ΤΑ ΨΕΥΔΟ-ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ (ΑΛΛΗ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ "ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ")

 

Έρευνα : πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου

Μετά την απροκάλυπτα συκοφαντική δημοσίευση του ιστολογίου ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ με τίτλο «Περί του λόγου του Αγίου Ιωάννου του Χρυσόστομου που αφορά τον Προφήτη ΗλίỨστο link https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post_176.html αναγκαστήκαμε να δημοσιεύσουμε δύο αναιρετικά άρθρα.

1.      ΟΦΕΙΛΟΜΕΝΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΄"ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ"(https://apotixisi.blogspot.com/2026/08/blog-post_19.html)

2.      ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΟΦΕΙΛΟΜΕΝΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ «ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ»( https://apotixisi.blogspot.com/2026/08/blog-post_20.html)

Συγχρόνως ξεκινήσαμε μια πιο αναλυτική έρευνα για τα λεγόμενα νόθα η αμφισβητούμενα χρυσοστομικά έργα, γνωστά ως ΨΕΥΔΟΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ..

Κάποια στοιχεία της έρευνας δημοσιεύσαμε στα παραπάνω αναιρετικά άρθρα. Σήμερα συνεχίζουμε να παρουσιάζουμε και άλλα στοιχεία που βρήκαμε, για ενημέρωση των ενδιαφερομένων και  ΩΣ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟΥΣ ΔΕΙΝΟΥΣ  ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥΣ ΣΥΚΟΦΑΝΤΕΣ.

Με τον όρο «Ψευδο-Χρυσοστομικά Έργα» (ή Pseudo-Chrysostomica) αναφερόμαστε σε μια τεράστια συλλογή αρχαίων εκκλησιαστικών κειμένων, κυρίως ομιλιών και κηρυγμάτων, τα οποία παραδόθηκαν στα χειρόγραφα υπό το όνομα του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, αλλά η σύγχρονη κριτική έρευνα έχει αποδείξει ότι δεν γράφτηκαν από τον ίδιο. Πρόκειται για το μεγαλύτερο σώμα ψευδεπίγραφων κειμένων στην ελληνική πατερική γραμματεία.

Ο Άγιος  Ιωάννης ο Χρυσόστομος ήταν ο δημοφιλέστερος ρήτορας της Ανατολικής Εκκλησίας. Οι αντιγραφείς των χειρογράφων συχνά πρόσθεταν το όνομά του σε ανώνυμα κείμενα για να τους δώσουν κύρος, εξασφαλίζοντας έτσι ότι θα διαβαστούν και θα διασωθούν. Επίσης κάποια έργα που είχαν γραφτεί από συγγραφείς που αργότερα καταδικάστηκαν ως αιρετικοί (π.χ. ο Απολινάριος Λαοδικείας) επιβίωσαν επειδή κυκλοφόρησαν κρυφά με το όνομα του Χρυσοστόμου.

Η Θεολογική και φιλολογική  έρευνα έχει καταφέρει να ταυτοποιήσει τους πραγματικούς δημιουργούς πολλών Ψευδο-Χρυσοστομικών έργων. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν:

1.      Σεβηριανός Γαβάλων: Σύγχρονος και μεγάλος αντίπαλος του Χρυσοστόμου, του οποίου πολλές ομιλίες διασώθηκαν ως «χρυσοστομικές».

2,   Πρόκλος Κωνσταντινουπόλεως: Σημαντικός θεολόγος και ρήτορας του 5ου αιώνα.

2.      Απολινάριος Λαοδικείας: Στον οποίο αποδίδονται, για παράδειγμα, τρεις πασχαλινές ομιλίες.

 

 

Ξένοι ερευνητές των νόθων κειμένων.

Λόγω του τεράστιου όγκου τους (υπάρχουν εκατοντάδες τέτοια κείμενα), οι επιστήμονες χρησιμοποιούν ειδικά εργαλεία για την καταγραφή τους:Clavis Patrum Graecorum (CPG):

Στον δεύτερο τόμο αυτού του μνημειώδους έργου, τα νόθα και αμφιβαλλόμενα έργα του Χρυσοστόμου καταλαμβάνουν τις θέσεις CPG 4500 έως 5079.Repertorium Pseudochrysostomicum.( https://www.fourthcentury.com/clavis-patrum-graecorum-contents/)

Συγκεκριμένα η παραπάνω πηγή γράφει τα εξής:

John Chrysostom (d. 407) 4500-4713 doubtful and spurious; 4715-5079, works attributed to Chrysostom which are omitted in Migne; 5130-5197 other languages

Ιωάννης ο Χρυσόστομος (απεβ. 407) 4500-4713: Αμφίβολα και νόθα (απόκρυφα/πλαστά) έργα 4715-5079: Έργα που αποδίδονται στον Χρυσόστομο, τα οποία έχουν παραλειφθεί από την Πατρολογία του Migne (Migne Patrolologia Graeca) 5130-5197: Άλλες γλώσσες

 

Μια εξειδικευμένη απογραφή που συνέταξε ο J.A. de Aldama, η οποία καταγράφει αλφαβητικά 581 Ψευδο-Χρυσοστομικές ομιλίες βάσει της αρχής τους (incipit).( https://www.roger-pearse.com/weblog/2021/02/01/aldamas-repertorium-pseudochrysostomicum-is-now-online/)

Το πρόγραμμα "Pseudo-Chrysostomica": Ένα σύγχρονο ψηφιακό project (υπό την αιγίδα του Καθολικού Πανεπιστημίου της Λουβέν και την επίβλεψη του ειδικού Sever J. Voicu) που δημιουργεί μια online βάση δεδομένων για όλα αυτά τα κείμενα.( https://ancientworldonline.blogspot.com/2022/04/pseudo-chrysostomica-online-database-on.html)

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα Ψευδο-Χρυσοστομικού κειμένου με τεράστια επίδραση είναι ο περίφημος Κατηχητικός Λόγος του Πάσχα («Εἴ τις εὐσεβὴς καὶ φιλόθεος...»), ο οποίος διαβάζεται μέχρι σήμερα σε όλες τις Ορθόδοξες Εκκλησίες κατά την τελετή της Ανάστασης. Αν και παραδίδεται στο όνομα του Χρυσοστόμου, η σύγχρονη επιστήμη τείνει να τον αποδώσει στον Άγιο Ιππόλυτο Ρώμης ή σε κάποιον ανώνυμο συγγραφέα του 4ου αιώνα που επηρεάστηκε από αυτόν.

Στο link https://artandtheology.org/tag/pseudo-chrysostom/ γράφονται τα εξής:

Αυτό το κείμενο είναι ένα σύνθετο αποσπάσματα από δύο πασχαλινά κηρύγματα που αποδίδονται ψευδώς στον Ιωάννη Χρυσόστομο (περίπου 347–407) και αντλούν έμπνευση από τον Ιππόλυτο Ρώμης (περίπου 170–περίπου 235), το οποίο προσάρμοσα από την αγγλική μετάφραση του Walter Mitchell από το πρωτότυπο ελληνικό κείμενο που εμφανίζεται στο Adalbert Hamman, OFM, επιμ., Early Christian Prayers (Σικάγο: Regnery Gateway, 1961), 31–35. Τα κείμενα πηγής βρίσκονται στα Patrologia Graeca 59:741–46 και 59:721–24 . Πιθανότατα χρονολογούνται στον τέταρτο αιώνα.

 

Πως αποδεικνύεται η μη γνησιότητα των έργων του Χρυσοστόμου.

Η απόδειξη της «νοθείας» (ή της μη γνησιότητας) των έργων που αποδίδονται στον Ιωάννη τον Χρυσόστομο βασίζεται στην Κριτική των Κειμένων (Textual Criticism). Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν έναν συνδυασμό από εσωτερικά και εξωτερικά κριτήρια για να ξεχωρίσουν τα γνήσια από τα ψευδεπίγραφα έργα.

1. Εσωτερικά Κριτήρια (Μέσα από το ίδιο το κείμενο)

·         Το ύφος και η γλώσσα . Ο Χρυσόστομος έχει ένα πολύ συγκεκριμένο, κομψό και ρευστό ρητορικό ύφος (αττικίζουσα ελληνική, ισορροπημένες περιόδους). Αν ένα κείμενο έχει φτωχό λεξιλόγιο, σπασμένη σύνταξη ή, αντίθετα, υπερβολικά περίπλοκη μεταγενέστερη γλώσσα, θεωρείται ύποπτο.

·         Η χρήση των ρητορικών σχημάτων. Ο Χρυσόστομος απέφευγε τη σκόπιμη χρήση της «χασμωδίας» (συνάντηση δύο φωνηέντων) και ακολουθούσε συγκεκριμένους ρυθμικούς κανόνες στο τέλος των προτάσεων (ρυθμικές ρήτρες). Πολλά νόθα έργα παραβιάζουν αυτούς τους κανόνες.

