ΑΝΑΓΚΑΙΕΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. (Μέρος Α')

ΑΝΑΓΚΑΙΕΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. (Μέρος Α')

"ΔΥΝΑΜΕΙ" ΚΑΙ "ΕΝΕΡΓΕΙΑ".
Η ΜΕΓΙΣΤΗ ΠΑΛΑΙΟΗΜΕΡΟΛΟΓΙΤΙΚΗ-(Γ.Ο.Χ.) ΠΛΑΝΗ.

του μοναχου Μακαριου Κουτλουμουσιανου


Στο Ιερό Πηδάλιο ο Άγιος Νικόδημος αναφέρει:
"α. Ότι οι κανόνες διαφέρουσιν από τους όρους...
διότι οι μεν κανόνες των συνόδων κυρίως περιέχουσιν, όχι τα δόγματα της πίστεως, (ειμή σπανιάκις), αλλά την της εκκλησίας ευταξίαν, και κατάστασιν.
Οι δε όροι των συνόδων κυρίως περιέχουσι μόνα τα της πίστεως δόγματα . (σελίδα ιη').

Κατόπιν ο Άγιος γράφει:
"Πρέπει να ηξεύρωμεν, ότι τα επιτίμια όπου διορίζουν οι Κανόνες, ήγουν το, καθαιρήσθω, το, αφοριζέσθω, και το ανάθεμα έστω.
Αυτά, κατά την γραμματική τέχνην, είναι γ'· προσώπου προστατικτού, μη παρόντος.
Εις το οποίον δια να μεταδοθή η προσταγή αυτή, εξ ανάγκης χρειάζεται να είναι β' παρόν.
Το εξηγώ καλλιώτερα.
Οι Κανόνες προστάζουσι την σύνοδον των ζώντων Επισκόπων, να καθαιρούν τους ιερείς ή να αφορίζουν, ή να αναθεματίζουν τους λαϊκούς, όπου παραβαίνουν τους κανόνας.
Όμως αν η σύνοδος δεν ενεργήση εμπράκτως την καθαίρεσιν των ιερέων, ή τον αφορισμόν, ή αναθεματισμόν των λαϊκών, οι ιερείς αυτοί και οι λαϊκοί ούτε καθηρημένοι είναι ενεργεία, ούτε αφορισμένοι ή αναθεματισμένοι.
Υπόδικοι όμως, εδώ μεν εις την καθαίρεσιν και αφορισμόν ή αναθεματισμόν, εκεί δε εις την θείαν δίκην...

Όθεν σφάλουσι μεγάλως εκείνοι οι ανόητοι όπου λέγουσιν, ότι εις τους παρόντας καιρούς όλοι οι παρά κανόνας χειροτονηθέντες ιερωμένοι, είναι ενέργεια καθηρημένοι...
Αυτοί οι ίδιοι Θείοι Απόστολοι φανερά εξηγούσι τον εαυτόν τους με τον μς'· Κανόνα τους, επειδή δεν λέγουσι πως ήδη ευθύς ενεργεία ευρίσκεται καθηρημένος, όποιος Επίσκοπος ή Πρεσβύτερος δεχθή το των αιρετικών βάπτισμα, αλλά καθαιρείσθαι προστάζομεν, ήγουν να παραταθή εις κρίσιν, και αν αποδειχθή πως τούτο έκαμε, τότε ας γυμνωθή με την ειδικήν σας απόφασην από την ιερωσύνη, τούτο προστάσσομεν". (σελ.5)

