εκκλησιαστική διαταραχή και θα αποκαταστήσει την ειρήνη και την αλήθεια στην Εκκλησία.

Η διαδικασία σύγκλησης και διεξαγωγής μιας Μείζονος ή Πανορθοδόξου Συνόδου

Η διαδικασία σύγκλησης και διεξαγωγής μιας Μείζονος ή Πανορθοδόξου Συνόδου διέπεται από το Κανονικό Δίκαιο, τα Πρακτικά των Αγίων Συνόδων και τη διαχρονική αγιοπατερική παράδοση (consensus Patrum).

Η κανονική αυτή πορεία διαρθρώνεται στα εξής συγκεκριμένα στάδια:

1. Πρωτοβουλία και Δικαίωμα Σύγκλησης

Η πρωτοβουλία σύγκλησης δεν αποτελεί αποκλειστικό προνόμιο ή μονοπώλιο ενός και μόνο Θρόνου. Όταν ανακύπτει μείζον δογματικό ζήτημα, κήρυγμα αιρέσεως ή αμφισβητούμενη σύνοδος, οποιαδήποτε Αυτοκέφαλη Εκκλησία ή Πατριαρχείο που διατηρεί την Ορθόδοξο Πίστη έχει το πλήρες κανονικό δικαίωμα να αναλάβει την πρωτοβουλία και να συγκαλέσει τις υπόλοιπες Εκκλησίες σε Μείζονα Σύνοδο.

Το Κανονικό δικαίωμα συγκλήσεως Πανορθοδόξου Συνόδου και η δικαστική διαδικασία Καθαιρέσεως μετά τη Σύνοδο της Κρήτης

 

Εισαγωγικά:

Το άρθρο αποτελεί το Β μέρος της προηγούμενης δημοσίευσης με θέμα: "Οι λόγοι απουσίας των τεσσάρων Αυτοκεφάλων Εκκλησιών από την Σύνοδο της Κρήτης και η σημερινή εκκλησιαστική κατάσταση μετά από αυτή.

---------------------------------------------------------------------------------

Έρευνα πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου

Εάν οι Αυτοκέφαλες Εκκλησίες και τα Πατριαρχεία που απείχαν από τη Σύνοδο της Κρήτης το 2016 θεωρούσαν ότι οι αποφάσεις της προσέβαλλαν τη δογματική ακρίβεια της Πίστεως, είχαν και διατηρούν το πλήρες κανονικό δικαίωμα να συγκροτήσουν Πανορθόδοξο ή Μείζονα Σύνοδο, προκειμένου να καταδικάσουν τις κακοδοξίες και να αποκαταστήσουν την εκκλησιαστική τάξη.

1. Θεμελίωση της Συνοδικότητας και της Κανονικής Αρμοδιότητας.

Η κανονική θεμελίωση αυτής της δυνατότητας βασίζεται  πρωτίστως στη φύση της συνοδικότητας της Ορθόδοξου Εκκλησίας, όπου το αλάθητο δεν ανήκει σε έναν πρώτο θρόνο ή σε μεμονωμένα πρόσωπα, αλλά στο σύνολο του εκκλησιαστικού σώματος, με όργανο εκφράσεως τη Σύνοδο. Όταν μια δογματική παρέκκλιση αφορά ολόκληρη την Εκκλησία, η επίσημη καταδίκη της δεν μπορεί να επιβληθεί από μια μεμονωμένη τοπική σύνοδο, αλλά απαιτεί τη σύγκληση Μείζονος Συνόδου. Στο πλαίσιο αυτό, τα υγιή τμήματα της Εκκλησίας διατηρούν την ισότιμη κανονική εξουσία να συνέλθουν εκτάκτως για την προάσπιση του δόγματος, όταν διαπιστώνουν την εισαγωγή αλλοτρίων διδασκαλιών.

Μια Μείζων ή Πανορθόδοξος Σύνοδος όχι μόνο μπορούσε να γίνει χωρίς το Οικουμενικό Πατριαρχείο, αλλά, εφόσον ο Οικουμενικός Πατριάρχης ελέγχεται για αίρεση ή άρνηση ορθοτομήσεως της Αληθείας, η σύγκληση μιας τέτοιας Συνόδου από τις υπόλοιπες Ορθόδοξες Εκκλησίες αποτελεί τη μόνη κανονική οδό για την καθαίρεση των κακοδόξων και την ελευθέρωση της Εκκλησίας από το σχίσμα.