·         Θεολογική ορολογία και δόγμα. Αν μια ομιλία χρησιμοποιεί θεολογικούς όρους που διαμορφώθηκαν μετά τον θάνατο του Χρυσοστόμου (407 μ.Χ.) —για παράδειγμα, όρους από την Γ' Οικουμενική Σύνοδο (431 μ.Χ.) ή τη Χαλκηδόνα (451 μ.Χ.)— τότε το έργο αποδεικνύεται αυτόματα μεταγενέστερο.

·         Ιστορικές και γεωγραφικές αναφορές: Αναφορές σε ιστορικά γεγονότα, αυτοκράτορες, αιρέσεις ή εκκλησιαστικά έθιμα που δεν υπήρχαν στην Αντιόχεια ή την Κωνσταντινούπολη στα τέλη του 4ου αιώνα προδίδουν τον πραγματικό χρόνο συγγραφής.

2. Εξωτερικά Κριτήρια (Μαρτυρίες εκτός του κειμένου)

·         Η χειρόγραφη παράδοση. Οι ερευνητές εξετάζουν τα παλαιότερα σωσμένα χειρόγραφα. Αν στα αρχαιότερα χειρόγραφα (π.χ. 6ου-8ου αιώνα) μια ομιλία εμφανίζεται ως ανώνυμη ή με το όνομα άλλου συγγραφέα (π.χ. Σεβηριανού Γαβάλων), και το όνομα του Χρυσοστόμου εμφανίζεται μόνο σε μεταγενέστερα χειρόγραφα (π.χ. 11ου αιώνα), τότε η απόδοση στον Χρυσόστομο είναι σχεδόν βέβαιο ότι είναι λάθος.

·         Αρχαίες μαρτυρίες και βιβλιογραφίες: Σπουδαίοι αρχαίοι συγγραφείς, όπως ο Φώτιος ο Μέγας (9ος αιώνας) στη Μυριόβιβλό του, είχαν μελετήσει το ύφος του Χρυσοστόμου και είχαν ήδη επισημάνει ποια έργα που κυκλοφορούσαν στο όνομά του ήταν νόθα.

3. Σύγχρονες Ψηφιακές Μέθοδοι

Σήμερα, η διαδικασία έχει γίνει πολύ πιο ακριβής χάρη στην τεχνολογία:

·         TLG (Thesaurus Linguae Graecae): Μια τεράστια ψηφιακή βάση δεδομένων της ελληνικής γραμματείας.

·          Ειδικά λογισμικά αναλύουν στατιστικά τη συχνότητα εμφάνισης μικρών λέξεων (όπως σύνδεσμοι, άρθρα, μόρια: καί, δέ, γάρ, μήν) που χρησιμοποιεί ασυνείδητα κάθε συγγραφέας. Το «ψηφιακό αποτύπωμα» του Χρυσοστόμου είναι πλέον χαρτογραφημένο· αν ένα κείμενο αποκλίνει στατιστικά, απορρίπτεται.

 

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα.-ΟΙ ΟΜΙΛΕΣ  ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ

Στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://www.academia.edu/6841563/The_Image_of_Prophet_Elijah_in_Ps_Chrysostom_The_Greek_Homilies υπάρχει δημοσιευμένη εργασία με τίτλο «The Image of Prophet Elijah in Ps. Chrysostom, The Greek Homilies»

Στη συγκεκριμένη μελέτη της Francesca Prometea Barone, παρουσιάζονται και αναλύονται οι ελληνικές ψευδο-χρυσοστομικές ομιλίες (ψευδεπίγραφα έργα που αποδίδονται στον Ιωάννη τον Χρυσόστομο) οι οποίες είναι αφιερωμένες στον Προφήτη Ηλία.

Συγκεκριμένα, εξετάζονται λεπτομερώς οι εξής τρεις ομιλίες:

1. In Eliam prophetam sermo (PG 56, 583-586, CPG 4565): (ΛΟΓΟΣ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ ) ΕΙΝΑΙ Η ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ Ν ΟΠΟΙΑ ΔΗΜΙΟΥΓΗΣΕ ΤΟ ΘΕΜΑ Ο Ι.Π ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ .

Η ομιλία σχολιάζει τα επεισόδια της ζωής του Ηλία από το βιβλίο των Βασιλειών (την ξηρασία, τα κοράκια στον χείμαρρο, τη χήρα στα Σαρεπτά). Παρουσιάζει τον Ηλία ως έναν δίκαιο άνθρωπο με επίμονο ζήλο για τον Θεό, ο οποίος επιθυμεί την τιμωρία των Ιουδαίων για τις αμαρτίες τους και έρχεται σε αντίθεση με την ευσπλαχνία του Θεού.

2. In Martham, Mariam et Lazarum (PG 61, 701-706, CPG 4639) (Στην Μάρθα, την Μαρία και τον Λάζαρο): Εστιάζει στα ίδια βιβλικά επεισόδια, αλλά δίνει πολύ μεγαλύτερη έμφαση στη «σκληροκαρδία» (sklerokardia) και το αλύγιστο του χαρακτήρα του Ηλία. Η ομιλία αυτή ερμηνεύει τα γεγονότα (τη διατροφή από τα κοράκια και τον θάνατο του γιου της χήρας) ως μέσα που χρησιμοποίησε ο Θεός για να ταπεινώσει, να προσβάλει και τελικά να αναγκάσει τον προφήτη να δείξει έλεος.
3. In SS. Petrum apostolum et in Eliam prophetam (PG 50, 725-736, CPG 4513) (:Στον Άγιο Πέτρο τον απόστολο και στον Ηλία τον προφήτη). Μια ομιλία με έντονα εγκωμιαστικό και πανηγυρικό χαρακτήρα που παρουσιάζει τον Ηλία ως «επίγειο άγγελο» και «ουράνιο άνθρωπο». Δικαιολογεί τη σκληρότητα του προφήτη λόγω της καθολικής ειδωλολατρίας και ηθικής κατάπτωσης του Ισραήλ. Η γνησιότητα αυτής της ομιλίας είναι ιστορικά αμφιλεγόμενη.
4. In Eliam, et in viduam, et de elemosyma (PG 50, 337-348):(περισσότερα στην συνέχεια)

ΠΟΙΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΓΝΗΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΟΙΕ ΝΟΘΕΣ;

 

1. In Eliam prophetam sermo (PG 56, 583-586): Θεωρείται νόθο (spurious / ψευδο-χρυσοστομικό) έργο. Συγκεκριμένα, ο Sever J. Voicu τη χαρακτηρίζει ως μια παλαιά νόθα ομιλία, η οποία μάλιστα είχε λογοκλαπεί από τον Βασίλειο Σελευκείας.
2. In Martham, Mariam et Lazarum (PG 61, 701-706): Θεωρείται επίσης νόθο (ψευδο-χρυσοστομικό) έργο.
3. In SS. Petrum apostolum et in Eliam prophetam (PG 50, 725-736): Η γνησιότητά της είναι αμφιλεγόμενη και αποτελεί αντικείμενο έντονης συζήτησης. Κατά τον 17ο αιώνα, οι μελετητές Savile και Tillemont τη θεωρούσαν γνήσια. Τον 18ο αιώνα, ο Montfaucon εξέφρασε έντονες επιφυλάξεις για το ύφος της, αλλά απέφυγε να την κατατάξει οριστικά στις νόθες. Στη σύγχρονη εποχή, ο μελετητής J.-P. Bouhot υπερασπίζεται τη γνησιότητά της, ενώ αντίθετα ο Sever J. Voicu τη θεωρεί νόθο έργο της αρχαιότητας.
4. In Eliam, et in viduam, et de elemosyma (PG 50, 337-348): Αυτή είναι η γνήσια ομιλία που αφιέρωσε ο ίδιος ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος στον Προφήτη Ηλία.

ΔΗΛΑΔΗ Η ΓΝΗΣΙΑ ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ ΕΙΝΑΙ, ΑΥΤΗ ΠΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ ΣΤΟ (PG 50, 337-348) ΚΑΙ ΟΧΙ ΑΥΤΗ ΠΟΥ ΔΗΜΟΣΙΕΥΕΤΑΙ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ «ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ» (ΠΗΓΗ: Ι. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ P.G. 56, ΣΕΛ. 584-586) (https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/blog-post_24.html)

Επιπλέον, για λόγους σύγκρισης, παρουσιάζεται στην παραπάνω εργασία  συνοπτικά η γνήσια ομιλία του Ιωάννη του Χρυσοστόμου:

• In Eliam, et in viduam, et de elemosyma (PG 50, 337-348): Χρησιμοποιείται για να αναδειχθεί η διαφορά ύφους, καθώς ο γνήσιος Χρυσόστομος εκφράζει ανεπιφύλακτο θαυμασμό για τον Ηλία και ερμηνεύει την ανοχή του στην πείνα ως δείγμα ακραίας αρετής («φιλοσοφίας») και όχι σκληρότητας.