Στα  προλεγόμενα της εν Γάγγρα Συνόδου, ο Άγιος για τα αναθέματα των Συνόδων λέγει:
"... καθώς και όλοι οι άλλοι Πατέρες των λοιπών Συνόδων  και μάλιστα των Οικουμενικών, αναθεμάτισαν εις τα πράξεις αυτών τους αιρετικούς...
Ο ίδιος ο Χρυσόστομος λέγει, ότι πρέπει να αναθεματίζωμεν τα αιρετικά δόγματα και να τα ελέγχωμεν...",
«...και αναθεματισθήναι πάσαν αίρεσιν» (Β' Οικουμενική Σύνοδος Κανών Α').
"Η αλήθεια όμως είναι αυτή, ότι η παρούσα Σύνοδος με υπερβολήν εμεταχειρίσθη του αναθέματος, όχι μόνο εναντίον εις τα αιρετικά και σχισματικά φρονήματα του Ευσταθίου, αλλά και εναντίον εις εκείνα τα άτοπα όπου με μόνον αφορισμό των λαϊκών και καθαίρεση των ιερωμένων, θεραπεύονται από άλλους Κανόνας.
Τον γαρ νηστεύοντα εν Κυριακή και τον κατ' ιδίαν εκκλησιάζοντα, οι μεν Αποστολικοί Κανόνες καθαιρούσιν ιερωμένων όντα, αφορίζουσι δε λαϊκόν όντα, η δε παρούσα Σύνοδος αναθεματίζει...
Οι δε λοιποί Κανόνες, μόνο ένδεκα φορές... λέγει το ανάθεμα ".

Από αυτό συνεπάγεται ότι, υπάρχουν Αναθέματα από Αποφάσεις Οικουμενικών Συνόδων για Αιρέσεις και Αιρετικούς που αθετούν και παραβαίνουν  Δογματικούς Όρους:
«Αιρετικούς δε λέγομεν τούς τε πάλαι της Εκκλησίας αποκηρυχθέντας και τους με τα ταύτα υφ' ημών αναθεματισθέντας...»
(Β' Οικουμενική Σύνοδος Κανών ΣΤ').
Υπάρχουν όμως  σπανίως και κάποια Αναθέματα για όσους "Χριστιανούς" αθετούν και παραβαίνουν  Ιερούς Κανόνες.



Στα προλεγόμενα της Πρώτης Οικουμενικής Συνόδου, ο Άγιος αναφέρει για τα χαρακτηριστικά των Συνόδων τα εξής:
"Τέσσαρα τινά χαρακτηριστικά ιδιώματα των Οικουμενικών συνόδων ευρίσκω σποράδην εις πολλούς ευρισκόμενα, και μάλιστα παρά Δοσιθέω...
Δεύτερον· το να γίνεται ζήτησις περί πίστεως και ακολούθως να εκτίθεται απόφασις και όρος δογματικός...
Τρίτον· το να είναι πάντα τα εκτιθεμένα παρ' αυτών Δόγματα και οι Κανόνες Ορθόδοξα ευσεβή και σύμφωνα ταις Θείαις Γραφαίς, ή ταις προλάβουσαις Οικουμενικαίς συνόδοις.
Διό και πολυθρύλλητον είναι το αξίωμα του αγίου Μαξίμου το εις τοιαύτην υπόθεσιν ρηθέν.
« Τας γενομένας συνόδους, η ευσεβής πίστις κυροί και πάλιν, η των δογμάτων ορθότης κρίνει τας συνόδους»... ".