2. Ιστορικά Προηγούμενα Ακυρώσεως Ψευδοσυνόδων.

Η Εκκλησιαστική Ιστορία προσφέρει σαφή προηγούμενα ακυρώσεως και καταδίκης ψευδοσυνόδων από μεταγενέστερες ή ευρύτερες συνάξεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Εικονομαχική Ψευδοσύνοδος της Ιερείας (754 μ.Χ.), την οποία απέρριψαν τα Πατριαρχεία της Ανατολής και η Σύνοδος της Ρώμης, προετοιμάζοντας την οριστική της ακύρωση από τη Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο το 787 μ.Χ. Παρομοίως, μετά την Ψευδοσύνοδο Φερράρας - Φλωρεντίας (1439 μ.Χ.), τα Ανατολικά Πατριαρχεία συνεδρίασαν στα Ιεροσόλυμα το 1443 μ.Χ. και στην Κωνσταντινούπολη το 1450 μ.Χ., καταδικάζοντας την ψευδένωση και ακυρώνοντας τις αποφάσεις της.

Επίσης, κατά τη Μονοθελητική Κρίση, ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής και ο Άγιος Μάρτινος Ρώμης συγκρότησαν τη Σύνοδο του Λατερανού (649 μ.Χ.), καταδικάζοντας τα μονοθελητικά διατάγματα («Έκθεσις» και «Τύπος») πολύ πριν από τη σύγκληση της ΣΤ΄ Οικουμενικής Συνόδου.

3. Ο 15ος Ιερός Κανόνας της ΑΒ΄ Συνόδου και η Αποτείχιση

Η δυνατότητα αυτή συνδέεται στενά και με την εφαρμογή του 15ου Ιερού Κανόνα της ΑΒ΄ Συνόδου (861 μ.Χ.). Βάσει του κανόνα αυτού, όταν ένας επίσκοπος ή σύνοδος διδάσκει αίρεση «παρά των Αγίων Συνόδων ή Πατέρων κατεγνωσμένην», οι πιστοί και οι κληρικοί δικαιούνται —και υποχρεούνται— να διακόψουν την εκκλησιαστική κοινωνία προ συνοδικής κρίσεως, ώστε να προστατευθούν από τον πνευματικό συμμολυσμό. Ωστόσο, η αποτείχιση αυτή αποτελεί μόνο το πρώτο στάδιο αυτοπροστασίας της Εκκλησίας. Ο τελικός σκοπός του αγώνα είναι η σύγκληση μιας Οικουμενικής ή Πανορθοδόξου Συνόδου, η οποία θα αποφανθεί κυριαρχικά, θα καθαιρέσει τους αμετανόητους και θα επικυρώσει την Ορθόδοξη Πίστη.

4. Δικαιοδοσία και Ευρύτερης εμβέλειας Κύρος της Μείζονος Συνόδου.

Επομένως, εάν τα τέσσερα Πατριαρχεία που απείχαν θεμελίωναν την αποχή τους σε αμιγώς δογματικούς λόγους —όπως η αμφισβήτηση της εκκλησιολογίας της Μιας Εκκλησίας ή η αναγνώριση ετεροδόξων ως εκκλησιών— είχαν το πλήρες κανονικό δικαίωμα να συγκροτήσουν Πανορθόδοξο Σύνοδο. Η ενέργεια αυτή δεν θα συνιστούσε σχίσμα, αλλά εκπλήρωση του συνοδικού τους χρέους για την ελευθέρωση της Εκκλησίας από την πλάνη. Μια τέτοια Σύνοδος θα διέθετε την ανώτατη  Ευρύτερης εμβέλειας εξουσία και δικαιοδοσία να δικάσει και να καθαιρέσει τους επισκόπους που υπέγραψαν τις αποφάσεις της Κρήτης, ενεργώντας ως θεματοφύλακας της καθολικής Ορθοδοξίας, καθώς μια μεμονωμένη Τοπική Σύνοδος δεν έχει το δικαίωμα να επιβάλλει αμετάκλητες ποινές σε επισκόπους άλλης  δικαιοδοσίας.