Τέλος, υπάρχουν έργα που απλώς αναφέρονται ή εξαιρούνται από τη συγκεκριμένη μελέτη:

• Oratio in Eliam prophetam (CPG 4971, BHG 557b): Συγκαταλέγεται στη λίστα των ελληνικών ομιλιών του σώματος κειμένων, αλλά δεν αναλύεται διεξοδικά στο άρθρο.
• On the prophet Elijah and on Jezebel: Μία ακόμη ψευδο-χρυσοστομική ομιλία που σώζεται μόνο στο χειρόγραφο Parisinus Coislin Gr. 121, η οποία όμως παραλείπεται από τη συγγραφέα επειδή δεν κατέστη δυνατό να αποκτήσει αναπαραγωγή του χειρογράφου σε μικροφίλμ.
• Αρχαίες μεταφράσεις σε άλλες γλώσσες: Η κοπτική ομιλία Encomium in Eliam prophetam και οι λατινικές Sermo de ascensione Eliae και Sermo de Elia αναφέρονται απλώς στη λίστα, καθώς η ανάλυσή τους γίνεται σε ξεχωριστό άρθρο του Gianluca Masi στον ίδιο τόμο.

Συγκριτική Ανάλυση της Εικόνας του Προφήτη Ηλία στη Χρυσοστομική και Ψευδο-Χρυσοστομική Γραμματεία

1. Εισαγωγή: Το Πρόσωπο του Ηλία ως Πεδίο Ρητορικής Διαπάλης

Τα κείμενα αυτά, ενταγμένα στα βυζαντινά εορτολόγια για την πανήγυρη της 29ης Ιουλίου, υπερβαίνουν την απλή ηθική διδασκαλία· λειτουργούν ως μέσα διόρθωσης του ακροατηρίου μέσω της δραματικής αναπαράστασης του προφητικού βίου. Κεντρικός άξονας της ανάλυσης είναι η «παιδαγωγική της φιλανθρωπίας»: η μετάβαση από τον άκαμπτο ζήλο και τη «σκληροκαρδία»  στη θεία ευσπλαχνία. Τα βιβλικά επεισόδια μετατρέπονται σε «παιδευτικούς μηχανισμούς» που επιστρατεύει ο Δεσπότης για να μεταμορφώσει έναν αυστηρό τιμωρό σε μαθητή του ελέους, αναδεικνύοντας διαφορετικές ερμηνευτικές αποχρώσεις που κυμαίνονται από τον απόλυτο εγκωμιασμό έως την ηθική αποδοκιμασία.

 

Σε κλίμα κατάνυξης πραγματοποιήθηκε η επίσκεψη του Προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας Βλαντιμίρ Πούτιν στον Καθεδρικό Ναό των Αρχαγγέλων, στην καρδιά του Κρεμλίνου της Μόσχας.

Ο Ρώσος Πρόεδρος παρέστη στον τόπο ταφής των ηγεμόνων της Ρωσίας και συμμετείχε σε ειδική δέηση μπροστά στα λείψανα του Αγίου Μεγάλου Πρίγκιπα Ντμίτρι Ντόνσκοϊ, τα οποία ήρθαν στο φως κατά τη διάρκεια εργασιών αναστήλωσης του Καθεδρικού Ναού.

Συγκεκριμένα η πρόσβαση στον κρυφό ταφικό χώρο επιτεύχθηκε τον Ιούλιο, κατά τη διάρκεια κατεπειγουσών εργασιών αποκατάστασης.

Αφορμή για την αμεση επέμβαση των ειδικών στάθηκε η επικίνδυνη καθίζηση των πλακών του δαπέδου, η οποία δημιουργούσε άμεση απειλή κατάρρευσης των μνημειακών τάφων των μεγάλων πριγκίπων.

Οι αρχαιολόγοι, αφού έλαβαν τη σχετική ευλογία από τον Πατριάρχη Μόσχας και Πασών των Ρωσών, κ. Κύριλλο, προχώρησαν στην προσεκτική αποσυναρμολόγηση της τοιχοποιίας της κρύπτης.

Η ανασκαφή έφερε στο φως τρεις σαρκοφάγους από λευκή πέτρα.

Μετά από επιστημονική εξέταση, οι σαρκοφάγοι ταυτοποιήθηκαν και ανήκουν: Στον Άγιο Μεγάλο Πρίγκιπα Ντμίτρι Ιβάνοβιτς Ντόνσκοϊ, στον Μεγάλο Πρίγκιπα Ιβάν Ιβάνοβιτς Κράσνι και στον Πρίγκιπα Ντμίτρι Ιβάνοβιτς Ζίλκα του Ούγκλιτς.

Όπως διαπιστώθηκε από τους ειδικούς, τα λείψανα του Αγίου Πρίγκιπα Ντμίτρι Ντόνσκοϊ διατηρήθηκαν σε πολύ καλή κατάσταση εντός της σαρκοφάγου, με μόνη εξαίρεση το αριστερό οστό της πτέρνας.

Με απόφαση του Προκαθημένου της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, δόθηκε η ευλογία ώστε τρία θραύσματα των ιερών λειψάνων να τοποθετηθούν σε ισάριθμες λειψανοθήκες, προκειμένου να τεθούν προς προσκύνηση για τους πιστούς.

Ο Πρόεδρος Πούτιν χαρακτήρισε την ανακάλυψη των λειψάνων «μοναδική», «εκπληκτική» και «θαυματουργή», ενώ ανέφερε ότι μίλησε με τον Πατριάρχη Κύριλλο, ο οποίος τον ενημέρωσε για τις περαιτέρω ενέργειες.

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΟΦΕΙΛΟΜΕΝΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ «ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ»

 

Πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου

 Αναγκάζομαι να επανέλθω  με συμπληρωματικό πιο αναλυτικό κείμενο σε απάντηση στα γραφόμενα στο ιστολόγιο «ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ», μετά τα νέα δεδομένα που έχουν προκύψει από τη  δική μου έρευνα. Υπενθυμίζω στους αναγνώστες ότι διαχειριστής του ιστολογίου ΙΩΑΝΝΗΣ Ν.Π., (στο εξής Ι.Π) ξεκίνησε την τοποθέτησή του στη δημοσίευση του άρθρου «Περί του λόγου του Αγίου Ιωάννου του Χρυσόστομου που αφορά τον Προφήτη Ηλία. όχι ως ένας ουδέτερος ερευνητής που αναζητά την αλήθεια, αλλά ως ένας θιγμένος ιστολόγος που το δημοσίευσε ΧΩΡΙΣ ΣΧΕΤΙΚΟ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ του λόγου, που προσπαθεί να υπερασπιστεί το κύρος του. Η τακτική που ακολουθεί επικεντρώνεται στο να ακυρώσει τον γράφοντα ( π.Δ.Α)   υποδεικνύοντας τα λάθη του (οι «ψεύτικες» ή λανθασμένες πηγές;;;;), αντί να μπει στην ουσία της πατρολογικής αλήθειας. Άγευστος ποιμαντικής ευαισθησίας, αδιαφορεί για τον τυχόν σκανδαλισμό των πιστών σε μια εποχή που η Παλαιά Διαθήκη αμφισβητείται και τίθεται στο στόχαστρο διαφόρων αντιεκκλησιαστικών.

Η αναφορά στην Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) χρησιμοποιείται ως «εύκολος στόχος. Αντί να μείνει στην αυστηρή επιστημονική αποδόμηση, χρησιμοποιώντας ειρωνεία και υποτιμητικό τόνο  για τον γράφοντα ,υποβάθμισε το επίπεδο του διαλόγου, που ο ίδιος προκάλεσε, αλλά δυστυχώς απέτυχε του στόχου του, όπως θα αποδείξουμε στη συνέχεια. Αποτυγχάνει να αποδείξει τη γνησιότητα του κειμένου που ο ίδιος δημοσίευσε, διότι αγνοεί τη βασική πατρολογική πραγματικότητα για τα ΨΕΥΔΟ-ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ.

Η μέθοδος του Ι.Π.

Ο Ι.Π. ξεκίνησε με ένα σοβαρότατο πατρολογικό σφάλμα. Είναι  γνωστό στην επιστημονική Πατρολογία ότι ο 56ος τόμος της Patrologia Graeca του J.P. Migne (καθώς και τμήματα των PG 55, 59-64) αποτελείται σχεδόν αποκλειστικά από νόθα, αμφισβητούμενα ή ψευδεπίγραφα έργα (Spuria / Pseudo-Chrysostomica). Ο Ι.Π. ισχυρίζεται ότι, επειδή οι πηγές του γράφοντος( π.Δ.Α )  ήταν κατά την γνώμη του  κατασκευασμένες, τότε... το κείμενο του Χρυσοστόμου είναι αυτόματα γνήσιο! Αυτό αποτελεί λογική πλάνη.