Ο μεν Α' Κανών της ΣΤ' Οικουμενικής Συνόδου επικυρώνει όλους τους Όρους - Δόγματα και Αποφάσεις των προηγούμενων Οικουμενικών Συνόδων:
"Καὶ συνελόντι φάναι, πάντων τῶν ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ Θεοῦ διαπρεψάντων ἀνδρῶν, οἳ γεγόνασι φωστῆρες ἐν κόσμῳ, λόγον ζωῆς ἐπέχοντες, τὴν πίστιν κρατεῖν βεβαίαν, καὶ μέχρι συντελείας τοῦ αἰῶνος ἀσάλευτον διαμένειν θεσπίζομεν, καὶ τὰ αὐτῶν θεοπαράδοτα συγγράμματά τε καὶ δόγματα, πάντας ἀποβαλλόμενοί τε, καὶ ἀναθεματίζοντες, οὓς ἀπέβαλον, καὶ ἀνεθεμάτισαν, ὡς τῆς ἀληθείας ἐχθρούς, καὶ κατὰ Θεοῦ φρυαξαμένους κενά, καὶ ἀδικίαν εἰς ὕψος ἐκμελετήσαντας.
Εἰ δέ τις τῶν ἁπάντων μὴ τὰ προειρημένα τῆς εὐσεβείας δόγματα κρατοῖ καὶ ἀσπάζοιτο, καὶ οὕτω δοξάζοι τε, καὶ κηρύττοι, ἀλλ’ ἐξ ἐναντίας ἰέναι τούτων ἐπιχειροῖ, ἔστω ἀνάθεμα, κατὰ τὸν ἤδη ἐκτεθέντα ὅρον ὑπὸ τῶν προδηλωθέντων ἁγίων καὶ μακαρίων Πατέρων, καὶ τοῦ χριστιανικοῦ καταλόγου, ὡς ἀλλότριος, ἐξωθείσθω καὶ ἐκπιπτέτω.
Ἡμεῖς γὰρ οὔτε προστιθέναι τι, οὔτε μὴν ἀφαιρεῖν, κατὰ τα προορισθέντα, παντελῶς διεγνώκαμεν, ἢ καθ’ ὁντιναοῦν δεδυνήμεθα λόγον.

Ο δε Β' Κανών της ίδιας Συνόδου επικυρώνει όλους τους Ιερούς Κανόνες:
"καὶ μηδενὶ ἐξεῖναι τοὺς προδηλωθέντας παραχαράττειν κανόνας, ἢ ἀθετεῖν, ἢ ἑτέρους παρὰ τοὺς προκειμένους παραδέχεσθαι κανόνας, ψευδεπιγράφως ὑπό τινών συντεθέντας, τῶν τὴν ἀλήθειαν καπηλεύειν ἐπιχειρησάντων.
Εἰ δέ τις ἁλῶ κανόνα τινὰ τῶν εἰρημένων καινοτομῶν, ἢ ἀνατρέπειν ἐπιχειρῶν, ὑπεύθυνος ἔσται κατὰ τὸν τοιοῦτον κανόνα, ὡς αὐτὸς διαγορεύει, τὴν ἐπιτιμίαν δεχόμενος, καὶ δι' αὐτοῦ, ἐν ᾧπερ πταίει θεραπευόμενος".

Στόν υπό Αγίου Νικοδήμου ερμηνεία του Α' Κανόνα του Μέγα Βασιλείου περί αιρετικών και σχισματικών αναγράφεται :
"Αιρετικοί δε ονομάζονται εκείνοι τών οποίων η διαφορά παρευθυς και αμέσως είναι περί της εις Θεόν πίστεως, ήτοι οι κατά την πίστιν και τα δόγματα χωρισμένοι από τους ορθοδόξους και παντελώς απομακρυσμενοι".
Δηλαδή, άλλο είναι να διδάσκει κάποιος αιρετικές διδασκαλίες και να μένει αμετανόητος εις αυτές.
"Καθ' όσον το πλανάσθαι ανθρώπινον, το εμμένειν όμως εις την πλάνην και μη απορρίπτειν ταύτην μετά γενομένην υπόδειξιν, εφάμαρτον και δαιμονικόν, ως εμφαίνον υπεροψίαν και ύβριν κατά του Αγίου Πνεύματος".
( Εκκλησιαστικόν Δίκαιον της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας).
Και άλλο είναι να παραβεί κάποιον Ιερό Κανόνα.
"Αυτοί οι ίδιοι Θείοι Απόστολοι φανερά εξηγούσι τον εαυτόν τους με τον μς'· Κανόνα τους, επειδή δεν λέγουσι πως ήδη ευθύς ενεργεία ευρίσκεται καθηρημένος, όποιος Επίσκοπος ή Πρεσβύτερος δεχθή το των αιρετικών βάπτισμα, αλλά καθαιρείσθαι προστάζομεν, ήγουν να παραταθή εις κρίσιν, και αν αποδειχθή πως τούτο έκαμε, τότε ας γυμνωθή με την ειδικήν σας απόφασην από την ιερωσύνη, τούτο προστάσσομεν".

Επομένως σύμφωνα με τα παραπάνω,
διαφορετικά είναι τα Εκκλησιαστικά επιτίμια των Οικουμενικών Συνόδων, για συνειδητή παρέκκλιση και αθέτηση Δογματικών Όρων και Αποφάσεων.
"Θέλοντος Θεού, ίση ομολογία η εκκλησιαστική πίστις", (β' Κανών της Καρθαγένης Συνόδου)
Και  διαφορετικά είναι τα Εκκλησιαστικά επιτίμια των Οικουμενικών Συνόδων για παραβάσεις Ιερών Κανόνων.
"Έπειτα η εκκλησιαστική τάξις, μετά συναινέσεως εκάστου", (β' Κανών της Καρθαγένης Συνόδου, Μητ. Ναυπάκτου Ιερ.).

Αυτό σημαίνει ότι όταν κάποιος παραβαίνει  Ιερούς Κανόνες, υπόκειται στα επιτίμια του Κανόνα που παρέβη και γίνεται "υπόδικος -δυνάμει" καθηρημένος, αφορισμένος, αναθεματισμένος προ Συνοδικής διαγνώμης, και "ενεργεία"  καθηρημένος, αφορισμένος, αναθεματισμένος μετά Συνοδικής διαγνώμης .
Διότι το "υπόδικος-δυνάμει" και "ενεργεία" του Αγίου Νικοδήμου λέχθηκε, όπως κι ο ίδιος Άγιος τονίζει, για τα κανονικά επιτίμια παραβάσεις Ιερών Κανόνων, (Εκκλησιαστική τάξη) και όχι για παρέκκλιση και αθέτηση  Δογματικών Όρων και Αποφάσεων, (Εκκλησιαστική Πίστη ),όπως λανθασμένα πιστεύουν και διδάσκουν κάποιες σχισματοαιρετικές παρατάξεις (γ.ο.χ.) .

Ενώ όταν κάποιος συνειδητά παρεκκλίνει και αθετεί δογματικούς όρους και αποφάσεις των Οικουμενικών Συνόδων τότε γίνεται Αιρετικός- αναθεματισμένος, διότι,
« εξέστραπται ο τοιούτος και αμαρτάνει ων αυτοκατάκριτος» (Απ. Παύλου)
και υπόκειται στα επιτίμια για Αιρετικούς των, «αείζωος και ανέκλειπτως»(Αγ. Νικόδημος)
και των, « αεί υφίστασθαι και ες αεί έχειν κύρος... άτινα διαμένουσιν εις τον αιώνα» (Αγ. Νεκταρίου)
Οικουμενικών Συνόδων όπου είναι ο μεγάλος αφορισμός δηλ. το ανάθεμα.

"Ημείς τή αρχαία θεσμοθεσία τής Καθολικής Εκκλησίας επακολουθούμεν· ημείς τούς προστιθέντας τι ή αφαιρούντας εκ τής Καθολικής Εκκλησίας αναθεματίζομεν .

Όλοις τοίς αιρετικοίς, ανάθεμα.

Ει τίς παράδοσιν εκκλησιαστικήν έγγραφων ή άγραφων αθετεί, ανάθεμα έστω".
(Απόσπασμα εκ των Πρακτικῶν της ζ' και η' συνεδρίας και «Συνοδικού της Ορθοδοξίας» , Ζ' Οικουμενική Σύνοδος, Π. Ιωάννης Ρωμανίδης).