Για να υποστηρίξει την άποψή του στο υστερόγραφο (Υ.Γ.) καταφεύγει σε μια φθηνή επίκληση στην αυθεντία, αναφέροντας ότι ένας Μητροπολίτης (ο Γόρτυνος) χρησιμοποίησε τη συγκεκριμένη ομιλία: «Μάλλον και ο Γόρτυνος δεν θα ήξερε για ψευδεπίγραφα κείμενα...». Του απαντάμε ως εξής:Ο Γόρτυνος ήταν καθηγητής στον τομέα της Ερμηνείας της Παλαιάς Διαθήκης και όχι της Πατρολογίας. Το ότι ένας επίσκοπος ή ρήτορας χρησιμοποίησε μια ομιλία από την PG σε ένα κήρυγμα ή άρθρο δεν αποτελεί επιστημονική απόδειξη γνησιότητας. Οι κληρικοί συχνά χρησιμοποιούν κείμενα της παράδοσης για ποιμαντικούς λόγους, χωρίς να κάνουν κριτική εξέταση των χειρογράφων.

Η επίκληση σε πρόσωπα αντί για χειρόγραφα και κριτικές εκδόσεις (όπως π.χ. της σειράς Sources Chrétiennes ή του Clavis Patrum Graecorum - CPG) αποδεικνύει ερασιτεχνισμό.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.

Οι βιβλιογραφικές πηγές.

‘Όπως φαίνεται από τη δημοσίευση του γράφοντος “ ΜΙΑ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΠΟΥ ΑΦΟΡΑ ΤΟΝ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ. (ΠΡΟΣΟΧΗ.....) χρησιμοποιήθηκαν και άλλες βιβλιογραφικές πηγές στην τελευταία παράγραφο, τις οποίες ο Ι.Π αγνοεί προκλητικά, ΕΠΕΙΔΉ ΑΚΥΡΏΝΟΥΝ ΤΗΝ ΠΗΓΗ ΠΟΥ Ο ΙΔΙΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕ.

Ο γράφων χρησιμοποίησε, ως βάση του παραπάνω  άρθρου,  τρεις βασικές επιστημονικές εργασίες (ΠΗΓΕΣ Α1, Α2,Α3, A4). Δυο μεταπτυχιακές εργασίες και μια διδακτορική διατριβή που πραγματοποιήθηκαν αρκετά χρόνια πριν και σε διαφορετικές εποχές και ασχολούνται με το έργο του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου. Αυτές αναφέρουν τις αμφισβητούμενες από Ι.Π,  πηγές, ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΑΜΕ. Επειδή πρόκειται για πολύ δυνατές εργασίες επανεξέτασα τις πηγές και κατέληξα στα συμπεράσματα, που θα φανούν στην πορεία. Υπενθυμίζω ότι βασικοί  σκοποί  των δημοσιεύσεων του γράφοντος ήταν οι εξής:

1. Η γνωστοποίηση στους αναγνώστες της ύπαρξης ΨΕΥΔΟ-ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΏΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ (ΝΟΘΩΝ).

2. Η ενημέρωση ότι σε αυτά τα κείμενα υπάρχει και αυτό που δημοσίευσε ο Ι.Π και αφορά τον προφήτη Ηλία.

3. Η κριτική αντιμετώπιση του κειμένου καθώς και του σχετικού κηρύγματος του Π.ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ (σχετικό άρθρο «Διαστρέβλωση του Προφήτου Ηλία του Θεσβίτου από τον π. Ευάγγελο Παπανικολάου). Επειδή απέχουν πολύ από την ερμηνευτική του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου.

Πριν ξεκινήσουμε τα σχετικά με τις αμφισβητούμενες βιβλιογραφικές πηγές  από τον Ι.Π.  θα πρέπει να αναφέρουμε  μερικά σημεία της σχετικής ομιλίας στον προφήτη Ηλία, που δημιουργούν προβλήματα και αποδεικνύουν ότι βρίσκονται έξω από το πνεύμα της ερμηνευτικής του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου.

Θεολογικά προβλήματα του λόγου «ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ»

1.      Ο συγγραφέας παρουσιάζει τον Προφήτη Ηλία ως εκδικητικό, απάνθρωπο, σκληρόκαρδο και «μισάνθρωπο», ο οποίος εμμένει στην τιμωρία των ανθρώπων ακόμα και όταν εκείνοι υποφέρουν. Αντίθετα, ο γνήσιος Χρυσόστομος εξαίρει το προφητικό ήθος και βλέπει την αυστηρότητα του Ηλία ως θεία παιδαγωγία και όχι ως εμπιστοσύνη σε προσωπικό γινάτι.

2.      Στο κείμενο εμφανίζεται ο Θεός να «φοβάται» τον όρκο του Ηλία, να πιέζεται, να εκλιπαρεί («πρεσβεύει») τον δούλο Του και να χρησιμοποιεί «τεχνάσματα» (όπως τον θάνατο του παιδιού της χήρας) για να μαλακώσει την καρδιά του Προφήτη. Η εικόνα ενός Θεού που άγεται και φέρεται από το πείσμα ενός ανθρώπου είναι δογματικά απαράδεκτη και εντελώς ξένη προς τη χρυσοστομική θεολογία.

3.      Το κείμενο εισάγει φανταστικούς, δραματικούς διαλόγους μεταξύ Θεού και Προφήτη, καθώς και αποκαλύψεις μέσω «οραμάτων» στη χήρα της Σαρεφθά, τα οποία δεν υπάρχουν στο βιβλικό κείμενο (Γ' Βασιλειών/Α' Βασιλέων 17).

4.      Η  παρουσίαση της ανάληψης του Ηλία ως «εξορία» στον ουρανό για να μην καταστρέψει τους αμαρτωλούς στη γη, αποτελούν ευφάνταστη  και θεολογικά αδόκιμη  κατασκευή.

 

ΟΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ Η ΑΞΙΑ ΤΟΥΣ

Α. Για την πρώτη βιβλιογραφική πηγή του άρθρου έγραψα τα εξής που βρήκα σε μια μεταπτυχιακή εργασία.(ΠΗΓΗ Α1).

Παπαδόπουλος, Στυλιανός Γ., Πατρολογία, Τόμος Β΄ (4ος αιώνας: Ανατολή και Δύση), Αθήνα 1990 . Ο συγγραφέας αναλύει εκτενώς το γνήσιο έργο του Ιωάννου Χρυσοστόμου και κάνει ειδική μνεία στο πρόβλημα των νοθευμένων λόγων (Spuria) που διεισέδυσαν στη χρυσοστομική παράδοση. Σελίδες: 711–715 (Ενότητα: «Έργα – Αυθεντικότητα και Νόθα») & σελ. 720 (αναφορά στις συλλογές των Spuria).

 Διαπίστωσα ότι η πηγή ασχολείται με τα νόθα έργα των πατέρων της τέταρτης μετά Χριστό  χιλιετίας και σε αρκετά σημεία ασχολείται και με τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο. Επομένως, ως πηγή ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΣΧΕΤΗ ΜΕ ΤΟ ΘΕΜΑ ΠΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΥΜΕ. Απλά, τα αναφερόμενα στη συνέχεια (και πιθανόν οι σελίδες) ανήκουν σε άλλα έργα του μακαριστού πατρολόγου Σ.ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ή σε άλλη έκδοση από αυτή που χρησιμοποιεί ο Ι.Π., που εκ παραδρομής δεν αναφέρθηκαν.

Θέσαμε την εξέταση της  παραπάνω βιβλιογραφικής πηγής  σε μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης ,ρωτώντας και  τι έκδοση χρησιμοποίησε  και πήραμε την εξής απάντηση:

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ. Χρησιμοποιώ την 1η έκδοση του Β΄ Τόμου της Πατρολογίας του Στυλιανού Παπαδόπουλου (Αθήνα 1990, Εκδόσεις «Γρηγόρη» / Αυτοέκδοση), η οποία περιλαμβάνει 854 σελίδες. Επειδή το συγκεκριμένο έργο επανεκδόθηκε και αναθεωρήθηκε μεταγενέστερα (με αλλαγές στην σελιδοποίηση και την κατάταξη ορισμένων ενοτήτων), είναι πιθανό να συμβουλεύεστε διαφορετική ανατύπωση ή έκδοση (π.χ. 2η ή 3η έκδοση). Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος στον Β΄ Τόμο της Πατρολογίας του Στ. Παπαδόπουλου εξετάζεται πολύ νωρίτερα, στις σελίδες 263 έως 628.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΠΡΩΤΟ.

Η τεχνητή νοημοσύνη δίνει διαφορετική απάντηση από αυτή που γράψαμε.