Οι Θεοφόροι Πατέρες της Ε' Οικουμενικής Συνόδου ορίζουν:
"Ταύτης τοίνυν της ορθής ομολογίας εν τη αγία του Θεού καθολική και αποστολική Εκκλησία φυλαττομένης τε και κηρυττομένης, ει τις εαυτόν της εν αυτή πίστεως ταναντία ταύτη φρονών χωρίσει ο τοιούτος, εαυτόν αλλοτριών της ορθής πίστεως και τοις αιρετικοίς συναριθμών, δικαίως υπό της αγίας του Θεού Εκκλησίας κατακρίνεται και αναθεματίζεται".
(Ομολογία Ε' Οκουμενικής Συνόδου ).

" Εί τις μητροπολίτης της επαρχίας, αποστάτησας της αγίας και οικουμενικής Συνόδου..." και κάθε οικουμενικής Συνόδου,
"τα Καιλεστίου εφρόνησεν ή φρονήσει" τα αιρετικά δόγματα της Ληστρικης Συνοδου της Κρητης εφρονησε ή φρονήσει "ουτος κατά των της επαρχίας επισκόπων διαπράττεσθαι τι ουδαμώς δύναται, πάσης εκκλησιαστικής κοινωνίας εντεύθεν ήδη υπό της Συνόδου" και από κάθε Συνόδου, "αποεκβεβλημένος και ανενέργητος υπάρχων..."
(Γ' Οικουμενική Σύνοδος Α' Κανών , Πρώτοπρ. Ιωάννου Σ. Ρωμανίδου).

Οι Οικουμενικές Συνοδικές Αποφάσεις "ως «οικεία δυνάμει εις το διηνεκές» μενούσας, δηλ. μη εξαρτωμένας απο την αναγνώρισιν του πάπα ή άλλου ιεράρχου ή της οιασδήποτε Συνόδου",
( Μητρ. Νικουπόλεως Μελετίου "Η Πέμπτη Οικουμενική Σύνοδος"), δεσμεύουν και υποχρεώνουν ανεξαιρέτως όλους τους Χριστιανούς κλήρο και λαό να περιφρουρούν και να διατηρούν την  Ορθόδοξη Πίστη απαράλλαχτη και ανόθευτη .

Γι' αυτό οι Θεούμενοι Οικουμενικοί Πατέρες οριστικώς δογματίζουν:
"Οι Προφήται ώς είδον, οι Απόστολοι ώς εδίδαξαν, η Εκκλησία ώς παρέλαβεν, οι Διδάσκαλοι ώς εδογμάτισαν,η οικουμένη ώς συμπεφρόνηκεν, η Χάρις ώς έλαμψαν ,
η αλήθεια ώς αποδέδεικται, το ψεύδος ώς απελήλαται, η σοφία ώς επαρρησιάσατο, ο Χριστός ως εβράβευσεν, ούτω φρονούμεν, ούτω λαλούμεν, ούτω κηρύσσομεν Χριστόν τόν αληθινόν Θεόν ημών...
Αυτή η Πίστις των Αποστόλων, αυτή η Πίστις των Πατέρων, αυτή η Πίστις των Ορθοδόξων , αυτή η Πίστις την οικουμένην εστήριξεν".
(Απόσπασμα εκ των Πρακτικῶν της ζ' και η' συνεδρίας και «Συνοδικού της Ορθοδοξίας» , Ζ' Οικουμενική Σύνοδος, Π. Ιωάννης Ρωμανίδης).