ΑΠΟΔΕΙΞΗ ΟΤΙ ΔΕΝ ΤΗΝ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΑΜΕ, ΟΥΤΕ  ΤΩΡΑ ΕΞΕΤΑΣΑΜΕ ΑΥΤΑ ΠΟΥ ΓΡΑΦΟΝΤΑΙ.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Β. ΓΙΑ ΤΗ  ΔΕΥΤΕΡΗ ΑΜΦΙΣΒΗΤΟΥΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΉ ΠΗΓΗ (Α2) ΓΡΑΨΑΜΕ:

Παντελεήμων (Καθρεπτίδης), Αρχιμ., Τα Ψευδο-Χρυσοστομικά έργα: Συμβολή στην έρευνα των Spuria του Ιωάννου Χρυσοστόμου, Θεσσαλονίκη 2005.Εξειδικευμένη μονογραφία πάνω στους λόγους της PG 55-56 και στη μεθοδολογία αναγνώρισης των νόθων κειμένων. Σελίδες: 45–52 (Μεθοδολογία ταξινόμησης των Spuria) & σελ. 118–122 (Ειδικός κατάλογος ομιλιών της PG 56 με αναφορά στον λόγο «Εἰς τὸν Προφήτην Ἠλίαν»).

Ο Ι.Π γράφει.

Kατ΄ αρχάς ο Παντελεήμων Καθρεπτίδης δεν θα μπορούσε το 2005 να ήταν Αρχιμανδρίτης όπως παρουσιάζεται Παντελεήμων (Καθρεπτίδης), Αρχιμ., διότι το 2003 με πρόταση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χριστοδούλου, εξελέγη Επίσκοπος. Αλλά και αυτό να μην ήταν, τέτοια έκδοση πολύ απλά δεν υπάρχει......

 

ΣΧΟΛΙΟ ΔΙΚΟ ΜΑΣ.

Ο συντάκτης της κρίσης (Ι.Π.) επιδεικνύει θεμελιώδη άγνοια βασικών κανόνων της ακαδημαϊκής και βιβλιογραφικής δεοντολογίας, αδυνατώντας πλήρως να διακρίνει την έννοια του «τίτλου μονογραφίας» από εκείνη του «τίτλου αυτοτελούς βιβλίου».

Με ποια απολύτως επιστημονική, λογική ή βιβλιογραφική βάση αποφαίνεται αυθαίρετα ότι «δεν υπάρχει τέτοια έκδοση», όταν ουδέποτε ισχυριστήκαμε ή αναγράψαμε εμείς την ύπαρξη αυτοτελούς έκδοσης; Η απόδοση ανύπαρκτων ισχυρισμών σε εμάς συνιστά προφανή διαστρέβλωση της πραγματικότητας, ενώ παράλληλα ο Ι.Π. οφείλει να απαντήσει με ποια συγκεκριμένα στοιχεία «αποδεικνύει» τον αρνητικό του ισχυρισμό: πώς στοιχειοθετεί ότι η εν λόγω μονογραφία δεν δημοσιεύθηκε πράγματι ως αυτοτελής ενότητα, κεφάλαιο ή άρθρο σε κάποιο βιβλίο ή επιστημονικό περιοδικό το έτος 2005; Η παντελής έλλειψη διασταύρωσης των δεδομένων, η αυθαίρετη κατασκευή ισχυρισμών και η εκτόξευση ανυπόστατων αφορισμών καθιστούν την κρίση του Ι.Π. επιστημονικά μετέωρη, ουσιαστικά αβάσιμη και απολύτως απορριπτέα.

Ο ισχυρισμός του Ι.Π.  καταρρέει αμέσως κάτω από το βάρος της ίδιας του της προχειρότητας. Για να δικαιούται ένας μελετητής να αποφανθεί τελεσίδικα για την ανυπαρξία ενός έργου ή μιας θεολογικής μονογραφίας, οφείλει προηγουμένως να έχει πραγματοποιήσει εξαντλητική και συστηματική βιβλιογραφική έρευνα. Ο Ι.Π., ωστόσο, αποτυγχάνει παταγωδώς να αποδείξει την υπόθεσή του, καθώς η τακτική του χαρακτηρίζεται από πλήρη απουσία βιβλιογραφικού ελέγχου. Είναι προφανές πως δεν εξέτασε ένα προς ένα τα τεύχη των επίσημων εκκλησιαστικών περιοδικών (ΕΚΚΛΗΣΙΑ, ΕΦΗΜΕΡΙΟΣ, ΘΕΟΛΟΓΙΑ), ούτε μπήκε στον κόπο να αποδελτιώσει την πολυδεκαετή αρθρογραφία και το συγγραφικό έργο του νυν επισκόπου Π.Κ., ο οποίος υπηρέτησε ως Ιεροκήρυκας του Καθεδρικού Ναού Αθηνών για σχεδόν τρεις δεκαετίες (1974–2003).

Παράλληλα, ο Ι.Π. επιδεικνύει προκλητική άγνοια της πραγματικότητας, προσπερνώντας το γεγονός ότι η διακονία του επισκόπου στον άμβωνα είναι στενά υφασμένη με τη μελέτη, την ερμηνευτική σκέψη και την κοινωνική θεολογία του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου — του κατεξοχήν προστάτη των ιεροκηρύκων. Η χρυσοστομική αυτή επίδραση διατρέχει πληθώρα άρθρων, κηρυγμάτων και αυτοτελών εκδόσεών του, όπως το βιβλίο «Κηρύξατε επί των δωμάτων».

Στην πραγματικότητα, ο Ι.Π. δεν «αποδεικνύει» απολύτως τίποτα· απλώς αυθαίρετα μετατρέπει τη δική του άγνοια, ερευνητική ανεπάρκεια ή τεμπελιά σε «τεκμήριο ανυπαρξίας». Το γεγονός ότι ο ίδιος δεν κρατά στα χέρια του έναν συγκεκριμένο ακαδημαϊκό τίτλο που ο ίδιος φαντάζεται, δεν σημαίνει ότι η συγγραφική και ποιμαντική προσφορά του επισκόπου πάνω στον Χρυσόστομο δεν υφίσταται. Εν κατακλείδι, ο ισχυρισμός του Ι.Π. είναι επιστημονικά μετέωρος, σοφιστικός και ανυπόστατος, καθώς στηρίζεται αποκλειστικά σε εικασίες και όχι σε πραγματική αποδελτίωση των πηγών.

Γ. ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΑΜΦΙΣΒΗΤΟΥΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΠΗΓΗ (Α3) ΓΡΑΨΑΜΕ.

Αραμπατζής, Χρήστος, Η χειρόγραφη παράδοση των έργων του Ιωάννου Χρυσοστόμου, Εκδόσεις Πουρναρά, Θεσσαλονίκη 2001. Εξετάζει πώς οι μεταγενέστεροι αντιγραφείς πρόσθεταν το όνομα του Χρυσοστόμου σε ανώνυμες ομιλίες. Σελίδες: 83–91 (Ενότητα: «Η διείσδυση ανωνύμων ομιλιών στη χρυσοστομική παράδοση») & σελ. 142–146. Στη γενική σειρά 37 τόμων του Χρυσοστόμου στην ΕΠΕ, ο τόμος PG 56 παραλείπεται στο σύνολό του).

 Ο Ι.Π γράφει: « επίσης πολύ απλά τέτοια έκδοση δεν υπάρχει.....»

ΣΧΟΛΙΑ.Ο ισχυρισμός του Ι.Π. ότι «τέτοια έκδοση πολύ απλά δεν υπάρχει» δεν αποτελεί τίποτα περισσότερο από ένα μνημείο επιπολαιότητας, δογματικής άγνοιας και παντελούς απουσίας σοβαρής ερευνητικής μεθοδολογίας. Ο Ι.Π. βιάστηκε να θριαμβολογήσει για μια ανυπαρξία που κατασκεύασε ο ίδιος στο μυαλό του, αποδεικνύοντας ότι αδυνατεί να διαβάσει ακόμα και τα βασικά.

Ουδέποτε ισχυριστήκαμε ή γράψαμε ότι τα εν λόγω στοιχεία αποτελούσαν αυτοτελείς τίτλους βιβλίων. Αυτό το αυθαίρετο συμπέρασμα κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από τον ίδιο τον Ι.Π. αντί να κάνει το στοιχειώδες: να πραγματοποιήσει πραγματική έρευνα.

Η δική μας διασταυρωμένη έρευνα τον εκθέτει ανεπανόρθωτα. Το βιβλίο όχι μόνο υπάρχει, αλλά εντοπίστηκε, και τα στοιχεία που επικαλούμαστε συνιστούν συγκεκριμένες, καταγεγραμμένες ενότητες εντός αυτού του έργου, το οποίο εκδόθηκε υπό διαφορετικό τίτλο. Η ανικανότητα του Ι.Π. να εντοπίσει την πηγή και η βιασύνη του να αποφανθεί τελεσίδικα με την αλαζονική φράση «πολύ απλά δεν υπάρχει», δεν αποδεικνύει την ανυπαρξία του κειμένου — αποδεικνύει «πολύ απλά» τη δική του ερευνητική ανεπάρκεια, την επιφανειακή ανάγνωση των δεδομένων και την επιστημονική του φθηνεία.