Από τα παραπάνω συνεπάγεται ότι:
"Κατά ταύτα αίρεσις είναι πάσα πεπλανημένη διδασκαλία, παρεκκλίνουσα από της γνησίας χριστιανικής πίστεως, άμα δε και πάσα ιδιαιτέρα χριστιανική κοινότης, διαφωνούσα προς την δογματικήν διδασκαλίαν της αληθούς Εκκλησίας και αποκοπείσα από της κοινωνίας και ενότητας, μετ' αυτής.
Ως απαρχή τούτου δύναται να θεωρηθή η προτροπή εν αρχή μεν του Αποστόλου Παύλου προς Τίτ. γ' 10:
«αιρετικόν άνθρωπον μετά μίαν και δευτέραν νουθεσίαν παραιτού, ειδώς ότι εξέστραπται ο τοιούτος και αμαρτάνει ων αυτοκατάκριτος», βραδύτερον δε του αγίου Ιγνατίου Αντιοχείας προς Τραλλιανούς,
«μόνη τη χριστιανική τροφή χρήσθαι, αλλοτρίας δε βοτάνης απέχεσθαι, ήτις εστίν αίρεσις».
Ούτως εχαρακτήριζον εν συνεχεία οι Πατέρες τας έν τη, αρχαία Εκκλησία εμφανισθείσας αιρέσεις, ως βεβαιοί ο Μ. Βασίλειος, γράφων εν τη Α' κανονική επιστολή του, ότι «οι παλαιοί ωνόμασαν αιρέσεις τους παντελώς απερρηγμένους και κατ' αυτήν την πίστιν απηλλοτριωμένους»,
οι δε Ιεροί Πατέρες της Β' Οικουμενικής Συνόδου δια του ΣΤ' κανόνος αυτής απεφήναντο:
«αιρετικούς λέγομεν τους τε πάλαι της Εκκλησίας αποκηρυχθέντας και τους μετά ταύτα υφ' ημών αναθεματισθέντας... ».
Μικρόν όμως κατά μικρόν επετεύχθη διαφορισμός και επεκράτησε να χαρακτηρίζωνται ως αιρετικοί μεν οι ενσυνειδήτως αποκλίνοντες από της υγιούς πίστεως και απορρίπτοντες εν ή πλείονα δόγματα της Εκκλησίας και εμμένοντες εις τας εαυτών πλάνας και μετά την νουθεσίαν και προτροπήν της Εκκλησίας προς απόπτυσιν αυτών... ".

(Καθ. Ιωάννης Καρμίρης) .

"Ως εκ τούτου, δεν είναι ορθοί οι χαρακτηρισμοί των Παναιρετικών ως δυνάμει αιρετικών πριν κριθούν από Ορθόδοξη Σύνοδο, και ως ενεργεία αιρετικών μετά την κρίση τους από τέτοια Ορθόδοξη Σύνοδο, εφόσον δεν μετανοήσουν για την Παναίρεσή τους.
Δηλ. οι Παναιρετικοί και ειδικότερα Αρχιερείς, μόλις διακηρύσσουν δημοσίως και
«γυμνή τη κεφαλή» (δηλ. ανερυθρίαστα) την Παναίρεσή τους, (βλέπε Ληστρική Σύνοδο Κρήτης), είναι αιρετικοί, έστω και αν ακόμη δεν έχουν καταδικαστεί από Ορθόδοξη Σύνοδο.
Επομένως, από τη δημόσια και «γυμνή τη κεφαλή» κήρυξη της αιρέσεως από τους κληρικούς
και μάλιστα Αρχιερείς, επέρχεται, πριν την καταδίκη τους από Ορθόδοξη Σύνοδο,
η εκκλησιολογική συνέπεια της μη επελεύσεως της Θείας Χάριτος στα μυστήριά
τους, κατά τον Άγιο Ιουστίνο Πόποβιτς (Ορθόδοξη Εκκλησία και Οικουμενισμός,
εκδ. Ορθόδοξη Κυψέλη, Θεσσαλονίκη 1974, ) και κατά τον μακαριστό
Καθηγητή της Ορθόδοξης Δογματικής π. Ιωάννη Ρωμανίδη, ο οποίος δίδαξε ότι
είναι αιρετική η θέση κατά την οποία για την επέλευση της Θείας Χάριτος αρκεί η
ύπαρξη μόνης της αποστολικής διαδοχής, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι σε αυτήν
την περίπτωση δεν αρκεί η ύπαρξη μιας Ιεραρχίας και χειροτονιών, και στους μη
καταδικασθέντες από Σύνοδο αιρετικούς.
Αντιθέτως, η Ορθόδοξη θέση είναι ότι για την επέλευση της Θείας Χάριτος στα μυστήρια απαιτείται, εκτός της αποστολικής διαδοχής, η Παρακαταθήκη και Ομολογία της Ακριβούς Ορθόδοξης Πίστεως (Πατερική Θεολογία), ενώ οι μη ακόμη κριθέντες αιρετικοί, δια της δημόσιας και «γυμνή τη κεφαλή» κηρύξεως της αιρέσεώς τους ακόμη και πριν την
καταδίκη τους από Ορθόδοξη Σύνοδο, ευρίσκονται εκτός Εκκλησίας, επειδή εμπίπτουν στους αυτοδίκαιους αναθεματισμούς των Οικουμενικών Συνόδων, και
ως εκ τούτου τα μυστήριά τους δεν έχουν τη Θεία Χάρη".
( Καθηγητής Εκκλησιαστικού Δικαίου Κυριάκος Κυριαζόπουλος).