Θέσαμε  ως ερώτηση  σε μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης την παραπάνω βιβλιογραφική και πήραμε την εξής απάντηση.

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Το βιβλίο με τίτλο «Η χειρόγραφη παράδοση των έργων του Ιωάννου Χρυσοστόμου» (Εκδόσεις Πουρναρά, 2001) δεν υπάρχει ως ξεχωριστή έκδοση ή αυτοτελής τίτλος στη βιβλιογραφία του Χρήστου Αραμπατζή.

 

 ΚΥΡΙΕ ΙΩΑΝΝΗ ΠΑΠΑΡΗΓΑ, ΠΟΙΟΣ ΤΕΛΙΚΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΕΓΩ Η ΕΣΥ;;;

Δ. ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΤΑΡΤΗ ΑΜΦΙΣΒΗΤΟΥΜΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΠΗΓΗ (Α4) γράψαμε:

Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια (ΘΗΕ), Τόμος 6, Λήμμα «Ιωάννης ο Χρυσόστομος» (Ενότητα: Νόθα Έργα / Spuria), Αθήνα 1965. Σελίδες: Στήλες 1152–1154 (στο λήμμα «Ιωάννης ο Χρυσόστομος», ειδική υπο-ενότητα «Νόθα και Αμφισβητούμενα»).

 

Ρωτήσαμε μοντέλο της τεχνητής νοημοσύνης γι΄αυτά και πήραμε την εξής απάντηση, χωρίς να εξετάσουμε την ακρίβειά της.

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ειδική υπο-ενότητα για τα Νόθα / Αμφισβητούμενα (Spuria) βρίσκεται εκτενέστερα προς το τέλος του λήμματος (γύρω στις στήλες 1180–1185)

 

ΕΡΩΤΗΣΗ ΠΡΟΣ Ι.Π. Η απάντηση της τεχνητής νοημοσύνης μοιάζει με ό,τι  δημοσίευσα εγώ ή ΕΙΝΑΙ ΤΕΛΕΙΩΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ;;;

ΤΕΛΙΚΑ Ι.Π., ΠΟΙΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕ ΤΗΝ  ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ;;;

ΓΙΑΤΙ ΕΓΙΝΑ ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ (ΦΡΑΝΚ ΣΑΦΕΡ)

 

Ο Φρανκ Σάφερ είναι σεναριογράφος, σκηνοθέτης και συγγραφέας. Το τελευταίο του βιβλίο έχει τίτλο «Ψεύτικα Μαργαριτάρια για Αληθινούς Χοίρους». Ζει στη Μασαχουσέτη με τη σύζυγο και τα παιδιά του. Πριν ασπαστεί την Ορθοδοξία, ανήκε σε μια προτεσταντική ευαγγελική ομάδα και ήταν γνωστός ως ο υποστηρικτής και συγγραφέας της.

Βαπτίστηκα στην Ελληνορθόδοξη Εκκλησία την 1η Δεκεμβρίου 1990. Ήταν το αποκορύφωμα μιας μάλλον μακράς προσωπικής οδύσσειας που με οδήγησε από την καρδιά του ευαγγελικού προτεσταντικού «σεχταρισμού» στην ιστορική Εκκλησία.

Υπάρχουν τρεις βασικοί λόγοι για τους οποίους εγκατέλειψα την προτεσταντική μου κληρονομιά και εντάχθηκα στην ορθόδοξη κοινότητα. Πρώτον, πείσθηκα ότι οι ισχυρισμοί της ιστορικής Εκκλησίας -ότι είναι η αληθινή Εκκλησία- είναι δικαιολογημένοι. Δεύτερον: στο σχισματικό χάος του Προτεσταντισμού άρχισα να βλέπω την εκπλήρωση των τρομερών προειδοποιήσεων των Πατέρων της Εκκλησίας κατά του σχίσματος. Αυτό επιτάχυνε την αναζήτησή μου για την αδιάσπαστη, αρχική και νόμιμη, αποστολική τάξη που έχει καθιερωθεί στην ιστορική Εκκλησία. Τρίτον: για πολλά χρόνια, ενώ προσπαθούσα να γίνω Χριστιανός, αντί να «πιστεύω» στον Χριστιανισμό, συχνά αναρωτιόμουν γιατί το ταξίδι μου ήταν τόσο μοναχικό και ατομικιστικό. Αναρωτιόμουν γιατί φαινόταν να έχω μόνο λίγα πνευματικά όπλα για να πολεμήσω την αμαρτία μου. Καθώς άρχισα να ανακαλύπτω την ιστορική Εκκλησία, άρχισα επίσης να ανακαλύπτω ένα ολόκληρο οπλοστάσιο πνευματικών όπλων που δεν γνώριζα ποτέ ότι υπήρχαν.

Όσον αφορά τα δύο πρώτα σημεία, δηλαδή τους ισχυρισμούς της ιστορικής Εκκλησίας και την κριτική της χαοτικής κατάστασης του Προτεσταντισμού, έχω γράψει εκτενώς για αυτό το θέμα αλλού. Εδώ, επομένως, θα ασχοληθώ κυρίως με τον τρίτο μου λόγο - την προσωπική διάσταση του πνευματικού μου ταξιδιού προς την Εκκλησία.

Έννοια

Όλοι αναζητούμε νόημα στη ζωή μας. Για να βρούμε αυτό το νόημα, χρειαζόμαστε ορισμένα αμετάβλητα πρότυπα, στόχους και παραμέτρους με τις οποίες θα μετράμε την πρόοδό μας προς το να γίνουμε αυτό που θα θέλαμε.

Ωστόσο, αν μια μέρα ανακαλύψουμε ότι οι ιδέες μας για το ποιοι είναι οι πνευματικοί μας στόχοι έχουν περιοριστεί σε υποκειμενικά και καθαρά προσωπικά πρότυπα που έχουμε δημιουργήσει εμείς οι ίδιοι, τότε κάθε ελπίδα για την αναζήτηση αμετάβλητου νοήματος -πόσο μάλλον υπερβατικού αιώνιου νοήματος- χάνεται. Σε ένα πνευματικό πλαίσιο, αυτό ισοδυναμεί με την ανακάλυψη ότι ο φράχτης του μπέιζμπολ κινείται ανάμεσα σε δύο χτυπήματα, κάτι που θα ακύρωνε εντελώς και θα ακύρωνε κάθε νόημα μιας «ελεύθερης βολής», ακόμα κι αν είχε γίνει.

Το πρόβλημα με τον Προτεσταντισμό είναι ότι ο άνθρωπος είναι ανεξάρτητος από την Ιερή Παράδοση. Ο «φράχτης» - η παράδοση - μπορεί να μετακινηθεί αυθαίρετα επειδή χωρίς την αποστολική εξουσία οποιαδήποτε προτεσταντική γνώμη είναι τόσο καλή όσο η γνώμη οποιουδήποτε (άλλου) ατόμου για το τι σημαίνει να είσαι Χριστιανός.

Οποιοδήποτε άτομο, για παράδειγμα, μπορεί να πει ότι τηρεί την Αγία Γραφή, αλλά καθώς η Ιερή Παράδοση απορρίπτεται ή τροποποιείται ριζικά, αποδεικνύεται ότι κάθε άτομο ακολουθεί μόνο τη δική του υποκειμενική ερμηνεία για το τι πιστεύει ότι λέει η Αγία Γραφή - ανάγοντάς την σε αυτό που «σημαίνει για αυτόν».

Ακόμα πιο συγκεχυμένη είναι η προτεσταντική έννοια της έννοιας της λατρείας. Είναι το χτύπημα τυμπάνων, η συμμετοχή σε κηρύγματα, η προσευχή, η ψαλμωδία, η γλωσσολαλιά και τι άλλο; Δίνονται οι χειλικές προσευχές, αλλά ένας Προτεστάντης δεν θα συμφωνήσει ποτέ με τους Προτεστάντες άλλων «αιρέσεων» για το τι είναι η λατρεία, ακόμη και στην εκκλησία, και το αποτέλεσμα είναι τόσο πνευματικά χαοτικό όσο η σχέση μεταξύ Κάιν και Άβελ. Ως αποτέλεσμα, έχουμε τα δεδομένα ότι καθεμία από τις 23.000 προτεσταντικές αιρέσεις ισχυρίζεται ότι είναι η «αληθινή εκκλησία».