Το ασφαλές συμπέρασμα που βγαίνει από όλα αυτά, δηλαδή, σύμφωνα πάντοτε με την διδασκαλία των Θεολόγων Πατέρων που έκθεσαμε, είναι ότι το "δυνάμει" και "ενεργεία" για τους Αιρετικούς είναι ένας τελείως αδογμάτιστος και αθεολόγητος Όρος κάποιων σχισματοαιρετικών παρατάξεων (γ.ο.χ.).
Διότι "δυνάμει" σημαίνει μια μη πραγματοποιούμενη κατάσταση που δεν είναι "ενεργεία", γιατί δεν έχει γίνει πράξη, κάτι δηλαδή το οποίο μπορεί και δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί στο μέλλον.
Πρόκειται δηλαδή για κάτι το θεωρητικό, το οποίο ακόμα δεν έχει βρει έμπρακτη εφαρμογή και όχι εν ενεργεία, δηλαδή στη πράξη.

Δηλαδή , σύμφωνα με τα προλεγόμενα , η πλανεμένη ερμηνεία των παλαιοημερολογιτών (γ.ο.χ.) του "δυνάμει" και "ενεργεία" και την εφαρμογή του στους Αιρετικούς δεν στέκει και δεν ερμηνεύεται ούτε με την λογική, διότι είναι σαν να υποστηρίζει κάποιος για παράδειγμα· ότι ένας αποδεδειγμένα κατά εξακολούθηση φονιάς, που αυτό θα πει ότι υπάρχουν αυτόπτες μάρτυρες που τον είδαν, έχουν βρεθεί δακτυλικά του αποτυπώματα, τον έχουν καταγράψει κάμερες την ώρα των φονικών, παρά ταύτα, εφόσον όμως αυτός διαφεύγει της συλλήψεως είναι "δυνάμει" φονιάς, που αυτό σημαίνει ότι τηρεί μεν τις προϋποθέσεις έχοντας την δυνατότητα να είναι φονιάς, δεν είναι δε, διότι δεν έχει καταδικαστεί επίσημα απο κάποιο Δικαστήριο ανεξαρτητα εαν συνεχιζει τα φονικα!
Ενώ όταν και αν συλληφθεί και καταδικαστεί επίσημα απο κάποιο Δικαστήριο τότε θα είναι και "ενεργεία" φονιάς, δηλαδή κανονικός φονιάς!

Η απλή λογική βέβαια λέει ακριβώς το αντίθετο, δηλαδή, φονιάς είναι κάποιος και όταν κάνει τα φονικά και διαφεύγει τις συλλήψεως, φονιάς είναι και όταν συλληφθεί και φυσικά φονιάς είναι και όταν επίσημα δικαστεί και καταδικαστεί.