Λατρεία

Ίσως ο καλύτερος τρόπος για να κατανοήσουμε τη διαφορά μεταξύ Ορθοδοξίας και Προτεσταντισμού είναι να επεκτείνουμε την αναλογία της ιστορίας του Κάιν και του Άβελ. Ο Προτεστάντης υποθέτει ότι ο Θεός πραγματικά δεν ενδιαφέρεται αν του προσφέρουμε ένα αρνί ή τον «καρπό της γης». Ο Ορθόδοξος Χριστιανός, από την άλλη πλευρά, πιστεύει ότι ο τρόπος που λατρεύουμε δεν είναι ένα προσωπικό, υποκειμενικό ζήτημα που κάνουμε κατά την κρίση μας, αλλά μάλλον ότι έχει ριζώσει στην μυστηριακή ιστορική Εκκλησία μέσω της καθοδήγησης του Αγίου Πνεύματος ανά τους αιώνες. Μπορούμε, όπως διδάσκει η Εκκλησία, να γνωρίζουμε πώς να λατρεύουμε και ποια είναι τα βασικά στοιχεία της μυστηριακής πρακτικής που διαμορφώνουν την αρχική λατρεία και τους κανόνες της εκκλησίας.

Ως αποτέλεσμα αυτής της πεποίθησης, ο Ορθόδοξος Χριστιανός δεν ασκεί τη λατρεία αποκλειστικά ως ατομική έκφραση αυτοπραγμάτωσης μεταμφιεσμένη σε ευσέβεια, αλλά αντίθετα προσεγγίζει τον Θεό με βάση τη μοναδική και κοινή ιστορική εμπειρία της Εκκλησίας - ολόκληρης της Εκκλησίας - η οποία περιλαμβάνει την Εκκλησία των Αγίων και των Μαρτύρων, καθώς και την παρούσα Εκκλησία στη γη.

ΟΦΕΙΛΟΜΕΝΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΄"ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ"

 

Στο ιστολόγιο ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ δημοσιεύτηκε άρθρο με τίτλο «Περί του λόγου του Αγίου Ιωάννου του Χρυσόστομου που αφορά τον Προφήτη Ηλία.¨. (https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post_176.html)

Το άρθρο αποτελεί ενας ερασιτεχνικός σχολιασμός του άρθρου του γράφοντος
«ΜΙΑ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΠΟΥ ΑΦΟΡΑ ΤΟΝ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ.(ΠΡΟΣΟΧΗ.....)» που δημοσιεύτηκε στο ιστολογιο Ομολογια. 

Χαρακτηρίζω δε ερασιτεχνικό τον σχολιασμό γιατί τελικα ο αρθρογράφος Ι.Π δεν ασχολείται με το κύριο θέμα του άρθρου, που αφορά την  γνησιότητα του λόγου του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου στον οροφητη Ηλία , αλλά ασχολήθηκε μόνο με τις ενδεικτικές βιβλιογραφικές πηγές που αναφέρονται στο άρθρο στην ομολογία, με σκοπό να πλήξει τον γράφοντα, τακτική που δεν μας εκπλήσσει.

Ευχαριστούμε τον κ.Ι.Π για την τακτική του, γιατί μας έδωσε την αφορμή να ασχοληθούμε περισσότερο με το θέμα, να διορθώσουμε λάθη (που δεν αναιρούν κανένα συμπέρασμα μας)  και να του αποδείξουμε ότι ΤΕΛΙΚΑ ΟΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ που παραθέτει στο ιστολόγιό του ΕΙΝΑΙ ΝΟΘΟΣ, και όχι γνήσιος όπως ο ίδιος εμμέσως πλήν σαφώς συμπεραίνει και παραπλανά τους αναγνώστες του. Γι΄αυτό του συνιστώ να διαβάσει με προσοχή τα παρακάτω περιμένοντας τις απαντήσεις στις ερωτήσεις που του θέτουμε.

Η συγχρονική πατρολογική έρευνα έχει κατοχυρώσει τη νοθεία του λόγου αυτού στους διεθνείς επιστημονικούς καταλόγους:

·         CPG (Clavis Patrum Graecorum): Κατατάσσει το έργο στον 2ο τόμο υπό τον αριθμό CPG 4565  στη σαφώς οριοθετημένη κατηγορία των Spuria. (https://pinakes.irht.cnrs.fr/notices/oeuvre/7784/?utm_source=chatgpt.com)

·         Aldama (Repertorium Pseudochrysostomicum): Ο J. A. de Aldama περιλαμβάνει το κείμενο στον κατάλογο των ψευδεπίγραφων, επιβεβαιώνοντας ότι πρόκειται για μεταγενέστερο δημιούργημα της βυζαντινής κηρυγματικής παράδοσης που «επενδύθηκε» το όνομα του Χρυσοστόμου για να αποκτήσει αυθεντία.

 

Α, Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΠΑΤΡΟΛΟΓΟΥ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ.

Στο βιβλίο του Σ.ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ  «Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος. Τόμος Α΄. "Η Ζωή του, η Δράση του, οι Συγγραφές του". Σελίδες 144-185 και στην ενότητα οι συγγαφές του γίνεται ταξινόμηση και καταγραφή των έργων το6υ μεγάλου Αγίου. Στην ενότητα Η με τιτλο –« Αμφιβαλλόμενα και νόθα έργα» αναγράφεται ΣΤΟΝ ΑΡΙΘΜΌ 57. «Εις τον προφήτην Ηλίαν».Μάλιστα δε ο συγγραφέας γράφει και τα εξής: «Ο αριθμός τους είναι τεράστιος -κατά τίτλους μάλιστα μεγαλύτερος από τον αριθμό των γνήσιων έργων του. Τα πλείστα είναι πολύ σύντομα και δη αποσπάσματα και διασκευές χρυσοστομικών ή άλλων έργων. Εδώ παραθέτουμε τους τίτλους τους, με την σειρά της εκδόσεως του J. P. Migne στην PG. Για τα λοιπά παραπέμπουμε στο CPG του Μ. Geerard. Κείμενα, που με βεβαιότητα αποδόθηκαν στον πραγματικό συγγραφέα τους, αποφεύγουμε να τα καταγράψουμε».

(https://www.oodegr.com/oode/pateres1/xrysostomos/a_bios_erga_1.htm)

Όσον αφορά τις σελίδες της δικής μας βιβλιογραφικής ηλεκτρονικής πηγής οι σελίδες .που αναφέρονται είναι λάθος (λόγω κακής κατάστασης της ηλεκτρονικής μας  πηγής) ΧΩΡΙΣ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΑΥΤΟ Ο ΙΔΙΟΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ ΝΑ ΑΝΑΙΡΕΙ ΤΗΝ ΑΠΟΨΗ ΠΟΥ ΔΙΑΤΥΠΩΝΕΙ   ΣΤΟΝ  Α ΤΟΜΟ ΤΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ  ΩΑΝΝΗ ΤΟΥ  ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ.

Αν ο Ι.Π ΈΧΕΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΝΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙ.

ΥΠΟΨΗ ΟΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΙ ΑΛΛΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ Β ΤΟΜΟΥ ΤΗΣ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Σ.ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ  –ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΓΡΗΓΟΡΗ.

Β. Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια (ΘΗΕ), Τόμος 6, Λήμμα «Ιωάννης ο Χρυσόστομος» (Ενότητα: Νόθα Έργα / Spuria), Αθήνα 1965. Σελίδες: Στήλες 1175-1176( ΟΙ ΣΩΣΤΕΣ)   0 αναφέρεται σε ΝΟΘΑ ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ και στην σελ.1176 αναφέρει ότι ο στο P.G TOMOΣ 56 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΣΕ 54 ΟΜΙΛΙΕΣ ΑΡΕΙΑΝΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΣ.

Τα ίδια γράφονται και παρακάτω:

Ψευδεπίγραφα  έργα:  Μερικά  έργα  τοϋ  Χρυσοστόμου,  πού  μαρτυροϋνται  άπό  τούς  παλαιούς,  έχουν  χαθεί.  Είναι  όμως  άφθονότερα  τά  ξένα  έργα  πού  φέρονται  μέ  τό  δνομά  του,  ιδίως όμιλίες.  " Ισως  άνέρχονται  αύτές  σέ  χίλιες,  άλλ  ’  έκδόθηκε  μόνο  τό  ένα  τρίτο  άπ'  αύτές  περίπου,  ένώ  οί  άλλες  βρίσκονται  ατά  χειρόγραφα  άκόμα.  Ή  έσφαλμένη  άπόδοση  όφείλεται  σέ  σύγχυση  των  όνομάτων  καί  αέ  σφάλματα  των  άντιγραφέων.  Μεταξύ  αύτών περιλαμβάνονται  έργα  τοϋ  Σεβηριανοϋ  Γαβάλων,  Φλαβιανοϋ  Αντιόχειας,  Νεατορίου,  Άμφιλοχίου  Ίκονίου,  Εύσεβίου  Αλεξάνδρειάς,  Ησυχίου  Ιεροσολύμων,  Γρηγορίου  Αντιόχειας,  Ίω- άννου  τοϋ  Δαμασκηνού,  Γρηγορίου  Σιναΐτου  καί  διαφόρων  Ιωαννών  πατριάρχων  Κωνσταντινουπόλεως.  Πρέπει  όμως  νά  μελετηθούν  μέ  προσοχή  τά  κείμενα,  διότι  πιθανώς  μεταξύ  τών  νόθων  νά  υπάρχουν  καί  γνήσια  τοϋ  Χρυσοστόμου.  Ιδιαίτερα  έδώ  πρέπει  νά μνημονευθοϋν  τά  έξής  δύο.  Ή  Σύνοψις Π.  καί Κ.  Διαθήκης,  είδος  εισαγωγής  στις  Γραφές,  πού  έκδόθηκε  άτελής1 2.  Είναι  άντίστοιχο  πρός  παρόμοιο  έργο  πού  άποδίδεται  ατόν  Αθανάσιο  καί  δέν  άνήκει  στόν  Χρυσόστομο.  Τό  περιεχόμενο  στήν  ΡΟ  56,  611-946 λατινικό  κείμενο  54  ό μιλιών  ατό  Ματθαϊο,  προέρχεται  τό  πιό πιθανό  άπό  μετάφραση  έλληνικοϋ  πρωτότυπου,  πού  αυντάχδηκε άπό  άρειανό  συγγραφέα. ΠΗΓΗ. ΙΩΑΝΝΟΥ  ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ -ΑΠΑΝΤΑ  ΤΑ  ΕΡΓΑ . ΓΕΝΙΚΗ  ΕΙΣΑΓΩΓΗ Άπό  τόν ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ  Κ.  ΧΡΗΣΤΟΥ Καθηγητή  Πανεπιστημίου   ΠΗΓΗ. rchive.org/stream/ErgaChrysostomou/Свт.%20Иоанна%20Златоуста%20собрание%20сочинений%20на%20греческом%20языке%2C%20Т.1%20-%20святитель%20Иоанн%20Златоуст_djvu.txt

 

ΘΑ ΗΤΑΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΝΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙ ΚΑΙ ΤΗΝ ΣΕΛΙΔΑ ΜΕ ΤΟ ΛΗΜΑ «ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΗΛΙΑΣ « ΓΙΑ ΝΑ ΔΟΥΜΕ ΤΙ ΓΡΑΦΕΙ ΕΚΕΙ ΣΧΕΤΙΚΑ.

Γ. Διορθωσαμε  τις βιβλιογραφικές πηγες 2 και 3 του άρθρου μας γιατί δεν επαληθεύσαμε  την αντιστοιχία συγγραφέων και τίτλων  που γράψαμε,διατηρωντας τους τιτλους { (Η χειρόγραφη παράδοση των έργων του Ιωάννου Χρυσοστόμου, Εκδόσεις Πουρναρά, Θεσσαλονίκη 2001. -«Η διείσδυση ανωνύμων ομιλιών στη χρυσοστομική παράδοση»). Στη γενική σειρά 37 τόμων του Χρυσοστόμου στην ΕΠΕ, ο τόμος PG 56 παραλείπεται στο σύνολό του))}.Οι τίτλοι είναι ΥΠΑΡΚΤΟΙ παραπέμπουν σε άλλους ερευνητές.  Ο  νυν επίσκοπος Κορωνίας Παντελεήμων Καθρεπτίδης στο πλήθος των βιβλίων και κηρυγμάτων που εχει εκδόσει έχει κανει αναφορά στα ΝΟΘΑ  ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ, όπως στο βιβλίο ΨΗΓΜΑΤΑ.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ

ΣΤον 56ο τόμο της Patrologia Graeca (PG 56) περιλαμβάνεται ο λόγος «Εἰς τὸν προφήτην Ἠλίαν» (In Eliam prophetam sermo), ο οποίος βρίσκεται στις στήλες / σελίδες 583 έως 586. (https://greekdownloads.wordpress.com/2021/05/24/%CE%BA%CE%BB%CE%B5%CE%B9%CE%B4%CE%AF-%CF%80%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%BF%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%AF%CE%B1%CF%82-migne-%CF%84%CF%8C%CE%BC%CE%BF%CF%82-56%CE%BF%CF%82-pg-56/#:~:text=%CE%95%E1%BC%B0%CF%82%20%CF%84%E1%BD%B8%20%CE%BC%E1%BD%B4%20%CF%80%CE%BB%CE%B7%CF%83%CE%B9%CE%AC%CE%B6%CE%B5%CE%B9%CE%BD%20%CE%B8%CE%B5%CE%AC%CF%84%CF%81%CE%BF%CE%B9%CF%82%2C%20%CE%BA%CE%B1%E1%BD%B6%20%E1%BD%85%CF%84%CE%B9,%E1%BC%B8%CF%89%CF%83%E1%BD%B4%CF%86%20%CE%BA%CE%B1%E1%BD%B6%20%CF%80%CE%B5%CF%81%E1%BD%B6%20%CF%83%CF%89%CF%86%CF%81%CE%BF%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7%CF%82.%20(PG%2056%2C%20%CF%83%CE%B5%CE%B )

Το συγκεκριμένο κείμενο κατατάσσεται στα νόθα / ψευδεπίγραφα (spuria) έργα (Clavis Patrum Graecorum - CPG 4565), δηλαδή αποδόθηκε εκ των υστέρων στον Ιωάννη τον Χρυσόστομο.

https://www.biblindex.org/en/work-editions/in-eliam-prophetam-sermo/patrologia-graeca-56

Ο Άγιος Ι.Χρυσόστομος αναφέρεται στον Προφήτη Ηλία και σε άλλα (γνήσια) έργα του, όπως στη σύντομη ομιλία «In Heliam et viduam» (Εἰς τὸν Ἠλίαν καὶ τὴν χήραν), η οποία όμως βρίσκεται στον 51ο τόμο της PG (στήλες 337–342).

 

Τα γνήσια έργα του Χρυσοστόμου στον 2ο τόμο της CPG εκτείνονται από το CPG 4305 έως το CPG 4495.

 Οι αριθμοί CPG 4500 έως CPG 5197 καλύπτουν αποκλειστικά τα Spuria/Dubia (νόθα και αμφιβαλλόμενα).

  Ο συγκεκριμένος λόγος στον Προφήτη Ηλία φέρει τον κωδικό CPG 4565. Ο αρθρογράφος παραλείπει εντελώς τον συγκεκριμένο αριθμό CPG του κειμένου.

Οφείλει ο Ι.Π  να απαντήσει επί της ουσίας: 

Βάσει ποιας πατρολογικής ή φιλολογικής μελέτης θεωρείτε τον συγκεκριμένο λόγο της PG 56 γνήσιο έργο του Χρυσοστόμου; Περιλαμβάνει ΝΑΙ Η ΟΧΙ Ο ΤΟΜΟΣ 56 ΨΕΥΔΕΠΙΓΡΑΦΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ;;;

Σημειωση.

ΚΑΙ ΕΠΕΙΔΗ Ι.Π  ΑΦΗΝΕΤΕ ΚΑΠΟΙΑ ΥΠΟΝΟΟΥΜΕΝΑ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ ΝΟΜΙΖΟΝΤΑΣ ΟΤΙ ΚΑΝΑΤΕ ΤΗΝ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ ΤΟΥ ΑΙΩΝΑ, ΣAΣ ΕΝΗΜΕΡΩΝΩ (ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΛΟΓΙΚΗ ΣΑΣ, ΠΟΥ ΕΓΩ ΔΕΝ ΑΠΟΔΕΧΟΜΑΙ ΟΠΩΣ ΕΣΕΙΣ) ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ  ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΑΣ, ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΤΟΝ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ ΣΤΟ LINK https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/blog-post_24.html

ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ ΣΕ ΔΥΟ ΜΟΝΤΕΛΑ ΕΛΕΓΧΟΥ  ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ ΠΟΣΟΣΤΑ 80% KAI 94%.!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

TO ΞΑΝΑΛΕΩ.ΕΓΩ ΔΕΝ ΤΑ ΑΠΟΔΕΧΟΜΑΙ AYTA, ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΟΥ ΑΝΕΦΕΡΑ ΠΑΛΙΟΤΕΡΑ. ΟΠΟΤΕ ΣΤΑΜΑΤΕΙΣΤΕ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΜΕ ΤΑ ΠΙΣΩΠΛΑΤΑ ΚΤΥΠΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΣΧΟΛΕΙΘΕΙΤΕ ΜΕ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΩΝ.ΚΑΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΟΤΙ ΟΠΟΤΕΔΗΠΟΤΕ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΕ ΤΗΝ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ GOOGLE ΗΔΗ ΕΧΕΤΕ ΜΠΕΙ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΤΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ.

Πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Αθανασίου.